ادعای اخیر آمریکا درباره سقوط یک بالگرد آپاچی در تنگه هرمز و نجات سرنشینان آن توسط یک شناور خودران، تنها یک خبر نظامی نیست؛ بلکه نشانهای از ورود جنگها به عصر جدیدی است که در آن ماشینها نقش پررنگتری از گذشته ایفا میکنند. عصری که پهپادها میتوانند ساعتها بر فراز میدان نبرد پرواز کنند، اهداف را شناسایی کنند و حتی در برخی موارد با کمک هوش مصنوعی درباره نحوه حمله تصمیم بگیرند.
کارشناسان نظامی معتقدند سه تحول بزرگ در حال وقوع است. نخست، تغییر مفهوم امنیت در میدان نبرد؛ جایی که حتی سنگرها نیز دیگر پناهگاه مطمئنی نیستند و سربازان با تهدید دائمی ریزپرندهها مواجهاند. دوم، افزایش سطح تخریب و آسیبپذیری غیرنظامیان؛ زیرا فناوریهای جدید، جنگ را دقیقتر اما در عین حال فراگیرتر کردهاند. سوم، انقلاب در هدفگیری؛ جایی که هوش مصنوعی امکان شناسایی و حمله به اهداف را با سرعت و مقیاسی فراهم کرده که تا چند سال پیش قابل تصور نبود.
اما در کنار این پیشرفتها، یک پرسش مهم مطرح میشود: آیا فناوری میتواند جایگزین راهبرد شود؟ تاریخ جنگها نشان داده است که برتری تکنولوژیک، به تنهایی تضمینکننده پیروزی نیست. سلاحهای دقیق میتوانند اهداف را نابود کنند، اما نمیتوانند به این پرسش پاسخ دهند که هدف نهایی یک جنگ چیست. شاید مهمترین درس عصر جدید نبردها همین باشد؛ اینکه هوش مصنوعی و فناوری میتوانند ابزارهای قدرتمندی باشند، اما همچنان نمیتوانند جای خالی یک راهبرد روشن و هدف سیاسی مشخص را پر کنند.
