در معاملات روز پنج‌شنبه، بازار ارز با یک حرکت ناگهانی و شدید در نرخ برابری ین مواجه شد؛ حرکتی که بسیاری از تحلیلگران آن را نشانه‌ای از مداخله مجدد وزارت دارایی ژاپن در بازار می‌دانند.

به گزارش اکوایران، اگرچه مقامات ژاپنی همچون گذشته از تأیید رسمی خودداری کردند، اما الگوی تغییرات قیمتی، مشابه مداخلات پیشین، این گمانه را تقویت کرده که سیاست‌گذار بار دیگر در سطوح بالای نرخ وارد عمل شده است.

‌این مداخله در شرایطی رخ می‌دهد که نرخ برابری ین در برابر دلار به محدوده‌های حساس نزدیک شده و نگرانی‌ها از تضعیف بیشتر این ارز افزایش یافته است. با این حال، آنچه بیش از خود مداخله اهمیت دارد، پیامی است که به بازار مخابره می‌شود: به‌نظر می‌رسد سطوحی مانند ۱۶۰ ین در برابر دلار، به خطوط قرمز سیاستی تبدیل شده‌اند.

IMG_20260502_121235

‌در همین چارچوب، برد ستسر، تحلیلگر شورای روابط خارجی، نگاه متفاوتی به مداخله ارزی ژاپن ارائه می‌دهد. او در اظهارنظری تازه تأکید می‌کند: «مداخله مدرن، با تعیین یک کف یا سقف عملی برای نرخ ارز عمل می‌کند.»

‌به گفته او، هدف اصلی لزوماً تقویت پایدار ین نیست، بلکه ایجاد این باور در بازار است که تضعیف بیشتر ارز با واکنش سیاست‌گذار مواجه خواهد شد. در چنین شرایطی، توزیع ریسک در بازار تغییر می‌کند: فضای کاهش بیشتر محدود می‌شود، اما امکان تقویت همچنان باقی می‌ماند.

‌ستسر همچنین به جنبه‌ای کمتر مورد توجه اشاره می‌کند؛ اینکه مداخله لزوماً به معنای هزینه‌کرد ذخایر نیست. به گفته او: «ژاپن حدود ۳۵ میلیارد دلار از ذخایری را که در نرخ‌های بسیار پایین‌تر خریداری کرده بود، در سطوح نزدیک به ۱۶۰ ین فروخت و سود قابل‌توجهی ثبت کرد.»

‌این سود، حتی می‌تواند به کاهش بدهی خالص دولت کمک کند؛ موضوعی که روایت سنتی از «هدررفت ذخایر» را زیر سؤال می‌برد. او در عین حال یادآور می‌شود که این رقم در مقایسه با درآمد بهره‌ای سالانه ژاپن از ذخایر ارزی، چندان بزرگ هم نیست.

‌ریشه اثرگذاری مداخلات ژاپن را باید در ساختار خاص این اقتصاد جست‌وجو کرد. ژاپن یکی از بزرگ‌ترین دارندگان دارایی خارجی در جهان است و نهادهایی مانند صندوق سرمایه‌گذاری بازنشستگی دوست، بانک‌ها و شرکت‌های بیمه، حجم عظیمی از سرمایه را در خارج نگه‌داری می‌کنند. بخش قابل‌توجهی از این دارایی‌ها نیز بدون پوشش ریسک ارزی است؛ موضوعی که باعث می‌شود تضعیف ین، ارزش این دارایی‌ها را افزایش دهد.

‌در چنین فضایی، مداخله ارزی بیش از آنکه ابزاری برای تغییر روند بلندمدت باشد، به ابزاری برای مدیریت انتظارات تبدیل شده است. به‌عبارت دیگر، سیاست‌گذار ژاپنی تلاش می‌کند نه جهت بازار، بلکه حدود آن را مشخص کند.

‌بر این اساس، آزمون اصلی در هفته‌ها و ماه‌های پیش‌رو این خواهد بود که آیا بازار حاضر است بار دیگر ین را به‌طور پایدار به سطوح بالاتر از ۱۶۰ تضعیف کند یا اینکه مداخلات اخیر، همان‌طور که ستسر می‌گوید، موفق شده‌اند یک «کف ذهنی» برای این ارز ایجاد کنند.