در ادامه، کارنامه جروم پاول در فدرال رزرو را مرور میکنیم؛ از مهار بحران کرونا تا جدال با تورم و فشارهای سیاسی دونالد ترامپ. در بخش بعدی به سقوط سرمایهگذاری ساختمانی تهران تا سطح سال ۱۳۸۵ میپردازیم و در نهایت، دستاوردهای سفر اخیر ترامپ به چین و آینده رقابت میان دو ابرقدرت اقتصادی جهان را بررسی خواهیم کرد.
با «تیتر یک» شنبه 26 اردیبهشت 1405 همراه باشید.
تراکنشهای ایرانیها در چه بازه قیمتی بوده است؟
از خرید چند هزار تومانی تا تراکنشهای چند ده میلیونی؛ دادههای تازه شاپرک تصویری جالب از رفتار پرداخت مردم در اقتصاد ایران ارائه میدهد. آمارهای فروردین ۱۴۰۵ نشان میدهد کمترین تراکنشها، بسته به نوع ابزار پرداخت، بین حدود ۳ تا ۱۱ هزار تومان بوده؛ ارقامی که احتمالا به خریدهای روزمره مثل بلیت مترو یا خریدهای کوچک مربوط میشود.
در مقابل، در بالاترین دهک تراکنشها، متوسط خرید اینترنتی به بیش از ۱۸ میلیون تومان رسیده؛ عددی که نشان میدهد بخش مهمی از خریدهای بزرگ و عمده حالا به فضای آنلاین منتقل شده است. متوسط تراکنش در کارتخوانهای فروشگاهی نیز حدود ۴ میلیون تومان و در پرداخت موبایلی حدود ۴.۵ میلیون تومان ثبت شده است.
این گزارش همچنین نشان میدهد کارتخوانهای فروشگاهی همچنان ابزار اصلی پرداخت در ایران هستند و بیش از ۹۱ درصد کل تراکنشها از طریق آنها انجام میشود. سهم درگاههای اینترنتی حدود ۵ درصد و پرداختهای موبایلی تنها ۱.۴ درصد اعلام شده است.
تاثیر ضربه به صنعت فولاد بر صنعت لوازم خانگی
اختلال در تولید و عرضه ورقهای فولادی حالا فقط یک مشکل صنعتی نیست؛ این بحران بهتدریج به یکی از مهمترین تهدیدها برای صنعت لوازم خانگی تبدیل شده است. وابستگی بالای تولیدکنندگان به ورقهای فولادی، مخصوصاً محصولات فولاد مبارکه، باعث شده هر اختلال در زنجیره تامین خیلی سریع روی تولید، قیمت و حتی اشتغال اثر بگذارد.
برآوردها نشان میدهد کاهش عرضه ورق فولادی میتواند تولید لوازم خانگی را بین ۲۰ تا ۴۰ درصد کاهش دهد. در این میان، شرکتهای کوچک و متوسط به دلیل کمبود نقدینگی و نداشتن ذخایر کافی، بیشترین آسیب را میبینند و حتی برخی خطوط تولید در معرض توقف قرار گرفتهاند.
همزمان، محدودیت عرضه باعث رشد ۵۰ تا ۱۰۰ درصدی قیمت ورق فولادی شده؛ اتفاقی که هزینه تولید را بهشدت افزایش داده و بازار را به سمت چندنرخی شدن و رفتارهای غیرشفاف سوق داده است. از طرف دیگر، رکود بازار و افت قدرت خرید خانوارها باعث شده تولیدکنندگان نتوانند افزایش هزینهها را بهراحتی به مصرفکننده منتقل کنند.
اکنون صنعت لوازم خانگی همزمان با سه بحران روبهروست؛ کمبود مواد اولیه، افزایش هزینه تولید و ضعف تقاضا. بحرانی که اگر مدیریت نشود، میتواند به اشتغال و کل زنجیره تولید کشور آسیب جدی وارد کند.
کارنامه جروم پاول در فدرال رزرو
دوران ریاست جروم پاول بر فدرالرزرو را میتوان یکی از پرتنشترین دورههای تاریخ اقتصاد آمریکا دانست؛ دورهای که از بحران کرونا و تورم تاریخی تا بحران بانکی و فشارهای سیاسی بیسابقه را دربر گرفت.
پاول در سال ۲۰۲۰، زمانی که بازارهای مالی آمریکا در آستانه فروپاشی قرار داشتند، با کاهش اضطراری نرخ بهره و اجرای برنامههای عظیم تزریق نقدینگی، توانست از بحرانی شبیه ۲۰۰۸ جلوگیری کند. اما خیلی زود، اقتصاد آمریکا وارد موجی از تورم شد که به بالاترین سطح چهار دهه اخیر رسید. همین مسئله فدرال رزرو را مجبور کرد یکی از سریعترین چرخههای افزایش نرخ بهره در تاریخ خود را اجرا کند.
با وجود نگرانیها درباره رکود، اقتصاد آمریکا وارد فروپاشی نشد و سناریوی «فرود نرم» تا حد زیادی محقق شد. با این حال، انتقادها از تاخیر فدرال رزرو در مهار تورم همچنان پابرجاست.
شاید مهمترین میراث پاول نه فقط سیاست پولی، بلکه دفاع از استقلال فدرال رزرو در برابر فشارهای سیاسی، بهویژه حملات مداوم دونالد ترامپ باشد؛ جدالی که میتواند در آینده اقتصاد آمریکا هم اثرگذار باقی بماند.
راز سقوط «ساختمانسازی» به موقعیت سا ل85
سرمایهگذاران ساختمانی رقمی که سال گذشته در بازار تولید مسکن تهران وارد کردند، با قیمتهای ثابت، به اندازه سال85 بود.
آیا تولیدکنندگان ساختمان، «آگاهانه» و براساس «تغییر طبیعی مقیاس بازار تقاضای مسکن»، کسبوکارشان در بخش تولید را تا حد «بازگشت به 18 سال پیش» کوچک کردند یا دستاندازهای ریز و درشتی سر راهشان است که اجازه نمیدهد، سرمایهگذاری در بازار ساخت «متناسب با افزایش حجم بازار مسکن» رشد کند؟
دستاوردهای ترامپ از سفر به چین چه بود؟
در بازدید رسمی روز پنجشنبه و جمعه دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده آمریکا، از پکن افزون بر مقامات رسمی، شماری از مدیران شرکتهای بزرگ و نیز اسکات بسنت، وزیر خزانهداری، نیز هیئت او را همراهی میکردند؛ امری که حاکی از اهمیت یافتن هرچه بیشتر بازرگانی و فناوری در روابط میان این دو قدرت جهانی است. بااینحال، مسئله جزیره تایوان کماکان بر روابط دو کشور سایه انداخته است.
شی جینگپینگ، رهبر جمهوری خلق چین، در نطقهای خود هم بر مسئله تایوان تأکید کرد و هم طرفین را از گرفتار شدن از «تله توسیدید» بر حذر داشت. در این برنامه، پیرامون این مفهوم و همچنین پیرامون تغییر در ماهیت اختلافات میان آمریکا و چین ظرف نیم سده گذشته بحث خواهد شد.