اکوایران: ایالات متحده از پایگاه «آر.ای.اف. فیرفورد» برای استقرار بمب‌افکن‌ها علیه ایران در جریان جنگ استفاده کرده است، اما هنوز مشخص نیست که کدام طرف با این حادثه ارتباطی دارد.

به گزارش اکوایران، روز یکشنبه، پنج مرد هنگام نزدیک شدن به پایگاه «آر.ای.اف. فیرفورد» (R.A.F. Fairford) — تأسیساتی بریتانیایی که ایالات متحده در جنگ خود علیه ایران از آن استفاده می‌کند — بازداشت شدند. این افراد به ظن دست داشتن در اقدامات تروریستی در بازداشت به سر می‌برند.

پلیس ضدتروریسم بریتانیا اعلام کرد که در حال تحقیق درباره توطئه‌ای احتمالی و خنثی‌شده است که یک پایگاه نیروی هوایی مورد استفاده ارتش آمریکا در بریتانیا را هدف قرار داده بود. صبح یکشنبه، چندین خودروی مشکوک در نزدیکی این پایگاه مشاهده شدند که منجر به بازداشت پنج مرد گردید.

ایالات متحده از پایگاه «آر.ای.اف. فیرفورد» برای استقرار بمب‌افکن‌ها علیه ایران در جریان جنگ استفاده کرده است، اما هنوز مشخص نیست که کدام طرف با این حادثه ارتباطی دارد.

چه اتفاقی افتاد؟

به نوشته نیویورک تایمز، پلیس ضدتروریسم بریتانیا در بیانیه‌ای اعلام کرد که در ساعات اولیه روز یکشنبه، اندکی پس از نیمه‌شب، مقامات منطقه گلاسترشر در جنوب غربی انگلستان تماسی تلفنی درباره سه خودروی مشکوک دریافت کردند که به نظر می‌رسید به سمت پایگاه هوایی فیرفورد در حرکت بودند.

پلیس اعلام کرد که مأموران مسلح به این گزارش واکنش نشان دادند و پنج مرد به ظن «ارتکاب جرایم بر اساس قانون مواد منفجره» و «تدارک اقدام تروریستی» بازداشت شدند. نام این افراد فاش نشد؛ اقدامی که مطابق با قوانین پلیس بریتانیاست و تا زمان تفهیم اتهام رسمی، هویت مظنونان را از دید عموم محفوظ نگه می‌دارد. ویکی ایوانز، هماهنگ‌کننده ارشد ملی پلیس ضدتروریسم، گفت: «ما در مراحل اولیه تحقیقات هستیم.» او افزود که مقامات انتظامی «برای درک جزئیات و شرایط این حادثه، همکاری نزدیکی با شرکای خود دارند».

31

ریچارد اوکون، معاون رئیس پلیس منطقه گلاسترشر» در نزدیکی پایگاه با خبرنگاران صحبت می‌کند، 27 سپتامبر2026/ عکس از خبرگزاری فرانسه

فیلم‌های هوایی پخش شده، یک ربات خنثی‌کننده بمب را نشان می‌داد که در اطراف ون‌ها حرکت می‌کرد، و دو تا از آنها درهای عقبشان باز بود. پلیس معتقد بود که وضعیت تحت کنترل درآمده و یک نوار امنیتی به شعاع ۴۰۰ متر (۱۳۰۰ فوت) در محل ایجاد کرد. یکی از ساکنان که با شماره اضطراری ۹۹۹ تماس گرفته بود، به شرط ناشناس ماندن به «بی‌بی‌سی رادیو ۴» گفت وقتی به خانه‌اش در روستای مجاور ولفورد رسید، متوجه شد مسیر ورودی خانه مسدود شده و «گروه بزرگی از مردان کلاه‌پوش و نقاب‌دار» را دیده است. 

او افزود: «وقتی مرا دیدند، دوان‌دوان از من دور شدند؛ برخی به سمت مزرعه و برخی دیگر به سوی روستای همجوار کمپس‌فورد رفتند. آنجا بود که فهمیدم اتفاقی بسیار غیرعادی در جریان است.» این زن به بی‌بی‌سی گفت که با پلیس وزارت دفاع مستقر در پایگاه هوایی تماس گرفته اما پاسخی دریافت نکرده است؛ او اظهار داشت که پس از تماس با شماره ۹۹۹ در ساعت ۰۱:۳۶  «در عرض ۱۰ دقیقه روستا پر از نیروهای پلیس مسلح شد.» او گفت: «واقعاً حیرت‌زده‌ام که وظیفه مشاهده و گزارش این ماجرا بر عهده من، به عنوان یک شهروند عادی، گذاشته شد.» به حدود ۸۵ خانوار در روستای مجاور «ولفورد» توصیه شد که محل سکونت خود را تخلیه کنند. ساکنان این منطقه همچنین از «افزایش تنش‌ها» و گشت‌زنی‌های مکرر پلیس در هفته‌های اخیر سخن گفتند.

واکنش ایالات متحده چگونه بوده است؟

رئیس‌جمهور ایالات متحده، دونالد ترامپ، روز یکشنبه از نیروهای پلیس بریتانیا تمجید کرد و به نظر می‌رسید تلویحاً اشاره داشت که مظنونان تحت نظارت و رصد بوده‌اند. او در پاسخ به پرسش‌های خبرنگاران درباره این حادثه گفت: «ما آن‌ها را تحت نظر داشتیم. آن‌ها قصد داشتند آسیب بزرگی به پایگاه ما وارد کنند و همکاری با بریتانیا بسیار عالی پیش رفت». او افزود که آمریکا و بریتانیا در خصوص این پرونده با یکدیگر همکاری داشته‌اند.

34

خودروهای امدادی درکنار پایگاه فیرفورد، 27 سپتامبر 2026/ عکس از رویترز

به گفته راب گایست پینفولد، مدرس امنیت بین‌الملل در کینگز کالج لندن،  طبق قوانین بریتانیا، هویت این افراد تا زمانی که علیه آن‌ها اعلام جرم نشود، فاش نخواهد شد. پینفولد به الجزیره گفت: «ما هیچ اطلاعی نداریم که آیا آن‌ها مثلاً تبعه بریتانیا هستند یا تبعه کشورهای دیگر؛ همچنین نمی‌دانیم داخل آن ون‌ها چه چیزی بوده است.» او افزود: «اظهارات ترامپ حاکی از آن است که این افراد نیز تحت تحقیقات بوده‌اند. بنابراین، مشخص نیست که آیا ماجرا صرفاً مربوط به مشاهده یک مورد مشکوک توسط یک شهروند عادی است که اقدامی ناشیانه به نظر می‌رسد، یا اینکه با تلاشی برنامه‌ریزی‌شده اما با اجرای ضعیف برای ایجاد خسارت در پایگاه فیرفورد روبرو هستیم.»

نیروی هوایی ایالات متحده پاسخ به پرسش‌ها درباره این حادثه در پایگاه مذکور — که محل استقرار مقر «یال ۵۰۱ پشتیبانی رزمی» و «اسکادران ۴۲۰ پایگاه هوایی» است — را به مقامات بریتانیایی ارجاع داد. فرماندهی اروپایی ایالات متحده اعلام کرد که «همچنان هوشیار است و اقدامات مقتضی را برای تضمین ایمنی و امنیت نیروهای نظامی، غیرنظامیان، پیمانکاران و خانواده‌های آن‌ها در سراسر منطقه عملیاتی اروپا انجام خواهد داد». سفارت ایالات متحده در لندن روز یکشنبه در بیانیه‌ای اعلام کرد که شهروندان آمریکایی در بریتانیا باید پس از این حادثه «احتیاط کنند» و «مراقب امنیت شخصی خود باشند.»

ایالات متحده چگونه از پایگاه نیروی هوایی سلطنتی  در «فِیرفورد» استفاده کرده است؟

پایگاه هوایی سلطنتی فیرفورد، مستقر در گلاسترشر، یک پایگاه نظامی بریتانیایی است که میزبان شاخه پشتیبانی رزمی ۵۰۱ نیروی هوایی ایالات متحده است. این پایگاه یکی از ۱۲ پایگاه بریتانیا، از جمله پایگاه هوایی سلطنتی لکنهیث، میزبان بزرگترین گروه نیروی آمریکایی در بریتانیا و پایگاه هوایی سلطنتی میلدنهال، که از سوخت‌گیری و عملیات جهانی پشتیبانی می‌کند، می‌باشد.

33

منبع: الجزیره

این پایگاه با باندی به طول بیش از ۹۹۹۰ فوت (حدود ۳۰۰۰ متر)، یکی از معدود فرودگاه‌های اروپا است که امکان استفاده توسط بمب‌افکن‌های سنگین را دارد. این پایگاه در سال ۱۹۴۴ و در جریان تدارکات برای عملیات «دی-دی» (D-Day) افتتاح شد و سابقه‌ای طولانی در استفاده توسط ایالات متحده دارد. این مکان در جریان جنگ عراق در سال ۲۰۰۳، صحنه اعتراضات مکرر ضد جنگ بود. از زمان حمله ایالات متحده و اسرائیل به ایران در اواخر ماه فوریه، هواپیماهای آمریکایی B-52 و B-1 که به مهمات مجهز بودند، بارها برای انجام مأموریت‌هایی به مقصد ایران از «فِیرفورد» برخاسته‌اند.

کیر استارمر، نخست‌وزیر پیشین بریتانیا، در ابتدا با درخواست دولت ترامپ برای استفاده از این پایگاه جهت انجام حملات مخالفت کرد، اما بعداً به آنچه عملیات «تدافعی» می‌نامید، اجازه فعالیت داد؛ اقدامی که خشم برخی از مقامات ایرانی را برانگیخت. جانشین او،  اندی برنهام، این سیاست را ادامه داده است. برنهام روز یک‌شنبه در بیانیه‌ای اذعان کرد که حادثه در این پایگاه برای ساکنان محلی و بسیاری از مردم در سراسر بریتانیا «عمیقا نگران‌کننده» بوده است، اما از مردم خواست «تا زمانی که مقامات حقایق کامل را مشخص می‌کنند، گمانه‌زنی نکنند.»

چه کسی می‌تواند پشت این توطئه باشد؟

به نوشته الجزیره، به رغم گمانه‌زنی‌های اولیه هنوز مشخص نیست که چه کسی با مظنونان با ایران ارتباطی دارد. وزیر دفاع بریتانیا، وس استریتینگ، گفت اظهارنظر و گمانه‌زنی درباره انگیزه پنج نفری که در نزدیکی یک پایگاه هوایی بریتانیا که ارتش آمریکا از آن برای بمباران ایران استفاده کرده، «بسیار نابخردانه» خواهد بود. استریتینگ  روز یکشنبه اظهار داشت که با پیت هگسث، وزیر دفاع ایالات متحده، در تماس بوده و بریتانیا «همکاری نزدیکی با دوستان آمریکایی» خود دارد. او در پاسخ به پرسشی درباره احتمال دخالت ایران، گفت که گمانه‌زنی در این باره «غیرمسئولانه» خواهد بود.

32

نیروهای پلیس در حال استقرار در یک ایست بازرسی در خارج از پایگاه «آر.ای.اف فیرفورد» در جنوب انگلستان، ۲۷ سپتامبر ۲۰۲۶/ عکس از خبرگزاری فرانسه

تهران پیش‌تر اعلام کرده بود که پایگاه‌های نظامی ایالات متحده را که علیه ایران دست به حمله زده‌اند، هدف قرار خواهد داد. از ۲۸ فوریه، یعنی زمانی که ایالات متحده و اسرائیل نخستین حملات خود را علیه ایران آغاز کردند، تهران پایگاه‌های نظامی متعددی را در منطقه خلیج [فارس] و پهنه وسیع‌تر خاورمیانه — از جمله در قطر، بحرین، اردن، عربستان سعودی، کویت، عراق، عمان و امارات متحده عربی — هدف قرار داده است. در اوایل ماه مارس، یک پهپاد انتحاری نیز به پایگاه نیروی هوایی سلطنتی بریتانیا در قبرس اصابت کرد؛ جایی که مقامات مدعی شدند پهپادهای ایرانیِ عازمِ آن پایگاه نیز رهگیری و سرنگون شده‌اند. 

به نوشته نیویرک‌تایمز، مقامات اطلاعاتی بریتانیا و اروپا همچنین روسیه را به دلیل حملات مشکوکی که در آن‌ها از عوامل نیابتی برای فرار از مسئولیت استفاده شده، مورد انتقاد قرار داده‌اند. در بریتانیا، دو مرد در ماه ژوئن به جرم توطئه برای انجام حملات آتش‌سوزی علیه املاک و خودرویی مرتبط با استارمر محکوم شدند. یکی از آن‌ها توسط یک حساب کاربری تلگرامی روسی‌زبان به خدمت گرفته شده بود. کارشناسان همچنین گفته‌اند که این توطئه ممکن است با گروه‌های افراطی خاورمیانه‌ای  مرتبط باشد؛ پدیده‌ای که به گفته نهادهای امنیتی، همچنان بزرگ‌ترین تهدید تروریستی در بریتانیا محسوب می‌شود.

واکنش پلیس چگونه بود؟

روز یکشنبه، هم‌زمان با آغاز عملیات واحد خنثی‌سازی بمب ارتش بریتانیا، ساکنان حدود ۸۵ خانوار در نزدیکی محل توقف خودروها تخلیه شدند. به گفته پلیس بریتانیا، یک محدوده امنیتی (حلقه محاصره) به شعاع حدود یک‌چهارم مایل (حدود ۴۰۰ متر) در اطراف محل ایجاد شد.

در بیانیه پلیس آمده است: «این محدوده امنیتی به عنوان اقدامی احتیاطی ایجاد شده و مردم باید انتظار داشته باشند که برای مدتی شاهد حضور نیروهای امدادی و اضطراری در منطقه باشند.»

پلیس اعلام کرد که یک مرکز تفریحی را برای اسکان خانوارهای تخلیه‌شده‌ای که امکان اقامت در جای دیگری را نداشتند، فراهم کرده است و مقامات «با حداکثر سرعت در تلاشند تا شرایط بازگشت آن‌ها به خانه‌هایشان را فراهم کنند.»