به گزارش اکوایران؛ در ساعات ابتدایی روز، ارتش آمریکا اعلام کرد مرحله جدیدی از حملات علیه ایران را به پایان رسانده است. به ادعای واشنگتن، این عملیات با هدف کاهش توانایی ایران برای تهدید کشتیرانی در تنگه هرمز انجام شده و حدود ۹۰ هدف در نقاط مختلف ایران شامل سامانههای پدافند هوایی، برجهای مراقبت، مواضع موشکی و پهپادی و برخی تأسیسات دریایی مورد حمله قرار گرفتهاند.
همزمان، فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام) نیز مدعی شد حملات تکمیلی علیه ایران با هدف «تضعیف توان تهدید آزادی دریانوردی» آغاز شده است. ساعاتی بعد، سنتکام پایان این مرحله از عملیات را اعلام کرد؛ هرچند مقامات آمریکایی تأکید کردند که ادامه یا توقف حملات به رفتار ایران در روزهای آینده بستگی خواهد داشت.
روایت واشنگتن؛ پایان آتشبس و بازگشت گزینه نظامی
همزمان با آغاز حملات، رسانههای آمریکایی جزئیات تازهای از روند تصمیمگیری در کاخ سفید منتشر کردند.
سیانان به نقل از یک مقام آمریکایی گزارش داد که یکی از دلایل اصلی تصمیم دونالد ترامپ برای آغاز دور دوم حملات، نارضایتی او از باز نشدن کامل تنگه هرمز و همچنین حملات منتسب به ایران علیه کشتیهای عبوری در زمان حضور ترامپ در نشست ناتو بوده است.
والاستریت ژورنال نیز مدعی شد ترامپ پس از دریافت گزارشهایی از مارکو روبیو و پیت هگست درباره حملات به کشتیها در تنگه هرمز، این پرسش را مطرح کرد که آیا ایران همچنان به توافق متعهد است یا خیر. به نوشته این روزنامه، رئیسجمهوری آمریکا پس از مشورت با تیم امنیت ملی خود به این نتیجه رسید که تهران دیگر به چارچوب توافق پایبند نیست و همین موضوع زمینه کنار گذاشتن آتشبس و صدور مجوز حملات جدید را فراهم کرد.
اکسیوس نیز به نقل از مقامات آمریکایی نوشت جنگی که ابتدا با هدف تضعیف توان موشکی و هستهای ایران آغاز شده بود، اکنون به نبردی بر سر مهمترین گلوگاه انرژی جهان یعنی تنگه هرمز تبدیل شده است.
به گفته این منابع، کاخ سفید خود را برای چند روز یا حتی چند هفته تبادل آتش آماده کرده و مدت و شدت عملیات به تصمیمهای بعدی تهران وابسته خواهد بود.
دونالد ترامپ نیز با انتشار پیامی هشدار داد: «هر بار که آنها به ما ضربه بزنند، ما ۲۰ برابر پاسخ خواهیم داد.» او حملات آمریکا را واکنشی به حملات ایران علیه کشتیهای تجاری در تنگه هرمز دانست و تهدید کرد در صورت تکرار این اقدامات، پاسخ واشنگتن شدیدتر خواهد بود.
پاسخ ایران؛ حمله به پایگاههای آمریکا
در مقابل، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی با انتشار بیانیهای اعلام کرد در نخستین مرحله از پاسخ به حملات آمریکا، نیروهای دریایی و هوافضای سپاه به صورت مشترک پایگاههای آمریکا در منطقه را هدف قرار دادهاند.
بر اساس این بیانیه، پایگاههای عریفجان و علیالسالم در کویت و همچنین جفیر و شیخ عیسی در بحرین با موشک و پهپاد مورد حمله قرار گرفتند.
سپاه همچنین هشدار داد در صورت تکرار حملات آمریکا، دامنه عملیات علیه سایر پایگاههای آمریکا در منطقه گسترش خواهد یافت.
محمدباقر قالیباف، رییس مجلس شورای اسلامی و رییس تیم مذاکره کننده ایران نیز در واکنش به تحولات روز گفت: «آمریکا هنوز یاد نگرفته زورگویی و بدعهدی بیهزینه نیست. بزنید، میخورید.» او همچنین تأکید کرد تنگه هرمز تنها بر اساس «ترتیبات ایرانی» باز خواهد شد.
جنوب ایران؛ کانون حملات
مهمترین صحنه درگیری در روز دوم جنگ، استانهای جنوبی کشور بودند.
استان خوزستان از نخستین مناطقی بود که هدف حملات قرار گرفت. استانداری خوزستان اعلام کرد آمریکا مناطقی در اطراف اهواز را هدف قرار داده و بر اثر این حمله دستکم سه نفر جان خود را از دست دادهاند و تعدادی نیز مجروح شدهاند.
در سیستان و بلوچستان نیز حملات گستردهای به چابهار، کنارک و ایرانشهر گزارش شد.
در چابهار، برج کنترل ترافیک دریایی، بخشی از اسکله شهید بهشتی، اسکله کلانتری و یکی از انبارهای منطقه آزاد آسیب دیدند. همچنین سه خط انتقال برق این شهر قطع شد که دو خط آن ساعاتی بعد دوباره وارد مدار شد.
مدیرعامل منطقه آزاد چابهار از آغاز عملیات انتقال صدها خودرو از انبارها خبر داد و همزمان بیمارستان امام علی اعلام کرد برخلاف شایعات، این مرکز درمانی تخریب نشده و تنها ترکشهایی به ساختمان اصابت کرده است.
در ایرانشهر نیز ساختمان تأسیسات پرواز و ایستگاه هواشناسی فرودگاه هدف قرار گرفت. بر اساس اعلام فرمانداری، یکی از نیروهای آتشنشانی که در محل حضور داشت جان خود را از دست داد.
در استان بوشهر نیز گزارشهایی از اصابت پرتابه، شنیده شدن چندین انفجار و حمله به اطراف تأسیسات منتشر شد. با این حال منابع رسمی تأکید کردند نیروگاه هستهای بوشهر آسیبی ندیده است.
جزیره بوموسی، بندر سیریک، جاسک، بندرعباس و بخشهایی از استان هرمزگان نیز در طول شب شاهد انفجارهای متعدد بودند. در مقابل، گزارشهای منتشرشده درباره حمله به کیش، زاهدان و تخریب بیمارستان چابهار از سوی منابع رسمی تکذیب شد.
تنگه هرمز؛ محور اصلی بحران
در روز دوم جنگ، تنگه هرمز بیش از هر زمان دیگری به مرکز بحران تبدیل شد.
بلومبرگ به نقل از دادههای رهگیری کشتیها گزارش داد که تردد دریایی در این آبراه تقریباً متوقف شده و بخش عمده رفتوآمدها تنها در مسیرهای مورد تأیید ایران انجام میشود.
مقامات آمریکایی نیز بارها تأکید کردند که بازگشایی کامل تنگه هرمز اکنون یکی از اهداف اصلی واشنگتن است؛ موضوعی که از نگاه تهران نیز به یکی از مهمترین ابزارهای فشار در مذاکرات احتمالی آینده تبدیل شده است.
اکسیوس گزارش داد اختلاف دو طرف بر سر نحوه اجرای بندهای مربوط به تنگه هرمز در یادداشت تفاهم پیشین، یکی از عوامل اصلی فروپاشی آتشبس بوده است.
هنوز دیپلماسی در ابهام
هنوز هیچ نشانهای از بازگشت فوری دیپلماسی دیده نمیشد.
یک مقام آمریکایی به سیانان گفت آتشبس دستکم به طور موقت، متوقف شده است. همزمان العربیه به نقل از یک مقام آمریکایی از احتمال حرکت واشنگتن به سمت حملات تهاجمی گستردهتر خبر داد.
به این ترتیب، این بار دیگر محور اصلی بحران دیگر صرفاً خاک ایران نیست؛ بلکه کنترل تنگه هرمز، امنیت انرژی جهان به مهمترین مؤلفههای این درگیری تبدیل شدهاند. بحرانی که هنوز چشمانداز روشنی برای پایان آن دیده نمیشود.
