محمد عبدهزاده، رییس کمیسیون اقتصاد سلامت اتاق تهران در میزگرد تخصصی اتاق ضمن ارائه تصویری از وضعیت تامین مواد اولیه در بخش دارو و تجهیزات پزشکی گفت: دارو یک کالای استراتژیک بوده و اولویت تولید و تامین آن حتی از کالاهای اساسی نیز بیشتر است. نکته حائز اهمیت اینکه، تامین مواد اولیه، سیاستهای قیمتی و مواجهه با مطالبات ارزی تولیدکنندگان دارو، یک چرخه درهمتنیده است که در صورت دستکاری یک بخش، آثار آن باید در سایر بخشها نیز مورد توجه قرار گیرد.
عبدهزاده با اشاره به اینکه تا آبانماه امسال مجموع ارز ترجیحی مصوب برای دارو و تجهیزات پزشکی ۳.۵ میلیارد دلار بوده است، افزود: حدود ۱.۵ میلیارد دلار از این رقم به تجهیزات پزشکی و حدود ۲ میلیارد دلار نیز به دارو اختصاص دارد که از این ارقام، حدود یک میلیارد دلار برای تولید و یک تا ۱.۲ میلیارد دلار برای واردات دارو در نظر گرفته شده است.
وی با تاکید بر اینکه «مشکل اصلی در اجرای تخصیصها، حوالهکرد پول برای ذینفعان است» گفت: بانک مرکزی تخصیصها را انجام داده اما از خردادماه تا آبان و آذر، بخش عمدهای از منابع در شرکت نیکو متوقف مانده و ریال مربوطه چندین ماه حواله نشده است . بر اساس آمار بانک مرکزی، تا آبانماه تنها حدود ۲۵ درصد از ارز مورد نیاز تولید کارسازی و به دست تامینکننده رسیده است؛ یعنی از یک میلیارد دلار، تنها حدود ۲۵۰ میلیون دلار به ذینفعان تحویل شده است.
عبدهزاده در بخش دیگری از سخنان خود به وضعیت واردات دارو اشاره کرد و گفت: برخی شرکتهای واردکننده بزرگ، کالا را با تعهد خود و بدون تخصیص ارز وارد کردهاند و این کالاها با نرخ ارز ترجیحی ۲۸۵۰۰ تومان قیمتگذاری و مصرف شده است. حجم این تعهدات نزدیک به ۵۰۰ میلیون دلار است و با تغییر گروههای کالایی، شرکتها دچار سردرگمی شدهاند.
رییس کمیسیون اقتصاد سلامت اتاق تهران با اشاره به بحران نقدینگی در شرکتهای دارویی و تجهیزات پزشکی گفت: عمق مطالبات معوق این شرکتها از مراکز درمانی به ترتیب به بیش از ۳۰۰ و۵۰۰ روز رسیده است. در واقع تا پایان آبان، حجم مطالبات شرکتهای دارویی از مراکز درمانی ۱۵۸ هزار میلیارد تومان بوده و از کل گردش ۲۵۰ همتی حوزه دارو، ۱۵۰ همت آن مطالبات پرداخت نشده است. تولیدکننده در ازای این مطالبات، تخصیص ارز دریافت میکند و باید مواد اولیه وارد کند. اما نقدینگی در اختیار ندارد.
عبدهزاده با اشاره به هزینههای مالی بالای تولید گفت: تولیدکنندگان برای تامین نقدینگی مجبور به اخذ تسهیلات هستند، اما نرخ بهره تسهیلات به ۳۸ تا ۴۰ درصد رسیده و این رقم به زودی افزایش مییابد و این شرایط، تولیدکنندگان را در وضعیت شکنندهای قرار داده است.
رییس کمیسیون اقتصاد سلامت اتاق تهران همچنین در واکنش به ارائه بسته حمایتی وزارت صنعت، معدن و تجارت در قالب تسهیلات ۷۰۰ همتی گفت: بانکها منابعی ندارند و این منابع در واقع پول سپردهگذاران است و اگر دولت قصد حمایت واقعی دارد، باید منابع را مشخص و خود متعهد به تامین آن باشد.
عبدهزاده تاکید کرد که دولت نه به خاطر تولیدکنندگان که تامینکننده ۹۷ درصد داروی کشور هستند، بلکه برای مردم و به خاطر خود باید هوای بنگاهها را داشته باشد تا زمین نخورند و تولید ادامه یابد. او همچنین پرسید: آیا سازمان تامین اجتماعی میپذیرد برای تولیدکنندگان و تامینکنندگانی که حدود ۵۰۰ روز مطالباتشان معوق شده، فقط پنج روز دریافت حق بیمه را به تاخیر بیندازد؟
عبدهزاده با بیان اینکه«تحریمها کاغذپاره نبوده و اثر مستقیمی بر جیب مردم، تورم، حوزهی کسبوکار، تامین منابع ارزی وافزایش ناترازیها گذاشته است» گفت: وضعیتی که اکنون در حوزهی دارو شکل گرفته، بهدلیل محدودیتهای منابع ریالی و منابع ارزی کشور است و راه چاره این است که دولت برای رفع تحریمها اقدامات موثری را انجام دهد تا دچار کسری بودجه نشود. در عین حال لازم است، دولت تلاش کند تا همان مقدار کمی هم که به عنوان بودجه بهداشت و درمان مصوب میشود، به شکل منظم ماهیانه به فعالان این بخش تخصیص دهد. چرا که در حوزهی بهداشت و درمان، پای سلامت و جان مردم در میان است و نمیتوان کار درمان را به تعویق انداخت.