داده‌های تازه سامانه شاپرک، تصویری متفاوت از وضعیت مصرف خانوارهای ایرانی در ماه‌های اخیر ارائه می‌دهد؛ تصویری که نشان می‌دهد فشار تورم، نااطمینانی‌های اقتصادی و اختلالات ناشی از جنگ، رفتار مصرف‌کنندگان را به شکل محسوسی تغییر داده است.

یکی از مهم‌ترین شاخص‌های این گزارش، نسبت ارزش تراکنش‌های الکترونیکی به حجم نقدینگی است؛ شاخصی که می‌تواند نمایی از سرعت گردش پول در اقتصاد ارائه دهد. در سال‌های گذشته، این نسبت معمولاً در ماه‌های پایانی سال و همزمان با افزایش خریدهای شب عید رشد می‌کرد، اما امسال این الگوی فصلی تکرار نشد. به نظر می‌رسد نااطمینانی‌های ناشی از جنگ و احتیاط بیشتر خانوارها، مانع از افزایش معمول تقاضا در پایان سال شده است.

از سوی دیگر، بررسی میانگین ارزش هر تراکنش در استان‌های مختلف، از وجود شکاف قابل‌توجه در سطح هزینه‌ها و قدرت خرید خانوارها حکایت دارد؛ شکافی که نشان می‌دهد آثار تورم و کاهش درآمد واقعی، در مناطق مختلف کشور یکسان نبوده است.

همچنین روند ارزش حقیقی تراکنش‌ها از ابتدای سال ۱۴۰۳ تا مقاطع اخیر، کاهش تدریجی قدرت خرید خانوارها را تأیید می‌کند. اگرچه پس از برقراری آتش‌بس، نشانه‌هایی از بهبود نسبی در میزان مصرف مشاهده می‌شود، اما این بهبود هنوز نتوانسته آثار کاهش قدرت خرید را جبران کند.

در مجموع، داده‌های شاپرک نشان می‌دهد مصرف خانوارهای ایرانی همچنان زیر سایه تورم، نااطمینانی و کاهش رفاه قرار دارد و بازگشت به الگوهای عادی مصرف، بیش از هر چیز به ثبات اقتصادی و مهار تورم وابسته خواهد بود.