یک دهه افزایش قیمت و تلاطم اقتصادی در استانهای مختلف اثرات مختلفی را به جای گذاشته است. در این مدت، قیمت کالاها و خدمات در برخی استانها مانند ایلام، لرستان و چهارمحال و بختیاری بیشتر از ۲۶ برابر شده است. در سمت دیگر کمترین میزان افزایش قیمت در یک دهه اخیر مربوط به استانهای قم و تهران بوده است. این دو استان افزایش قیمتی کمتر از ۱۸ برابر را تجربه کردهاند.
روایت شش استان تورمی ایران به رهبری ایلام
آمارهای تورم حکایت از آن دارد که ۶ استان کشور سطوح بالای تورمی را تجربه کردهاند که در میان آنها پنج استان غربی از جمله ایلام، لرستان، چهارمحالوبختیاری، کردستان و کهگیلویهوبویراحمد در صدر تورم ۱۰ ساله قرار گرفتهاند. از میان این استانها، ایلام بیشترین افزایش را داشته و قیمت کالاها و خدمات در این استان ۲۸.۴۹ برابر شده است. در رتبه دوم و سوم نیز لرستان و چهارمحالوبختیاری قرار دارند قیمت کالاها در این دو استان به ترتیب ۲۷.۱۲ برابر و ۲۶.۳۳ برابر شده است.
استان خراسان شمالی، تنها استانی است که در غرب کشور واقع نشده اما افزایش قیمت بالایی را به خود دیده است. قیمت کالاها در این استان جهش ۲۵.۹۳ برابری داشته است.
هفت استان در بازه وسط تورمی
از میان ۳۱ استان کشور، هفت استان در بازه وسط تورمی قرار گرفتهاند. این استانها عبارتند از؛ گلستان، آذربایجان شرقی، کرمانشاه، یزد، آذربایجان غربی، مرکزی و خراسان جنوبی. آمارها نشان میدهد این استانها جهش قیمتی بین ۲۲.۳ برابر تا ۲۳.۳ برابر داشتهاند.
کمترین میزان افزایش قیمت در پایتخت
بررسی آمارها گویای آن است که ۱۸ استان افزایش قیمتی کمتر از بازه وسط تورمی را تجربه کردهاند. اولین بازه تورمی که کمترین میزان افزایش قیمت را در میان این ۱۸ استان داشتهاند عبارتند از؛ فارس، سیستانوبلوچستان، بوشهر، قم و تهران. این پنج استان افزایش قیمتی بین ۱۶.۹۷ برابر تا ۱۹.۲۷ برابر داشتهاند. کمترین میزان افزایش قیمت نیز مربوط به تهران با جهش ۱۶.۹۷ برابری و قم با جهش ۱۸ برابری بوده است.
دومین بازه تورمی که جهش قیمتی بین ۱۹.۳۷ برابر تا ۲۲.۱۳ برابر را شامل میشود از ۱۳ استان تشکیل شده است. به عبارتی میتوان گفت بیشتر استانهای کشور افزایش قیمتی معادل با بازه مذکور را تجربه کردهاند.
میانگین و میانه افزایش قیمت در استانها
سه شاخص اساسی برای آمارهای استانی وجود دارد که میتواند وضعیت افزایش قیمت استانها را بهتر نشان دهد. اولین شاخص میانگین است؛ میانگین افزایش قیمت کالاها و خدمات یک دهه اخیر معادل جهش ۲۱.۷۵ برابری بوده است. به عبارتی اگر وزن استانها را ثابت درنظر بگیریم، قیمت کالاها و خدمات نسبت به اسفند سال ۱۳۹۴، حدود ۲۱.۷۵ برابر شده است.
دومین شاخص آماری میانه است؛ این شاخص نشان میدهد افزایش قیمت در استان خوزستان دقیقا در میانه آمارها قرار گرفته است. یعنی ۱۵ استان افزایش قیمتی بالاتر از خوزستان و ۱۵ استان افزایش قیمتی پایینتر از آن را تجربه کردهاند. طبق آمارها در این دهه، قیمت کالاها و خدمات در خوزستان ۲۰.۷ برابر شده است.
سومین شاخص، میانگین آماری مرکز آمار ایران است که معادل افزایش قیمت کل کشور در نظر گرفته میشود. طبق این شاخص، قیمت کالاها و خدمات کل کشور در اسفند سال گذشته ۱۹.۹۸ برابر اسفند ۱۳۹۴ بوده است. بر این اساس ۸ استان تورمی کمتر از میانگین کشوری و ۲۳ استان تورمی بیشتر از میانگین کشوری را تجربه کردهاند.
