اکوایران: با بسته شدن تنگه هرمز و در پی آن کاهش عرضه گاز طبیعی مایع، عواملی چون کمبود گاز هلیوم، افزایش هزینه برق و ترانزیت باعث خواهند شد تا صنعت تراشه و صنایع وابسته به آن تحولات گسترده ای را تجربه کنند.
به گزارش اکوایران- هلیوم یکی از ملزومات کلیدی در زنجیره تأمین صنعت نیمه‌هادی محسوب می‌شود که نقش حیاتی در خنک‌سازی دستگاه‌های پیشرفته تولید تراشه، به‌ویژه تجهیزات لیتوگرافی فرابنفش شدید (EUV) ایفا می‌کند. این گاز به‌طور ویژه در خطوط تولید شرکت‌هایی مانند TSMC و سامسونگ که چیپ‌ست‌های نسل جدید با فناوری ۲ و ۳ نانومتر را برای غول‌هایی همچون انویدیا و اپل تأمین می‌کنند، کاربرد اساسی دارد.

در حال حاضر، حدود یک‌سوم از کل هلیوم مصرفی در سطح جهان در قطر تولید می‌شود. اما از روز چهارم مارس، شرکت قطر انرژی عملیات خود در مجتمع راس لفان را متوقف کرده است. این توقف به‌معنای بروز یک چالش جدی در تأمین هلیوم برای صنعت جهانی تراشه خواهد بود.

تایوان و کره جنوبی که بزرگترین واردکنندگان گاز طبیعی مایع از قطر هستند، به‌طور مستقیم از این وضعیت تأثیر می‌پذیرند، چراکه هلیوم به‌عنوان محصول جانبی فرآوری این گاز استخراج می‌شود. اختلال در زنجیره تأمین هلیوم می‌تواند فعالیت کارخانه‌های TSMC تایوان و سامسونگ  کره جنوبی را با مشکل مواجه کند. علاوه بر این، حدود ۷۰ درصد از برق مصرفی این تأسیسات تولید تراشه از نیروگاه‌های گازسوز تأمین می‌شود که خود وابستگی دوچندان به زنجیره تأمین گاز را نشان می‌دهد.

در پی بسته شدن تنگه هرمز، هزینه برق مصرفی TSMC در جهان، برای ساخت کارت‌های گرافیک سری H۱۰۰ و H۲۰۰ دست‌کم ۴۰ درصد افزایش خواهد یافت. این رشد هزینه، شرکت‌هایی مانند گوگل و مایکروسافت را که بزرگترین خریداران این قطعات به‌شمار می‌روند، مستقیماً تحت تأثیر قرار می‌دهد و در نهایت به بالا رفتن هزینه‌های نگهداری مراکز داده منجر خواهد شد.

علاوه بر افزایش هزینه انرژی، هزینه‌های ترانزیت نیز رشد چشمگیری خواهد داشت. محموله‌های سنگین و زیرساختی مورد استفاده در این حوزه، از جمله سرورها، سیستم‌های خنک‌کننده و رک‌های دیتاسنتر، معمولاً از مسیرهای دریایی جابه‌جا می‌شوند. بندر جبل علی در امارات به‌عنوان یکی از مهمترین مراکز ترانزیت سخت‌افزارهای دیجیتال میان اروپا، آفریقا و شرق آسیا عمل می‌کند. در شرایط کنونی، بسیاری از کشتی‌های حامل این تجهیزات در منطقه خلیج فارس متوقف شده‌اند. اگرچه احتمال دارد بخشی از محموله‌ها از مسیرهای جایگزین منتقل شوند، اما این تغییر مسیر هم هزینه ترانزیت را به‌شدت افزایش خواهد داد و هم مدت زمان تحویل را طولانی‌تر می‌کند.

در نهایت، افزایش قیمت حافظه‌های رم، کارت‌های گرافیک و رک‌های سرور می‌تواند تحولات گسترده‌ای در سراسر صنعت فناوری جهان ایجاد کرده و معادلات بازار را دستخوش تغییر کند.