به گزارش اکوایران، امروز -30 فروردین- دوازدهمین روز از آتشبس دو هفتهای بین ایران و آمریکا است. آتشبسی که از بامداد 19 فروردین بین دو طرف وضع شد. حال پس از دور اول گفتوگوها میان هیاتهای ایرانی و آمریکایی در 22 فروردین در اسلامآباد به میانجیگری پاکستان، گمانهزنیها از روند ادامه مذاکرات، تمدید آتشبس و یا احتمال از سرگیری درگیری نظامی بین دو طرف افزایش پیدا کرده است.
شب 28 فروردین عباس عراقچی، وزیر امور خارجه از بازگشایی تنگه هرمز خبر داد. روز گذشته اما ابراهیم ذوالفقاری، سخنگوی قرارگاه مرکزی خاتمالانبیا اعلام کرد که وضعیت تنگه هرمز به حالت قبل بازگشته و این آبراه توسط نیروهای مسلح مسدود شده است.
حال در شرایطی که فضای روابط میان جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده آمریکا همچنان در وضعیت حساس و پیچیدهای قرار دارد، منصور حقیقتپور، نماینده ادوار مجلس در گفتوگو با اکوایران به تشریح ابعاد مختلف این وضعیت، از دیپلماسی تا میدان، پرداخت.
حقیقتپور در ابتدای این گفتوگو با تأکید بر ساختار تصمیمگیری در جمهوری اسلامی ایران اعلام کرد که تمرکز تصمیمگیری در حوزههای کلان، بهویژه در شرایط حساس کنونی، بر عهده کلیت نظام و مقام معظم رهبری است. به گفته او، جمهوری اسلامی ایران در حوزه دیپلماسی از آمادگی کامل برخوردار است و همزمان، در میدان نیز توانایی لازم برای مواجهه با هرگونه شرایط را دارد. او تصریح کرد که تصمیمگیری نهایی در این زمینهها بر اساس مصالح کلان نظام اتخاذ میشود.
نایب رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس نهم با اشاره به روند مذاکرات پیشین میان ایران و آمریکا تاکید کرد که طرف آمریکایی در مواردی با پیشنهادهای ارائهشده از سوی ایران موافقت کرده، اما پس از ورود به مرحله مذاکره، از تعهدات خود عقبنشینی کرده است. حقیقتپور با یادآوری تجربه برجام، این رفتار را نشانهای از بیثباتی در رویکرد آمریکا دانست و تأکید کرد که ایران نسبت به این الگو از رفتار آگاه است.
او با تأکید بر موضع قاطع ایران اظهار داشت که در صورت تمایل آمریکا به مذاکره، این گفتوگو باید در شرایطی برابر و بدون رویکردهای تحکمآمیز صورت گیرد. به گفته او، جمهوری اسلامی هیچگونه اعمال سلطه را نخواهد پذیرفت و در تمامی سطوح، چه در میدان و چه در دیپلماسی، منافع ملی را محور تصمیمگیری قرار میدهد.
حقیقتپور در ادامه به رفتارهای ایالات متحده اشاره کرد و گفت که اقداماتی نظیر تهدید، تحریم یا تلاش برای محاصره، از نظر ایران بهمنزله یک درگیری واقعی تلقی نمیشود. او تصریح کرد که اگر آمریکا خواهان تقابل است، باید بهصورت مستقیم وارد میدان شود؛ در غیر این صورت، از اقدامات غیرمستقیم و فشارهای یکجانبه پرهیز کند.
در بخش دیگری از این گفتوگو، او به اظهارات اخیر محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس اشاره کرد که از پیشرفتهایی در برخی حوزهها، از جمله در اسلامآباد، سخن گفته بود. حقیقتپور ضمن تأیید کلی این ارزیابی، بهویژه در خصوص تحولات مرتبط با لبنان، ابراز امیدواری کرد که در صورت پذیرش توافقات از سوی طرف مقابل، پایبندی به آن نیز رعایت شود و نقض تعهدات تکرار نشود.
او همچنین به ارزیابی عملکرد ایران در میدان پرداخت و با اشاره به صحبتهای قالیباف مبنی بر اینکه ممکن است ایران از نظر امکانات و منابع مالی هم سطح ایالات متحده نباشد؛ اما در میدان عمل توانسته دست برتر را به دست آورد. به باور او، این مسئله نشاندهنده برتری در حوزه اندیشه، تدبیر و راهبرد است.
حقیقتپور در تحلیل توانمندیهای آمریکا اظهار داشت که اگرچه این کشور از نظر امکانات و توان نظامی قدرت بزرگی محسوب میشود، اما این بزرگی لزوماً به معنای برخورداری از اندیشه و تدبیر برتر نیست. او در مقابل، بر توانمندی نیروهای ایرانی در غلبه بر چالشها و مقابله با راهبردهای آمریکا تأکید کرد.
اکوایران: آتشبس دو هفتهای ایران و آمریکا وارد روز دوازدهم شد. کماکان گمانهزنیها درخصوص آینده آتشبس، دور دوم مذاکرات ادامه دارد.
«سیاست ایران در قبال تنگه هرمز مبتنی بر منافع ملی است»
در ادامه، او به موضوع راهبردی تنگه هرمز پرداخت و آن را یکی از مهمترین اهرمهای قدرت ایران در معادلات منطقهای و جهانی دانست. به گفته حقیقتپور، مدیریت این گذرگاه حیاتی بر اساس منافع ملی ایران و بهصورت هوشمند و اقتضایی انجام میشود.
او هشدار داد که در صورت تهدید منافع ایران، این کشور میتواند با استفاده از ظرفیتهای خود، از جمله کنترل تنگه هرمز، واکنش نشان دهد. به گفته وی، این تنگه بهعنوان یکی از حیاتیترین مسیرهای اقتصادی جهان، نقشی تعیینکننده در معادلات بینالمللی دارد و ایران در صورت لزوم، قادر است آن را بهصورت کامل تحت کنترل خود درآورد.
در پایان، نایب رئیس پیشین کمیسیون امنیت ملی بهارستان تأکید کرد که سیاست جمهوری اسلامی ایران در قبال تنگه هرمز کاملاً مبتنی بر منافع ملی است؛ به این معنا که در صورت اقتضای شرایط، این مسیر باز خواهد ماند و در صورت تهدید، امکان محدودسازی یا بستن آن نیز وجود دارد.
