به گزارش اکوایران، بر اساس برآورد جدید جیپی مورگان، جریان صادرات نفت خام از خاورمیانه به ۱۷.۵ میلیون بشکه در روز رسیده که معادل ۹۸ درصد سطح پیش از جنگ است. این موسسه در گزارشی به قلم ناتاشا کانوا و دیگر تحلیلگران خود اعلام کرد «شریانهای صادرات نفت خاورمیانه دوباره در حال جریان هستند»؛ اتفاقی که با توجه به ادامه جنگ در منطقه، به گفته این تحلیلگران، بازگشتی قابلتوجه محسوب میشود.
البته روند بازگشت صادرات در همه بخشها یکسان نبوده است. جریان فرآوردههای نفتی مانند گازوئیل و بنزین در حال حاضر حدود ۳ میلیون بشکه در روز برآورد میشود که تنها ۵۸ درصد سطح پیش از جنگ است.
جیپی مورگان با محاسبه میانگین ۱۰روزه جریانها طی پنج روز گذشته، مجموع صادرات نفت و فرآوردههای خاورمیانه را معادل ۸۹ درصد سطح سال ۲۰۲۵ برآورد کرده است.
افزایش دوباره عبور نفت از هرمز
بخش مهمی از این بازگشت به افزایش جریان نفت از تنگه هرمز مربوط میشود؛ مسیری که همچنان یکی از مهمترین نقاط تمرکز بازار جهانی نفت است.
جیپی مورگان اعلام کرده جریان نفت از هرمز تقریبا به بالاترین سطوح اواخر ژوئن، یعنی نزدیک به ۱۳ میلیون بشکه در روز، بازگشته است. عربستان سعودی مهمترین عامل افزایش این جریان بوده است.
با این حال، جیپی مورگان تأکید کرده که افزایش عبور نفتکشها از هرمز را نباید به معنای افزایش ایمنی این مسیر تلقی کرد. به گفته این موسسه، آنچه تغییر کرده بیشتر توانایی شرکتهای نفتی برای ادامه فعالیت در شرایط ریسک پایدار است، نه اینکه ریسک موجود در مسیر از بین رفته باشد.
همزمان، عربستان سعودی نیز بخشی از ظرفیت صادرات نفت خود را از طریق خط لوله شرق به غرب احیا کرده است. این خط لوله که نفت را از مناطق شرقی عربستان به بنادر دریای سرخ منتقل میکند، در جریان حملات اخیر آسیب دیده بود و اکنون حدود نیمی از جریان آن بازگشته است.
گلدمن ساکس: بازار نفت در سپتامبر تقریبا متعادل است
برآورد گلدمن ساکس نیز تصویری مشابه ارائه میدهد. این بانک جریان صادرات نفت از کشورهای حاشیه خلیج فارس، از جمله جریانهای موسوم به «تاریک» یا صادرات مخفیانه، را در هفته گذشته ۲۳.۳ میلیون بشکه در روز برآورد کرده است؛ سطحی که تقریبا با میانگین سال ۲۰۲۵ مطابقت دارد.
تحلیلگران گلدمن ساکس به سرپرستی یولیا ژستکووا گریگسبی در یادداشتی اعلام کردند که برآورد آنها نشان میدهد بازار جهانی نفت در ماه سپتامبر تقریبا در وضعیت تعادل قرار داشته است.
با این حال، درون این ارقام تغییر مهمی در ترکیب صادرات منطقه رخ داده است. گلدمن ساکس میگوید همزمان با کاهش صادرات ایران، صادرات سایر تولیدکنندگان خلیج فارس افزایش یافته است. برآورد این بانک نشان میدهد صادرات عربستان در سپتامبر بیش از 2 برابر شده و از میانگین سال ۲۰۲۵ نیز بالاتر رفته است.
چرا با وجود بازگشت عرضه، نفت همچنان بالای ۱۰۰ دلار است؟
بازگشت جریان نفت خاورمیانه به سطوح نزدیک به پیش از جنگ، هنوز نتوانسته نگرانی بازار درباره ریسک عرضه را بهطور کامل برطرف کند. نفت برنت در ماه سپتامبر همچنان در مسیر ثبت سومین رشد ماهانه متوالی قرار دارد و تا روز چهارشنبه حدود ۱۴ درصد افزایش یافته است.
قیمت قراردادهای آتی ماه نوامبر برنت، که در آستانه سررسید قرار دارد، در معاملات روز چهارشنبه حدود ۰.۸ درصد افزایش یافت و به ۱۰۳.۴۳ دلار در هر بشکه رسید.
گلدمن ساکس نیز با وجود بهبود صادرات خلیج فارس، اعلام کرده قیمت نفت همچنان نسبتا مقاوم مانده است؛ زیرا احتمال تشدید دوباره درگیری و آسیب به زیرساختهای انرژی همچنان وجود دارد.
بنابراین، تصویر فعلی بازار نفت دو وجه متفاوت دارد: از یک سو حجم واقعی صادرات خاورمیانه به سطوح نزدیک به پیش از جنگ بازگشته و فشار کمبود فیزیکی عرضه کاهش یافته است؛ از سوی دیگر، ریسک ژئوپلتیک همچنان پریمیوم ریسک را در قیمت نفت حفظ کرده است.
