آیا کشوری میتواند بدون تعامل گسترده با اقتصاد جهانی، پس از یک دوره بحران و جنگ به رشد پایدار برسد؟ محمدمهدی بهکیش، اقتصاددان، با مرور تجربه کشورهایی که جنگهای ویرانگر را پشت سر گذاشتهاند، معتقد است پاسخ تاریخ منفی است. او در همایش «چشمانداز اقتصاد ایران ۱۴۰۵» به تجربه اروپا، ژاپن، ویتنام و چین اشاره میکند؛ کشورهایی که پس از جنگ یا دورههای بحرانی، مسیر توسعه را با گسترش روابط اقتصادی، جذب سرمایه خارجی، انتقال فناوری و دسترسی به بازارهای جهانی دنبال کردند. به گفته او، بازسازی اقتصادی تنها با اتکا به منابع داخلی ممکن نیست و نیازمند ارتباط مؤثر با نظام مالی و تجاری بینالمللی است.
بهکیش تأکید میکند که اقتصاد ایران نیز برای توسعه بخشهایی مانند نفت، گاز و صنعت به صدها میلیارد دلار سرمایهگذاری نیاز دارد؛ سرمایهای که بدون دسترسی به بازارهای جهانی، نظام بانکی بینالمللی و کاهش محدودیتهای تجاری، تأمین آن بسیار دشوار خواهد بود.
او همچنین هشدار میدهد که در شرایط فعلی، حجم سرمایهگذاری در اقتصاد ایران حتی برای جبران استهلاک سرمایههای موجود نیز کافی نیست؛ موضوعی که میتواند به کاهش ظرفیت تولید، افت بهرهوری و گسترش فقر منجر شود.
