به گزارش اکوایران، تخریب آثار باستانی و تاریخی ایران از زمان آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل همچنان ادامه دارد. نخسین آسیبها مربوط به کاخ گلستان و بخشهایی از بازار تهران بود. قرار بود بخش تالار آیینه و ایوان آیینه کاخ گلستان پس از سالها مرمت در ایام نوروز با رونمایی مجدد بازگشایی شود، اما حمله روزهای نخست به بخشهای مرکزی تهران، آسیبهای جدی به کاخ وارد کرده است. علیرضا ایزدی، مدیرکل ثبت آثار و حفظ و احیای میراث معنوی و طبیعی وزارت میراث فرهنگی میگوید، در حال حاضر، با توجه به شرایط موجود، امکان مداخله عملی وجود ندارد. باید منتظر ماند تا شرایط به ثبات برسد و بتوان استادکاران را در جبهههای مختلف مستقر و کار عملی مرمت بخشهای آسیب دیده کاخ گلستان را آغاز کرد.
پس از آن رضا صالحی امیری، وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی در نامهای رسمی به مدیرکل یونسکو، با اعلام وارد آمدن «آسیبهای جدی» به مجموعه میراث جهانی کاخ گلستان و بخشهایی از بافت تاریخی پایتخت در پی حملات اخیر، خواهان اعزام فوری هیأت کارشناسی مستقل و فعالسازی سازوکارهای حمایتی میراث جهانی شد.
پس از حادثه کاخ گلستان بود که به تمامی پایگاههای جهانی در ایران اعلام شد در تمام ۱۱۴ اثر تاریخی که در قالب ۲۹ پرونده جهانی ثبت شدهاند، نصب «سپر آبی» را مورد توجه قرار دهند. «سپر آبی» نمادی از یک نهادی بینالمللی است که بهعنوان بازوی تخصصی جامعه جهانی برای صیانت از آثار تاریخی، موزهها، کتابخانهها و محوطههای باستانی و با هدف حفاظت از میراث جهانی در زمان جنگ، درگیریهای مسلحانه و بلایای طبیعی فعالیت میکند.
پس از این اعلام، استانهای مختلف از جمله خراسان شمالی، زنجان، اردبیل، فارس، کرمان، ایلام، خوزستان، همدان،اصفهان و لرستان، برای نصب این نماد در مکانهای تاریخی و باستانی اقدام کردند.
با این وجود، موج حملات در روزهایی که گذشت، آثار تاریخی و باستانی مهم دیگری را نیز در کشور در معرض آسیب و خسارت قرار دادند. در تهران، به جز کاخ گلستان و بازار تهران، بناهای تاریخی دیگری از جمله ساختمان قدیم مجلس، کاخ مرمر و ساختمان دادگستری در معرض آسیب قرار گرفتند.
پس از تهران، بیشترین خسارتها متوجه آثار تاریخی اصفهان است. میراث فرهنگی این استان اعلام کرد: «در اثر لرزش ناشی از پرتابههای دشمن آمریکایی و صهیونی به اصفهان، تعدادی از کاشیهای مسجد امام در میدان تاریخی امام، (میدان نقش جهان) فرو ریخته است.»
روز گذشته نیز در اثر حمله به استانداری اصفهان، موج انفجار موجب آسیب به بخشهایی از مجموعه تاریخی و جهانی کاخ چهلستون شده است. همچنین در این حمله به برخی دیگر از بناهای شاخص مجموعه دولتخانه صفوی از جمله عمارت رکیبخانه و نیز تالار اشرف آسیبهایی وارد شده است. این در حالی است که بنابر اعلام میراث فرهنگی استان اصفهان، نشان سپر آبی در محوطه موزهها و اماکن تاریخی جهانی استان اصفهان از جمله باغ موزه جهانی چهلستون، میدان امام خمینی، مسجد جامع اصفهان، موزه هنرهای تزئینی ایران و ... در راستای اجرای پروتکلهای یونسکو انجام شده است. در شهررضای اصفهان نیز کارخانه تاریخی نوین شهررضا براثر حملات انجام شده آسیب دید.
در استان لرستان همچنین، حریم قلعه تاریخی فلک الافلاک در اثر حمله دچار آسیب شد. بنابر اعلام میراث فرهنگی استان، «در حمله به عرصه و حریم قلعه تاریخی فلکالافلاک در خرمآباد، شماری از بناها و فضاهای این مجموعه تاریخی از جمله موزه باستانشناسی و موزه مردمشناسی مستقر در قلعه دچار خسارات جدی شد. همچنین بناهایی از جمله سربازخانه، باشگاه افسران، ساختمان هنگ و برخی فضاهای تاریخی پیرامونی آن در اثر موج انفجار و اصابت، دچار آسیب شدهاند.» بنابر گزارشی که خبرگزاری ایسنا منتشر کرده است، مجموعه فلکالافلاک در محدوده سپاه قرار داشته و براساس گفته استاندار لرستان در بهمنماه ۱۴۰۴ قرار بود، پس از جابهجایی پادگان آن، حریم این قلعه بزودی آزاد شود.
