اکوایران: یک نهاد پژوهشی در برآورد خود، رشد ماهانه نقطه‌ای مصرف مردم را در آبان امسال منفی 0.8 درصد و رشد سرمایه‌گذاری را منفی 7.9 درصد برآورد کرده است. می‌توان گفت این یعنی هم نسل فعلی و هم نسل آینده از رفاه مطلوبی برخوردار نخواهند بود.

نقش رشد اقتصادی در بهبود کیفیت زندگی مردم و رفاه جامعه بر کسی پوشیده نیست. امری که در آموزه‌های علم اقتصاد به‌ صورت مکرر بر آن تاکید شده است. بنابراین اگر وعده سیاستگذار افزایش رفاه مردم باشد، پیگیری رشد اقتصادی بادوام و پایدار از مهم‌ترین وظایف نظام حکمرانی محسوب می‌شود.

با این‌وجود شرایط کنونی اقتصاد ایران و مشکلاتی که با آن مواجه است حاکی از آن است که براساس تجارب جهانی، تنها راه افزایش رفاه، بهبود وضعیت سیاست خارجی کشور و رفع تحریم‌های آمریکا است. مسئله‌ای که به‌نظر می‌رسد درحال حاضر جزئی از برنامه‌های سیاستگذاران کشور نیست.

از همین‌رو مرکز پژوهش‌های مجلس در گزارشی که با استفاده از روش‌های یادگیری عمیق و یادگیری ماشین صورت می‌گیرد به برآورد رشد اقتصادی ماهانه کشور در مقایسه با ماه مشابه سال گذشته می‌پردازد.

041024

صعود رشد اقتصادی در آبان

رشد اقتصادی ماهانه نقطه‌ای در آبان سال جاری 2.3 درصد اعلام شده که در مقایسه با مهرماه افزایش داشته است. رشد اقتصادی مهرماه معادل 0.4 درصد بوده است. این یعنی حجم اقتصاد کشور در آبان نسبت به ماه مشابه در سال گذشته 2.3 درصد بزرگتر شده است.

حال اگر بدون احتساب نفت، رشد اقتصادی را مورد برآورد قرار دهیم، این شاخص در مهر و آبان سال جاری به ترتیب برابر با 0.4 و 2.7 درصد خواهد بود. بخش‌های صنایع و معادن و خدمات در این بین از اصلی‌ترین عوامل افزایش رشد اقتصادی بوده‌اند. به‌طوری که رشد بخش صنایع و معادن از 1.1 درصد در مهر به 2.4 درصد در آبان رسیده و رشد خدمات نیز در این بازه زمانی از 1.9 درصد به 3.7 درصد افزایش یافته است.

در مقابل دو بخش کشاورزی و نفت رشد منفی را در آبان سال جاری به خود اختصاص داده‌اند. به بیان دقیق‌تر رشد نفت که در مهر معادل 0.6 درصد بوده در آبان‌ماه به منفی 1.9 درصد سقوط کرده است. رشد کشاورزی نیز در دومین ماه پاییز به اندازه منفی 1.9 درصد محاسبه شده است. در مهرماه رشد این بخش منفی 4.6 درصد بوده است.

041024

رشد اقتصادی از منظر تقاضا در آبان 1404

کیک اقتصاد ایران در آبان امسال 3 درصد نسبت به آبان سال گذشته بزرگتر شده است. البته فرق این رشد اقتصادی با رشد اقتصادی به روش ارزش‌افزوده در نحوه محاسبه آن نهفته است. به عبارتی در این روش مجموع تولید ناخالص داخلی از طریق مصرف مردم، مخارج دولت، تشکیل سرمایه ثابت ناخالص و تفاوت واردات و صادرات مورد برآورد قرار می‌گیرد. بخش‌هایی که طرف هزینه‌ای یا تقاضای اقتصاد را تشکیل می‌دهند.

رشد اقتصادی به روش هزینه‌ای از 0.2 درصد در مهرماه به 3 درصد در آبان رسیده است. در میان بخش‌های هزینه‌ای اقتصاد ایران در آبان‌ماه، رشد مصرف مردم و سرمایه‌گذاری منفی بوده و به ترتیب برابر با منفی 0.8 درصد و منفی 7.9 درصد محاسبه شده است. این‌ها درحالی است که تشکیل سرمایه ثابت ناخالص در مهر 1404 نسبت به مهر 1403 حدود 17.5 درصد پایین‌تر آمده است. لازم به ذکر است که مصرف مردم یکی از نشانه‌های رفاه جامعه بوده و سرمایه گذاری نیز موتور رشد اقتصادی و تضمین‌کننده رفاه نسل‌های آینده است. بنابراین می‌توان گفت منفی بودن رشد این دو شاخص یعنی هم نسل فعلی و هم نسل آینده از رفاه و ثروت قابل‌قبول و مناسبی برخوردار نخواهند بود.

در طرف مقابل رشد نقطه‌ای مخارج دولتی در آبان 1404 معادل 3.5 درصد، رشد صادرات 8.5 درصد و رشد واردات نیز 3.4 درصد محاسبه شده است.