در ماه‌های اخیر اخبار بسیاری درباره وقوع پدیده «ال‌نینو» و احتمال وقوع بارش‌های سیل‌آسا در کشور منتشر شد. بسیاری از شهروندان توقع داشتند که در فصل پاییز شاهد بارش‌های طولانی مدت باشند، اتفاقی که در واقعیت رخ نداد. آیا از ابتدا پدیده ال نینو را اشتباه فهم کرده بودیم؟ آیا پیش‌بینی‌های هواشناسی اشتباه بود؟ صادق ضیاییان، رئیس مرکز ملی پیش‌بینی و مدیریت بحران مخاطرات وضع هوا در گفت‌وگو با اکوایران با اشاره به انتشار مطالب غیرعلمی درباره تأثیر ال‌نینو بر بارش‌های پاییزی گفت که سازمان هواشناسی از ابتدا چنین پیش‌بینی‌هایی را مطرح نکرده و عوامل متعددی در تعیین وضعیت آب‌وهوای کشور نقش دارند.
به گزارش اکوایران، در ماه‌های گذشته مطالب زیادی درباره احتمال وقوع بارش‌های بسیار سنگین در پاییز و تأثیر پدیده ال‌نینو بر افزایش بارندگی در ایران منتشر شد. با این حال در روزهای اخیر بارش‌های طولانی‌مدت و بسیار سنگینی در کشور رخ نداده است. این موضوع پرسش‌هایی را درباره درستی پیش‌بینی‌های منتشرشده و احتمال وقوع بارش‌های بیشتر در هفته‌های آینده ایجاد کرده است.
ضیاییان در پاسخ به این پرسش که آیا پیش‌بینی‌های قبلی اشتباه بوده‌اند یا همچنان احتمال افزایش بارش وجود دارد گفت: برای بحث ال نینو، مشکل این است که در فضای مجازی به مطالب غیرعلمی دامن زده شده است. گاهی مطالبی مطرح می‌شود که اصلاً وجود خارجی ندارند و برخی افراد فقط برای جذب مخاطب و دنبال‌کننده چنین موضوعاتی را منتشر می‌کنند. سازمان هواشناسی از روز اول هیچ‌وقت چنین مطالب غیرعلمی را بیان نکرده است.
او افزود: مسئله این است که ال‌نینو به تنهایی آب‌وهوای کشور ما را تعیین نمی‌کند. ال‌نینو پدیده‌ای است که در اقیانوس آرام و در محدوده خط استوا شکل می‌گیرد. این پدیده بر برخی کشورها از جمله کشورهای مجاور آن در قاره آمریکا و مناطق شرقی آسیا و شمال استرالیا تأثیر مستقیم دارد. اما سایر کشورها از جمله ایران تأثیر مستقیم از ال‌نینو نمی‌گیرند.
رئیس مرکز ملی پیش‌بینی و مدیریت بحران مخاطرات وضع هوا تأکید کرد: ال‌نینو تنها یکی از عواملی است که بر آب‌وهوا تأثیر می‌گذارد. ده‌ها عامل دیگر نیز بر آب‌وهوای کشور ما تأثیر دارند و در تعیین وضعیت آن نقش ایفا می‌کنند. ما این موضوع را از روز اول گفته‌ایم و باز هم خواهیم گفت.
ضیاییان درباره تأثیر غیرمستقیم ال‌نینو بر بارش‌های پاییزی توضیح داد: در مهرماه میزان نرمال بارش در بخش عمده کشور زیر یک میلی‌متر است. وقتی می‌گوییم بارش نرمال اتفاق افتاده به این معناست که میزان بارش با میانگین بلندمدت آن مطابقت داشته است. در مهرماه تقریباً همین وضعیت اتفاق افتاد و میزان بارش در بسیاری از مناطق در محدوده نرمال بود.
او افزود: البته بعضی مناطق بارش بیشتری داشتند. استان‌های گلستان و خراسان شمالی و اردبیل و آذربایجان شرقی و هرمزگان از جمله مناطقی بودند که بارش‌های بیش از نرمال را ثبت کردند.
آخرین پیش‌بینی‌ها درباره بارش‌های آبان و آذر
ضیاییان درباره وضعیت بارش در آبان و آذر نیز گفت: انتظار ما برای افزایش بارش بیشتر مربوط به همین هفته‌های آینده و آبان‌ماه است. اما وقتی از افزایش بارش صحبت می‌کنیم منظور این نیست که قرار است طوفان نوح اتفاق بیفتد یا با پدیده‌ای خارق‌العاده روبه‌رو شویم. کل بارش آبان‌ماه حدود هشت درصد بارش سالانه کشور را تامین می‌کند. بنابراین قرار نیست اتفاقی فاجعه‌بار یا عجیب رخ دهد. موضوع آن‌طور نیست که برخی شبکه‌های فضای مجازی اعلام می‌کنند.
رئیس مرکز ملی پیش‌بینی و مدیریت بحران مخاطرات وضع هوا همچنین در پاسخ به این پرسش که آیا فشار جنب‌حاره‌ای مانع ورود اثرات ال‌نینو به ایران شده است، توضیح داد: ال‌نینو اصلاً چیزی نیست که وارد کشور شود. این پدیده در اقیانوس آرام و روی خط استوا شکل می‌گیرد و قرار نیست به جایی وارد شود. اتفاقاتی که در آن منطقه رخ می‌دهد باعث می‌شود چرخه‌های آب‌وهوایی جهان دچار تغییراتی شوند.
او افزود: این تغییرات بر بعضی کشورها اثر مستقیم دارند. برای مثال وقتی ال‌نینو رخ می‌دهد در شمال استرالیا و جزایر شرقی آسیا خشکسالی اتفاق می‌افتد. اما در بعضی کشورهای دیگر تأثیرات آن غیرمستقیم است و باید سایر دورپیوندها و سایر عوامل مؤثر بر آب‌وهوا نیز بررسی شوند. ال‌نینو به تنهایی تعیین‌کننده وضعیت آب‌وهوایی این کشورها نیست.
