آخرین اخبار بازار باز 1401

مجموع بسط هفتگی پول بانک مرکزی در سال جاری تاپایان هفته اول مرداد ماه، همواره بالاتر از مرز 70 هزار میلیارد تومان قرار داشته است. این در حالی است که در هفته اخیر نرخ سود موزون مداخله این نهاد در بانک ها به بالاترین سطح خود در سال جاری رسیده و سیرص صعودی به خود گرفته است.
داده های عملیات بازار باز نشان می دهد بانک مرکزی تغییر استراتژی مهمی در این بازار داده است.
در اولین هفته تابستان دو اتفاق مهم در بازار باز به وقوع پیوست. سطح بسط پول به کمترین میزان خود در شش ماه رسیده و نرخ سود رکورد بالایی زد. بررسی ها نشان می دهد این اتفاق در راستای تغییر سیاست بانک مرکزی در خصوص مدیریت نرخ سود بین بانکی و رفتار با بانک ها است. اما میزان نیاز نهادهای مالی هم چنان در سطح بالایی قرار گرفته است.
نرخ سود بین بانکی در هفته اول تابستان 1401 به رکورد خود در شش ماه گذشته رسیده و در سطح 20.8 درصد به ثبت رسید. برخی معتقدند این رشد نرخ سودبین بانکی هم جهت با تغییرات نرخ سود دربازار باز بوده و درادامه سیاست ضدتورمی بانک مرکزی در هفته های اخیر رقم خورده است.
باوجود کاهش عملیات بازار باز در هفته های اخیر اما مجموع بسط پول در بازار های بین بانکی همچنان در سطح بالایی قرار داشته است. براساس آمارهای بانک مرکزی یکی از مهم ترین دلایل این اتفاق رونق اعتبارات قاعده مند همزمان با افت بسط پول در بازار باز بوده است.
در هفته ای که بانک مرکزی بسط در بازار باز را کاهش داده و معاملات بازار شبانه نیز جهش قابل توجهی داشته نرخ سود بین بانکی نیز مسیری صعودی را پیمود. طبق داده های بانک مرکزی این شاخص در سطح 20.57 درصد رسیده که بیشترین میزان در 5 ماه اخیر بوده است.
در هفته های اخیر دو اتفاق مهم در بانک ها افتاد. حجم اوراق بدهی در بازار اولیه بالارفته و نرخ سود بازار باز نیز پس از هفته ها با 0.1 واحد درصد افزایش مواجه شد. اتفاقی که انتظار روند صعودی نرخ بهره را ترسیم می کرد. با این حال آمار اخیر بانک مرکزی نشان داد نرخ بهره از مسیر صعودی خود منحرف شده است. عامل چیست؟
به باور برخی بخشی از رقم پایه پولی که ازسوی بازار باز افزایش پیدا کرده اکنون روندی کاهشی به خود گرفته است. این رقم که متغیر مانده نقدینگی نزد بانک ها در عملیات بازار باز بوده در پایان سال 1400 به 90 همت رسیده بود که اکنون تا 67 همت تقلیل پیدا کرده است. بررسی ها نشان می دهد با وجود عدم تحقق هدفگذاری نرخ سود بین بانکی اما بانک مرکزی تصمیم به رفتار انقباضی در بازار باز گرفته است.
درهمایش اخیر پژوهشکده پولی و بانکی در خصوص نقدینگی و بازار باز از دستاوردهای سه ساله برگزاری بازار باز در این حوزه تقدیر شد. در این همایش وثیقه‌محور شدن تراکنش‌ها و در کل رابطه مالی میان دولت و بانک مرکزی، مهمترین نتیجه این معاملات ارزیابی شده و ابراز امیدواری شد تا وثایق معتبر میان اضلاع اصلی بازار پول، پدیده «سلطه مالی تعمیم‌یافته» در اقتصاد ایران تا حد زیادی تخفیف یابد.
در هفته دوم خرداد در عملیات بازار باز دو رکورد مهم به ثبت رسید. نرخ پذیرش اوراق بدهی عرضه شده توسط بانکها پایین آمده و نرخ سود بازار باز مسیری فزاینده به خود گرفت. برخی معتقدند این رفتار بانک مرکزی می تواند علامتی از آغاز روند نزولی تمایل این نهاد به پول پاشی در بازار باز باشد.
۱ ۲