آینده معادن در دستان الگوریتمها
جهان معدنکاری با سرعتی چشمگیر به سمت دیجیتالی شدن حرکت میکند. امروز هوش مصنوعی میتواند پیش از وقوع حوادث، خطرات را شناسایی کند، عملکرد تجهیزات را زیر نظر بگیرد و مسیرهای بهینه تولید را پیشنهاد دهد.
کتایون ملکی
صادرات ورق و اسلب آزاد شد؛ بازار فولاد از بحران عبور کرد؟
بازار فولاد ایران در هفتههای اخیر یکی از مهمترین آزمونهای خود را پشت سر گذاشت. حمله به دو فولادساز بزرگ کشور در جریان جنگ رمضان، نگرانیهایی جدی درباره تداوم تولید و تامین ورق فولادی در بازار داخلی ایجاد کرد؛ نگرانیهایی که به سرعت در برخی بازارهای وابسته از جمله خودرو و صنایع مصرفکننده فولاد بازتاب یافت و زمینه رشد قیمتها را فراهم کرد.
جهش غیرمنتظره فلزات؛ چرا مس و آلومینیوم رکورد میشکنند؟
بازار فلزات صنعتی در سال ۲۰۲۶ یکی از بزرگترین غافلگیریهای خود را تجربه کرده است. در حالی که بسیاری از بانکها و مؤسسات مالی بزرگ در ابتدای سال انتظار داشتند بازارهایی مانند مس و آلومینیوم با مازاد عرضه روبهرو شوند، اکنون قیمتها در سطوحی قرار گرفتهاند که حتی خوشبینترین پیشبینیها نیز آن را متصور نبودند.
سنگآهن در تنگنای اکتشاف
سنگآهن را میتوان نقطه آغاز زنجیره ارزش صنعت فولاد دانست؛ ماده معدنی راهبردی که برخورداری ایران از ذخایر قابل توجه آن، زمینهساز تدوین برنامه تولید ۵۵ میلیون تن فولاد و توسعه یکی از مهمترین صنایع کشور شد. هدفی که قرار بود با تبدیل مواد خام به محصولات با ارزش افزوده بالاتر، جایگاه ایران را در بازارهای جهانی فولاد ارتقا داده و درآمدهای صادراتی کشور را افزایش دهد. اما تحقق این چشمانداز بیش از هر چیز به تأمین پایدار ماده اولیه وابسته است؛ موضوعی که امروز بیش از گذشته با چالشهای جدی روبهرو شده است.
پاشنه آشیل فولاد ایران چیست؟
زنجیره تولید سنگآهن و فولاد ایران این روزها در یکی از حساسترین مقاطع خود قرار دارد. چالشهای مربوط به تأمین مواد اولیه، حملونقل، صادرات و بهویژه دسترسی به برخی اقلام راهبردی، نگرانیهایی را درباره پایداری تولید در صنایع معدنی و فولادی ایجاد کرده است.
نقشه صادراتی فولاد ایران در حال بازنویسی است؟
جنگ ۴۰ روزه اگرچه خسارتهای قابل توجهی به صنعت فولاد و دو فولادساز بزرگ کشور وارد کرد، اما همزمان فرصتی برای بازاندیشی در مسیر توسعه این صنعت به وجود آورد. اکنون پرسش اصلی این است که آیا فولاد ایران از صادرات محصولات خام و کمارزش به سمت تولید و صادرات محصولات با ارزش افزوده بالاتر حرکت خواهد کرد؟
سنگ ایران زیر فشار سیاستگذاری
صنعت سنگ ایران بهعنوان یکی از متنوعترین و بالقوهترین بخشهای معدن کشور، جایگاهی در میان پنج تولیدکننده برتر جهان دارد؛ ظرفیتی که میتواند ایران را به یکی از بازیگران اصلی بازار جهانی سنگهای ساختمانی تبدیل کند. با این حال، اعمال عوارض صادراتی در دهه ۹۰ موجب شد بخش مهمی از بازارهای صادراتی ایران از دست برود؛ تصمیمی که به گفته فعالان این حوزه، همچنان آثار آن بر عملکرد صنعت باقی مانده است.
بسته شدن تنگه هرمز چه اثری بر صادرات مس و مواد معدنی ایران دارد؟
ابوالفضل صالح آبادی فعال حوزه مس درباره اثرات بسته شدن تنگه هرمز، بیان کرد: بحث کریدورها و مسیرهای صادراتی در سال های گذشته به عنوان موضوعات راهبردی و استراتژیک مطرح شده بود. اتفاقاتی که در سال ۱۴۰۴رخ داد باعث شد تا احساس نیاز به جایگزینی کریدورها در بدنه تصمیم گیری نسبت به صادرات مواد معدنی و نفتی مطرح شود.
کاهش تولید آلومینیوم در خلیج فارس چه پیامدی برای اقتصاد جهان دارد؟
با تشدید تنشهای نظامی در تنگه هرمز، پیامدهای بحران تنها به نفت و گاز محدود نمانده و اکنون بازار جهانی آلومینیوم را نیز تحت تأثیر قرار داده است. کاهش ۳۵ درصدی تولید در کشورهای حاشیه خلیج فارس، جهش قیمتها و اختلال در زنجیره تأمین مواد اولیه، نشانههایی از شکلگیری یک شوک تازه در بازار فلزات پایه است.
آیا ایران به واردات نیروی متخصص معدنی میرسد؟
اگرچه آمارها از افزایش تعداد شاغلان در معادن کشور تا سال ۱۴۰۲ حکایت دارد، اما فعالان این حوزه از بحران تازهای سخن میگویند، کاهش دسترسی به نیروی انسانی متخصص و ماهر در صنعتی که هم دانش فنی میخواهد و هم تابآوری در محیطهای پرریسک.
