برنامه «تیتر یک» در سه‌شنبه ۱۸ فروردین ۱۴۰۵، تصویری چندلایه از اثرات جنگ و نااطمینانی بر اقتصاد ایران و بازارهای مختلف ارائه می‌دهد. از تغییر رفتار مصرف‌کنندگان شروع می‌کنیم؛ جایی که داده‌های شاپرک نشان می‌دهد مردم به‌وضوح به سمت خریدهای کوچک‌تر و ارزان‌تر حرکت کرده‌اند و الگوی مصرف به نفع کالاهای بی‌دوام تغییر کرده است. در ادامه، به بازار سنگ و مواد معدنی می‌پردازیم که تحت تأثیر تحولات منطقه‌ای و اختلال در هاب‌های صادراتی مانند امارات، با ابهاماتی جدی مواجه شده است. بازار خودرو نیز اگرچه در ظاهر آرام است، اما نشانه‌هایی از محدودیت در واردات و احتمال جهش قیمتی در آینده دارد. در سطح جهانی، بازار نفت با دو روایت متضاد روبه‌روست؛ جهش کوتاه‌مدت قیمت‌ها در کنار انتظارات نزولی در بلندمدت. در نهایت، نگاهی داریم به عملکرد صندوق‌های درآمد ثابت که در فضای پرریسک، به یکی از گزینه‌های امن سرمایه‌گذاری تبدیل شده‌اند.

الگوی متفاوت مصرف‌کنندگان در شرایط جنگی

یکی از اتفاقاتی که عموما جنگ رقم میزند تغییر در رفتار مصرف‌کنندگان است. نااطمینانی‌هایی از جنس جنگ می‌تواند اولویت‌های افراد را برای معاملات روزمره تغییر دهد. داده‌های شاپرک نیز این تغییر رفتار مصرف‌کنندگان را در مدت جنگ رمضان تایید میکند. بررسی رشد ارزش حقیقی هر تراکنش نشان می‌دهد در اسفندماه ۱۴۰۴، ارزش هر خرید مردم بیش از ۲۰ درصد کاهش پیدا کرده است. به عبارتی مردم به سمت خرید‌های ارزان قیمت در هر تراکنش بانکی رفته‌اند. این تغییر رفتار را می‌توان به حرکت مردم از کالاهای بادوام به سمت کالاهای بی‌دوام و ارزانتر نسبت داد. بر اساس این آمارها تعداد تراکنش‌ها نیز افت شدیدی داشته که احتمالا این کاهش در تعداد تراکنش بیشتر به دلیل اختلال در زیرساخت‌های دیجیتال کشور و قطعی اینترنت بوده است. چرا که مشابه این کاهش در جنگ دوازده روزه و تلاطمات اجتماعی دی‌ماه مشهود است.

تجارت سنگ تحت تاثیر جنگ

با آغاز جنگ و حملات امریکا و اسراییل به ایران بازار مواد معدنی تحت تاثیر قرار گرفت. یکی از بازار های مهم سنگ است که با توجه به اینکه امارات هاب مهم برای منطقه محسوب می شد توانسته بازارهایی مثل هند را هم تحت تاثیر قرار دهد.

زیبا یزدانی دبیر انجمن سنگ ایران در گفت و گو با «اکوایران» اظهار کرد: بازار سنگ در سه ماهه دوم اثرات ناشی از جنگ را نشان می دهد و باید تا آن زمان منتظر ماند. اما امارات نیز هاب مهم صادراتی است و جنگ توانسته این بازار و کشورهای مصرف کننده را تحت تاثیر قرار دهد.

سناریوی نگران‌کننده برای آینده بازار خودرو

بازار خودرو این روزها در ظاهر آرام است، اما نشانه‌هایی از شکل‌گیری یک اختلال جدی در پشت صحنه دیده می‌شود؛ اختلالی که می‌تواند جریان ورود خودروهای خارجی را تحت تاثیر قرار دهد.

بررسی داده‌های واردات و گفت‌وگو با فعالان این حوزه نشان می‌دهد که مسئله فقط کاهش عرضه نیست، بلکه احتمال تغییر در ساختار دسترسی به برخی برندها و مدل‌ها نیز وجود دارد.

اگر این سناریو به وقوع بپیوندد، بازار ممکن است با شرایطی مشابه  آنچه در سال‌های 1393 و 1397 تجربه کرده، مواجه شود. شرایطی که به سبب آن جهش قیمتی عظیمی در بخشی از بازار خودرو رخ داد.

فاصله قیمتی نفت در بازار آتی و نقدی

بازار نفت این روزها دو روایت متفاوت از آینده به ما نشان می‌دهد؛ روایتی که اگر فقط به قیمت‌های لحظه‌ای نگاه کنیم، ممکن است آن را نبینیم. در حالی که تنش‌های ژئوپلیتیک و ریسک‌های کوتاه‌مدت باعث جهش قیمت‌ها شده‌اند، بازار فیوچرز تصویر متفاوتی از ماه‌ها و سال‌های آینده ترسیم می‌کند. فاصله قابل‌توجه بین قیمت امروز و قراردادهای بلندمدت نشان می‌دهد معامله‌گران انتظار دارند این شوک‌ها پایدار نباشند.

این واگرایی مهم است، چون به ما می‌گوید مسئله فقط عرضه نیست؛ بلکه نگرانی‌های جدی درباره تقاضای آینده هم وجود دارد. از تعدیل مصرف گرفته تا فشارهای اقتصادی ناشی از انرژی گران، همه در این انتظارات نقش دارند.

در نتیجه، نفت در کوتاه‌مدت تحت فشار ریسک‌ها صعودی است، اما در افق بلندمدت، تردیدها درباره رشد تقاضا می‌تواند قیمت‌ها را محدود کند.

عملکرد صندوقهای درآمد ثابت

در زمان‌های بحران و نوسانات شدید اقتصادی، سرمایه‌گذاران معمولاً به دنبال دارایی‌هایی با ریسک پایین و بازدهی پایدار هستند. صندوق‌های درآمد ثابت، با ویژگی‌های خاص خود در ارائه بازدهی معقول و کم‌ریسک، به‌عنوان یکی از پناهگاه‌های امن برای سرمایه‌گذاران شناخته می‌شوند. در سال 1404، با توجه به وضعیت اقتصادی کشور و تاثیرات آن بر بازارهای مالی، این صندوق‌ها در میان کلاس ‌های دارایی، توجه ویژه ‌ای را به خود جلب کرده‌اند. در این بخش از برنامه تیتریک، با دسته‌بندی صندوق‌های درآمد ثابت بر اساس خالص ارزش دارایی‌ها، به بررسی بازدهی نقطه‌ای یک‌ساله این صندوق‌ها پرداخته‌ایم. این بررسی‌ها نشان می‌دهند که صندوق‌های درآمد ثابت در برخی شرایط بحرانی می‌توانند به‌عنوان انتخابی مناسب برای سرمایه‌گذاران کم‌ریسک مطرح شوند.

00:00
00:00