زنجیره متانول ایران یک گام به سمت محصولات با ارزش افزوده بالاتر برداشته است. چهار محصول پتروشیمی که پیش از این بخشی از نیاز آنها از واردات تأمین می‌شد، حالا در داخل تولید می‌شوند و بازار اوراسیا به‌عنوان یکی از مقاصد صادراتی آنها مطرح شده است.

به گزارش اکوایران، توسعه تجارت ایران با کشورهای عضو اتحادیه اقتصادی اوراسیا می‌تواند از مسیر صادرات کالا فراتر برود و به همکاری‌های صنعتی و اجرای پروژه‌های مشترک برسد. در این مسیر، صادرات خدمات فنی و مهندسی، تجهیزات نفت و گاز و محصولات پتروشیمی از جمله حوزه‌هایی است که ظرفیت بیشتری برای حضور در بازار کشورهای منطقه دارد.

این ظرفیت در حالی مطرح می‌شود که صنعت پتروشیمی ایران در ماه‌های اخیر تحت تأثیر جنگ و آسیب به بخشی از زیرساخت‌های انرژی و صنعتی قرار گرفته است. اختلال در تأمین یوتیلیتی و خوراک، فعالیت برخی مجتمع‌ها را تحت تأثیر قرار داد و تولید محصولات پتروشیمی، از جمله متانول، با افت مواجه شد. با بازگشت تدریجی واحدها به مدار، مسئله اصلی صنعت تنها احیای ظرفیت تولید نیست؛ بلکه حفظ بازارهای صادراتی و حرکت به سمت محصولاتی با ارزش افزوده بیشتر نیز اهمیت پیدا کرده است.

حضور شرکت‌های ایرانی در رویدادهای تجاری و صنعتی اوراسیا نیز تنها به عرضه محصولات محدود نمی‌شود. ایجاد ارتباط مستقیم با شرکت‌های منطقه، شناسایی مشتریان تخصصی و بررسی زمینه‌های همکاری در پروژه‌های صنعتی می‌تواند بخشی از مسیر ورود پایدارتر بنگاه‌های ایرانی به این بازار باشد. به‌ویژه شرکت‌های فعال در صنایع بالادست و پایین‌دست نفت، با توجه به تجربه و ظرفیت‌های موجود، امکان حضور در پروژه‌های فنی و مهندسی کشورهای منطقه را دارند.

با این حال، تبدیل ارتباطات تجاری به قراردادهای عملیاتی همچنان یکی از چالش‌های اصلی توسعه صادرات خدمات فنی و مهندسی است. در کنار خدمات فنی و مهندسی، صنعت پتروشیمی نیز به دنبال افزایش سهم خود از بازارهای منطقه است. یکی از مسیرهای این توسعه، حرکت به سمت تکمیل زنجیره ارزش و تولید محصولات تخصصی‌تر است؛ محصولاتی که بخشی از نیاز بازار داخلی در گذشته از طریق واردات تأمین می‌شد.

در همین راستا، تولید چهار محصول جدید در زنجیره ارزش متانول شامل پنتااریتریتول، دی‌پنتااریتریتول، سدیم فرمات و پارافرمالدهید پریل در داخل کشور آغاز شده است. توسعه تولید این محصولات علاوه بر کاهش وابستگی به واردات، می‌تواند ظرفیت جدیدی برای صادرات محصولات با ارزش افزوده بالاتر ایجاد کند.

بازار این محصولات البته با بازار کالاهای عمومی تفاوت دارد. مشتریان محصولات زنجیره متانول عمدتاً در صنایع پایین‌دستی شیمیایی، رنگ و سایر صنایع تخصصی قرار دارند و به همین دلیل، توسعه صادرات آنها نیازمند شناخت دقیق مصرف‌کنندگان و بازارهای هدف است. در چنین شرایطی، ارتباط مستقیم با مصرف‌کنندگان نهایی می‌تواند به کاهش وابستگی به واسطه‌ها و ایجاد همکاری‌های بلندمدت کمک کند.

بازار کشورهای اوراسیا یکی از گزینه‌های پیش‌روی این بخش است.  به‌خصوص در حوزه محصولاتی که بازار مصرف آنها تخصصی است و فروش آنها نیازمند ارتباط مستقیم میان تولیدکننده و مصرف‌کننده صنعتی است.