پیش از آغاز جنگ، بازارهای سهام اروپا و آسیا از آمریکا پیشی گرفته بودند؛ اما با شروع درگیری‌ها، ورق برگشت. حالا این وال‌استریت است که در جایگاه برتر ایستاده و سایر بازارها با فشارهای سنگین‌تری دست‌وپنجه نرم می‌کنند.

به گزارش اکوایران، عملکرد بازارهای سهام جهانی در هفته‌های اخیر، همزمان با تشدید تنش‌ها و آغاز جنگ در ایران، تصویر جالبی از تفاوت واکنش اقتصادها به شوک‌های ژئوپلیتیک ارائه می‌دهد. مقایسه شاخص‌های اصلی نشان می‌دهد که سهام آمریکا عملکردی به‌مراتب بهتر از همتایان خود در اروپا و آسیا داشته و حتی توانسته در محدوده مثبت باقی بماند.

این در حالی است که پیش از آغاز جنگ، شرایط کاملا متفاوت بود. بسیاری از بازارهای سهام خارج از آمریکا، به‌خصوص در اروپا و برخی اقتصادهای آسیایی، عملکرد بهتری نسبت به بازار آمریکا ثبت کرده بودند و از رشدهای قوی‌تری برخوردار بودند. اما با شروع درگیری‌ها، این روند معکوس شد و همان بازارها با افت‌های شدیدتری مواجه شدند، در حالی که افت بازار آمریکا محدودتر بود و در ادامه حتی وارد مسیر صعودی شد.

SPX_2026-04-25_15-02-09

یکی از مهم‌ترین دلایل این واگرایی، به تفاوت ساختاری اقتصادها و میزان وابستگی آن‌ها به انرژی، به‌ویژه نفت عبوری از تنگه هرمز، بازمی‌گردد. اقتصادهای اروپایی و بخش‌هایی از آسیا همچنان وابستگی بالاتری به واردات انرژی دارند و هرگونه اختلال در عرضه یا افزایش قیمت نفت، فشار مستقیمی بر هزینه‌های تولید، تورم و رشد اقتصادی آن‌ها وارد می‌کند. به همین دلیل، بازارهای سهام این کشورها نسبت به شوک جنگ حساس‌تر بوده و واکنش منفی‌تری نشان داده‌اند.

در مقابل، ایالات متحده در سال‌های اخیر به یک بازیگر متفاوت در بازار انرژی تبدیل شده است. افزایش تولید نفت و گاز، این کشور را در موقعیتی قرار داده که نه‌تنها وابستگی کمتری به واردات انرژی دارد، بلکه در مجموع به صادرکننده خالص انرژی نیز تبدیل شده است. این ویژگی باعث می‌شود که اقتصاد آمریکا در برابر افزایش قیمت نفت، آسیب‌پذیری کمتری داشته باشد و حتی در برخی موارد از این شرایط منتفع شود.

SPX_2026-04-25_16-27-27

از منظر انتظارات سرمایه‌گذاران نیز، این تفاوت ساختاری نقش کلیدی ایفا می‌کند. بازارها بر این باورند که اقتصاد آمریکا توانایی بیشتری برای جذب شوک‌های ناشی از جنگ و افزایش قیمت انرژی دارد. همین انتظار، به تقویت اعتماد سرمایه‌گذاران به دارایی‌های آمریکایی انجامیده و باعث شده جریان سرمایه به سمت بازار سهام این کشور متمایل شود.

در مجموع، تحولات اخیر نشان می‌دهد که در دوره‌های تنش ژئوپلیتیک، صرفاً شدت بحران تعیین‌کننده نیست، بلکه میزان تاب‌آوری اقتصادها در برابر پیامدهای آن نقش مهم‌تری در جهت‌دهی به بازارها دارد. بر همین اساس، برتری نسبی بازار سهام آمریکا در این دوره را می‌توان بازتابی از همین درک سرمایه‌گذاران از مقاومت بالاتر این اقتصاد در برابر شوک‌های ناشی از جنگ دانست.