به گزارش اکوایران، ترامپ هشدار داده که کوبا پس از ونزوئلا در صف بعدی قرار دارد و ادعا کرده که حکومت هاوانا در «آخرین لحظات زندگی خود» قرار دارد.
به نوشته واشنگتن پست، درحالیکه تحریمهای فلجکننده آمریکا، محاصره نفتی و نیز تهدید تصرف کوبا ادامه دارد، میگل دایاز-کانل، رئیسجمهور کوبا، روز جمعه گفت دولت او مذاکرات مستقیمی را با ایالات متحد انجام داده که «با هدف یافتن راهکارهایی از طریق گفتوگو برای اختلافات دوجانبه میان دو کشور» صورت گرفته است.
این تأیید در یک سخنرانی با پخش عمومی و در جریان نشست مقامات عالیرتبه دولت و حزب کمونیست کوبا در هاوانا مطرح گردید. این سخنان گزارشهای گسترده درباره دیدارهای محرمانه اخیر میان مقامات ارشد دولت ترامپ و کوباییهای نزدیک به رائول کاسترو را تأیید کرد. رائول کاسترو رئیسجمهور پیشین و رهبر پیشین حزب بود که هنوز از نفوذ زیادی برخوردار است.
دایاز-کانل در یک کنفرانس خبری پس از سخنرانی خود گفت: «ما میخواهیم از دستکاری و گمانهزنی جلوگیری کنیم.» او افزود که این گفتوگوها هنوز «در مرحله نخست خود قرار دارند... برای تعیین یک دستورکار» که گروههای سطح بالای مقامات از هر دو طرف درباره آن رسیدگی خواهند کرد. او ادامه داد: «ما باید فضایی را ایجاد کنیم که به ما اجازه پیشرفت بدهد.»
چند ساعت پیش از سخنرانی دایاز-کانل، دولت اعلام کرده بود که ۵۱ زندانی را آزاد خواهد کرد؛ تازهترین مورد از روند تدریجی اعطای عفو پس از بازداشتهای گسترده در جریان اعتراضات ضد دولتی سال ۲۰۲۱. نام زندانیان اعلام نشد و مشخص نبود آیا آنها زندانیان سیاسی هستند یا نه.
ترامپ بهروشنی اعلام کرده است که کوبا در فهرست بعدی دولت او برای سرنگونی حکومتها قرار دارد؛ پس از دستگیری نیکلاس مادورو در ژانویه و آغاز اقدامات تهاجمب جدید در خاورمیانه. او اواخر هفته گذشته گفت ایالات متحد «منتظر تغییر بزرگی است که بهزودی در کوبا رخ خواهد داد»؛ کشوری که به گفته او «به انتهای خط رسیده» و در «واپسین لحظات زندگی خود» قرار دارد.
ترامپ همچنین روز دوشنبه گفت: «آنها تقریباً چیزی برایشان باقی نمانده است. ممکن است یک تصرف دوستانه باشد، ممکن هم هست که نباشد. فرقی نمیکند.»
یک مقام کاخ سفید روز جمعه در پاسخ به پرسشها درباره مذاکرات گفت: «ما با کوبا در حال گفتوگو هستیم و رهبران آن باید به توافق برسند.» او افزود: «کوبا کشوری شکستخورده است که حاکمانش با از دست دادن حمایت ونزوئلا و توقف ارسال نفت از سوی مکزیک ضربه بزرگی خوردهاند.» این مقام مطابق مقررات کاخ سفید به شرط ناشناس ماندن صحبت کرد.
کوبا در هر دو دوره ریاستجمهوری ترامپ موضوعی محوری بوده است. در این مدت ترامپ روند نزدیکی قبلی دموکراتها را عقب زد و تحریمهای جدیدی را اعمال کرد و رژیم کمونیستی را به حمایت از تروریسم متهم نمود. دولت کنونی در بالاترین سطوح خود آکنده از سیاستمداران فلوریدایی است، از جمله پم باندی، دادستان کل، مایک والتز، سفیر آمریکا در سازمان ملل و مارکو روبیو وزیر خارجه— فرزند تبعیدیان کوبایی — که فعالیت سیاسی او ریشه در فضای ضد کاسترو در جنوب فلوریدا دارد.
وقتی از روبیو در شهادتی در اوایل سال جاری پرسیده شد که آیا دولت به دنبال تغییر رژیم در کوبا است یا نه، او پاسخ داد: «فکر میکنم ما دوست داریم رژیم آنجا تغییر کند... این به این معنا نیست که ما خودمان آن تغییر را ایجاد خواهیم کرد، اما دوست داریم چنین تغییری رخ دهد.»
روز پنجشنبه گروهی از سناتورهای دموکرات طرحی را ارائه کردند که هدف آن جلوگیری از اقدام نظامی علیه کوباست؛ قانونی که ممکن است تا پایان ماه مارس به رأی گذاشته شود. اما به نظر میرسد راهبرد دولت بیشتر بر فشار اقتصادی شدید متمرکز است تا مداخله نظامی، با هدف تصرف بدون خونریزی نهادهای کوبایی که دستکم بهطور موقت ساختار فعلی حکومت را دست نخورده باقی بگذارد؛ مشابه آنچه در ونزوئلا انجام داده است.
در گذشته مذاکرات میان دو دولت با میانجیگری واتیکان انجام میشد. دایاز-کانل در سخنان خود گفت تبادلها با آمریکا توسط «بازیگران بینالمللی نامشخصی» تسهیل شده است. درحالیکه ترامپ گفته دولت او گفتوگوهای «در سطح بالا» با کوبا دارد، درباره گزارشهای گستردهای که میگویند مشاوران روبیو در جریان سفر وزیر خارجه به نشست کشورهای کارائیب در جزیره سنت کیتس در اواخر ماه گذشته با نوه رائول کاسترو دیدار کردهاند، اظهار نظری نکرده است.
برخی کارشناسان کوبا این احتمال را رد کردهاند که «رائولیتو» — نامی که در کوبا با آن شناخته میشود — انتخاب دولت بهعنوان مذاکرهکننده باشد. برخی دیگر حدس میزنند که پدربزرگ قدرتمند او، رائول کاسترو ۹۴ ساله، در حال دور زدن رهبری نسبتاً کمرنگ میگل دایاز-کانل و همکاری با فرماندهان قدرتمند نظامی است. دایاز-کانل گفت مذاکراتی که توسط «مقامات عالیرتبه» دولت انجام شده، تحت هدایت رائول کاسترو — «رهبر تاریخی انقلاب ما» — و همچنین خودش بوده است.
وضعیت شکننده کوبا از زمانی که دولت ترامپ ارسال نفت از ونزوئلا را که سالها شریان حیاتی این جزیره بود قطع کرد، بهطور ناگهانی بدتر شده است. سپس ترامپ تهدید کرد که بر هر کشوری که به کوبا انرژی ارسال کند تعرفههای سنگین اعمال خواهد کرد. یک نفتکش پر از سوخت روسیه که گفته میشد قرار است در هفته اول مارس به کوبا برسد، هرگز نرسید.
دایاز-کانل در سخنان روز جمعه خود نشان داد که راهبرد فشار آمریکا مؤثر بوده است. او گفت در سه ماه گذشته هیچ سوختی وارد کشور نشده است. او گفت در حالی که خاموشیها از ژانویه و فوریه آغاز شده بودند، اکنون سطح آنها غیرقابل تحمل شده است: «کسری انرژی در این لحظه با آنچه قبلاً با آن روبهرو بودیم متفاوت است. تأثیر آن عظیم است.»
سفارت آمریکا در هاوانا در گزارشی داخلی که این هفته تهیه شده و توسط واشینگتن پست بررسی شده است، برآورد کرده که کمبود انرژی در کوبا «حدود ۶۰ درصد» است. درحالیکه کوبا در داخل کشور تا یکچهارم نیاز نفتی خود را تولید میکند و باید برای حفظ برق خدمات حیاتی مانند بیمارستانها کافی باشد، سفارت در این گزارش هشدار داده که جزیره ممکن است به «لحظه صفر» برسد؛ زمانی که آب، فاضلاب و برق متوقف شوند.
این لحظه ممکن است یک «نقطه تصمیمگیری» ناگهانی برای سفارت آمریکا ایجاد کند، اگر شبکههای ارتباطی از کار بیفتند یا خدمات ضروری دیگر متوقف شوند؛ وضعیتی که میتواند عملیات دیپلماتیک را مختل کرده و کارکنان را در معرض خطر قرار دهد. سفارت آمریکا نیز از کمبود انرژی تأثیر گرفته است. مأموریت با نیمی از کارکنان اداره میشود و استفاده از ژنراتورها در برخی اقامتگاهها به چهار ساعت در روز محدود شده است. همچنین بستههای باتری، پنلهای خورشیدی و تلفنهای ماهوارهای در اختیار اقامتگاهها قرار داده شده است.
در این گزارش آمده که با وجود ثابت ماندن سطح تهدید، اعتراضات ضد دولتی به دانشگاه هاوانا و محلههای ثروتمندتر پایتخت مانند میرامار گسترش یافته است که «نشانهای از نارضایتی رو به رشد» محسوب میشود. دایاز-کانل در کنفرانس خبری خود با جزئیات تأثیر بحران انرژی بر این جزیره را توضیح داد؛ جایی که برخی جوامع بیش از ۳۰ ساعت بدون برق ماندهاند و این وضعیت موجب «اضطراب» در میان خانوادهها شده است. او گفت: «در این لحظه در کشور دهها هزار نفر منتظر عمل جراحی هستند که به دلیل کمبود برق نمیتوانند آن را انجام دهند.» او همچنین افزود: «راهحلهایی وجود دارند، اما بزرگی مشکل آنقدر زیاد است که نمیتوان آنها را دید.»
دایاز-کانل درباره گفتوگوهای جاری با واشینگتن گفت: «ما حوزههایی برای همکاری شناسایی خواهیم کرد تا با تهدیدها مقابله کرده و امنیت و صلح هر دو ملت را تضمین کنیم.»
در سالهای اخیر دستکم یک میلیون نفر — بیش از ۱۰ درصد جمعیت — از کوبا گریختهاند و بسیاری از آنها به ایالات متحده رفتهاند. با وجود افزایش تنشها، همکاری میان گارد ساحلی آمریکا و همتای کوبایی آن ادامه داشته است؛ بهطوری که گشتهای گارد ساحلی مهاجران کوبایی فراری را در دریا جمعآوری کرده و به جزیره بازمیگردانند. ماه گذشته دولت آمریکا دو هواپیما حامل مهاجران اخراجشده کوبایی را به کشورشان بازگرداند.
دایاز-کانل همچنین گفت دولت او با مقامات آمریکایی برای بررسی پرونده ۱۰ تبعیدی مسلح کوبایی همکاری میکند؛ دستکم دو نفر از آنها شهروند آمریکا هستند که اواخر ماه گذشته در نزدیکی سواحل کوبا متوقف شدند. مقامات کوبا گفتهاند این اقدام تلاشی برای نفوذ به جزیره بوده است. در تبادل آتش با نیروهای امنیتی ساحلی کوبا دستکم پنج نفر کشته شدند. او گفت آنها در انتظار احتمال سفر کارشناسان اداره تحقیقات فدرال برای بررسی این حادثه هستند.
