به گزارش اکونومیست، تقریباً یک ماه از زمانی میگذرد که آمریکا برای نخستین بار ایران را بمباران کرد. در آغاز سال ۲۰۲۶، قیمت نفت حدود ۶۰ دلار به ازای هر بشکه بود. در ماه مارس، با بالا و پایین رفتن شدت درگیری و انتشار اخبار مربوط به تلاشها برای کاهش اثرات آن، قیمتها بهشدت نوسان کرده، اما حول و حوش ۱۰۰ دلار در حرکت بودهاند. مصرفکنندگان از همین حالا فشار را احساس میکنند: قیمت متوسط بنزین در جایگاهها به ۴ دلار رسیده، در حالی که در پایان فوریه ۳ دلار بود.
برای کسبوکارهای آمریکایی، این وضعیت برندگان و بازندگانی ایجاد میکند. برخی از آنها بدیهی هستند. قیمتهای بالاتر در کوتاهمدت به نفع بخش نفت و گاز است. شرکتهای بورسی این حوزه از ۲۷ فوریه بهطور میانگین بیش از ۸ درصد رشد قیمت سهام داشتهاند. در مقابل، شرکتهای هواپیمایی و کروز متضرر شدهاند. بیشتر شرکتهای هواپیمایی در آمریکا مدتهاست که پوشش ریسک هزینه سوخت از طریق قراردادهای آتی را کنار گذاشتهاند. قیمت سهام امریکن ایرلاینز از پایان فوریه ۲۰درصد سقوط کرده، در حالی که سهام یونایتد ۱۳درصد کاهش یافته است (دلتا که بهدلیل داشتن یک پالایشگاه در پنسیلوانیا—که سهچهارم سوخت داخلیاش را تأمین میکند—محافظت بیشتری دارد، شاهد رشد ۳درصدی سهام بوده است). شرکتهایی که به هزینههای اختیاری وابستهاند، از جمله چیپوتله (رستوران زنجیرهای مکزیکی)، نایکی (تولیدکننده پوشاک ورزشی) و ویلیامز-سونُما (فروشنده لوازم لوکس آشپزخانه)، از پایان فوریه بین ۱۲ تا ۱۵درصد از ارزش خود را از دست دادهاند.
در جاهای دیگر، اما تأثیرات شگفتآورتر است (نگاه کنید به نمودار). ممکن است تصور کنید شرکتهایی که مواد شیمیایی را از هیدروکربنها تولید میکنند به دلیل افزایش هزینه انرژی و خوراک آسیب ببینند. با این حال، قیمت سهام لیوندلبازل و داو کمیکال—دو تولیدکننده بزرگ آمریکا—هر دو حدود ۳۰درصد افزایش یافته است. برخلاف رقبای خارجی، آنها از دسترسی به گاز طبیعی آمریکای شمالی بهرهمندند که اکنون بسیار ارزانتر از سایر نقاط جهان است. شرکت CF Industries، تولیدکننده کود که از این گاز بهعنوان نهاده برای تولید آمونیاک استفاده میکند، نیز افزایش چشمگیری در قیمت سهام داشته است.
برخی فروشندگان کالاهای اختیاری نیز عملکرد خوبی داشتهاند. برلینگتون، یک فروشگاه زنجیرهای تخفیفی، طی یک ماه گذشته حدود ۷درصد رشد کرده، زیرا سرمایهگذاران شرط میبندند که خریداران بهزودی به دنبال کالاهای ارزانتر خواهند رفت. در عین حال، برخی شرکتهای تولیدکننده کالاهای ضروری تحت فشار قرار گرفتهاند. سهام تولیدکنندگان مواد غذایی بستهبندیشده از جمله کمپبل و جنرال میلز از زمان آغاز جنگ بیش از ۲۰درصد سقوط کرده است. سرمایهگذاران بر این باورند که این شرکتها که در موج تورمی قبلی پس از حمله روسیه به اوکراین در سال ۲۰۲۲ قیمتها را افزایش داده بودند، این بار قادر به تکرار آن نخواهند بود. بسیاری از خریداران پیشتر به سمت برندهای فروشگاهی (private label) روی آوردهاند—موضوعی که میتواند فشار را برای خردهفروشان مواد غذایی مانند کاستکو، کروگر و والمارت جبران کند (که قیمت سهامشان تقریباً ثابت مانده است).
در مجموع، سرمایهگذاران انتظار دارند شرکتها با هزینههای بالاتر و مصرفکنندگان صرفهجوتر مواجه شوند. اما پیامدهای بلندمدت این درگیری چه خواهد بود؟ در اینجا نشانهها ضعیفترند، اما ارزش توجه دارند. بیکر هیوز، که خدمات و تجهیزات به شرکتهای نفتی ارائه میدهد، در صورتی که قیمتهای بالاتر سوخت منجر به افزایش سرمایهگذاری شود، سود خواهد برد. اما پس از افت اولیه بهدلیل نگرانی از تأثیر جنگ بر پروژههایش در خاورمیانه، سهام این شرکت اکنون اندکی پایینتر از سطح پیش از بحران معامله میشود—که شاید نشاندهنده تردیدها درباره افزایش قابلتوجه تولید باشد.
افزایش پایدار قیمت سوخت تأثیر بزرگی بر خودروسازان خواهد داشت. سهام فورد و تا حدی جنرال موتورز از زمان آغاز جنگ روند نزولی داشته است. بخشی از این موضوع به فشار پیشرو بر خریداران خودرو مربوط میشود. اما ممکن است نشانهای از آیندهای با وابستگی کمتر به بنزین نیز باشد. سهام بیوایدی، غول خودروهای برقی چین، از آغاز درگیری ۱۵درصد افزایش یافته و سهام CATL، تولیدکننده بزرگ باتری، حتی بیشتر رشد کرده است. شوکهای نفتی مکرر دهه ۱۹۷۰ ضربه سنگینی به دیترویت وارد کرد، زیرا مصرفکنندگان از خودروهای پرمصرف روی گرداندند و به خودروهای کممصرف ژاپنی روی آوردند. در حال حاضر، مسیر جنگ نامشخص است. اما کسبوکارها باید درک کنند که پیامدهای آن مدتها پس از پایانش نیز احساس خواهد شد.
