روایت جدید از بخش معدن ایران
بخش معدن ایران در سال ۱۴۰۳ با رشد در تعداد معادن، تولید، سرمایهگذاری و ارزش افزوده، همچنان یکی از پیشرانهای اقتصاد بوده، اما این رشد بیشتر سرمایهمحور و متمرکز در چند استان و ماده معدنی خاص است.
در عین حال، تداوم عدمتوازنهای ساختاری مانند تمرکز جغرافیایی، وابستگی به سنگآهن و مس و ضعف در نوآوری، ضرورت حرکت بهسوی تنوعبخشی و توسعه فناوری را برجسته میکند.
چرا صادرات چین رو به افزایش است؟
تعرفههای ترامپ یک هدف اصلی داشت: چین! قرار بود صادرات چین، مهار و حتی تضعیف شود. اما حالا اکونومیست میگوید نه تنها چنین اتفاقی نیفتاده، بلکه صادرات این کشور افزایش هم یافته است.
چین توانسته با یک مدل صادراتی متفاوت و برخورداری از چند مزیت ساده، روند صادرات خود برخلاف انتظار آمریکا، افزایش دهد. نشریه اکونومیست در گزارشی توضیح داده که این اتفاق چگونه رخ داده است.
در این ویدیو، گزارش نشریه اکونومیست به زبان ساده و مختصر توضیح داده شده است.
حمایت دولتها از مصرفکنندگان در زمان بحران انرژی
تنشهای اخیر در خاورمیانه و اختلال در تنگه هرمز، شوک بزرگی به بازار جهانی انرژی وارد کرده؛ شوکی که نهتنها قیمت نفت، بلکه کل زنجیره انرژی را تحت فشار قرار داده است. در این شرایط، بسیاری از دولتها برای حمایت از مصرفکنندگان، به سراغ کاهش قیمتها از طریق سقفگذاری یا کاهش مالیات رفتهاند.
اما تجربه بحران ۲۰۲۲ نشان میدهد این سیاستها اگرچه سریع هستند، اما کارآمد نیستند؛ چون هم سیگنال اشتباه به بازار میدهند و هم بیشتر به نفع دهکهای بالاتر تمام میشوند. در مقابل، حمایتهای هدفمند، مثل پرداخت مستقیم به خانوارهای کمدرآمد، میتواند هم هزینه کمتری داشته باشد و هم اثرگذاری بیشتری. نمونههایی از هلند تا اندونزی نشان میدهد استفاده از زیرساختهای موجود، کلید اجرای سریع این سیاستهاست.
در نهایت، راهحل پایدار فقط حمایت کوتاهمدت نیست؛ سرمایهگذاری در بهرهوری انرژی و کاهش وابستگی به سوختهای فسیلی، مهمترین مسیر برای افزایش تابآوری اقتصادها در برابر شوکهای آینده است.
سال سخت تولید خودرو در راه است؟
بررسی روند تولید خودرو در دو سال گذشته نشان میدهد که این صنعت با مجموعهای از چالشهای همزمان مواجه بوده است. از تأمین قطعات، تا محدودیتهای ارزی و مشکلات قیمتگذاری.
حال در شرایطی که بخش زیادی از این چالشها همچنان پابرجاست و حتی برخی از مشکلات جدید به آنها اضافه شده است، این پرسش مطرح میشود که آیا صنعت خودرو در سال جاری توان حفظ سطح تولید را خواهد داشت؟
از ترکیه تا استرالیا؛ مهاجران در کشورها چه میکنند؟
کپشن: روند مهاجرت به ایران در سالهای اخیر بالا و پایین بسیار داشته است. برخی گزارشها خبر از مهاجرت 2.5 میلیون افغانستانی در سال 2022 به ایران داده بود. با این همه هنوز هم آمار قطعیای درباره مهاجران قانونی و غیرقانونی حاضر در ایران وجود ندارد.
در سالهای اخیر سیاستهای مهاجرتی ایران همواره مورد نقد پژوهشگران بوده است، به تازگی بازوی پژوهشی مجلس در گزارشی تجارب جهانی سیاستگذاری در مواجهه با مهاجران را بررسی کرده است.
در برنامه «تیتر یک» امروز چهارشنبه 2 اردیبهشت، بخشهایی از این گزارش را بررسی کردیم.
عملکرد اورهسازان بورسی
زمستان ۱۴۰۴ برای صنعت اوره و آمونیاک ایران، یک آزمون جدی بود. محدودیت تأمین گاز در بهمنماه باعث شد بخش بزرگی از ظرفیت تولید از مدار خارج شود و عملکرد شرکتها بهشدت افت کند. اما ورق در اسفند برگشت.
با بهبود نسبی تأمین گاز، واحدهای تولیدی دوباره فعال شدند و آمارها جهش قابلتوجهی را نشان دادند. از رشد بیش از ۱۱۰۰ درصدی تولید در خراسان تا جهش فروش ۱۵۰۰ درصدی در کرمانشاه، نشانههایی از بازگشت سریع صنعت دیده میشود. در این میان، برخی شرکتها مثل پردیس با استفاده هوشمندانه از موجودی انبار، فروش را به شکل چشمگیری افزایش دادند.
با این حال، نباید فراموش کرد که بخشی از این رشد، نتیجه افت شدید ماه قبل است. آینده این صنعت همچنان به متغیرهای کلیدی مثل تأمین پایدار گاز، وضعیت صادرات و ریسکهای سیاسی منطقه وابسته است؛ عواملی که میتوانند مسیر این بازگشت را تثبیت یا دوباره مختل کنند.
کوین وارش در جلسه استماع خود چه گفت؟
رقابت برای ریاست فدرال رزرو وارد مرحلهای حساس شده و کوین وارش حالا در مرکز توجه قرار دارد. او در جلسه تأیید صلاحیت تلاش کرد یک پیام کلیدی به بازارها بدهد: استقلال از دونالد ترامپ.
در حالی که ترامپ بهصراحت خواستار کاهش سریع نرخ بهره است، وارش از ارائه هرگونه تعهد مشخص خودداری کرد و بر عدم «راهنمایی پیشنگر» تأکید داشت. همین موضوع باعث شد برخی سناتورها، از جمله الیزابت وارن، نسبت به استقلال واقعی او ابراز تردید کنند. از سوی دیگر، وارش با انتقاد از عملکرد فدرال رزرو در کنترل تورم پس از کرونا، بر ضرورت بازنگری در چارچوب سیاست پولی تأکید کرد؛ اما بدون ارائه جزئیات روشن.
در کنار این چالشها، مسائل سیاسی و حتی وضعیت مالی شخصی او نیز به موضوع بحث تبدیل شده است. در چنین فضایی، مسیر رسیدن وارش به ریاست فدرال رزرو بیش از هر چیز به تواناییاش در جلب اعتماد همزمان سیاستمداران و بازارها بستگی دارد.
درخواست امارات از آمریکا برای سوآپ ارزی
درخواست امارات برای ایجاد خط سوآپ ارزی با فدرال رزرو، سیگنالی مهم برای بازارهای جهانی است. این ابزار معمولاً زمانی مطرح میشود که ریسکهای مالی یا ارزی در حال افزایش باشد. سوآپ ارزی به بانکهای مرکزی اجازه میدهد بدون فشار به بازار آزاد، بهطور مستقیم به دلار دسترسی پیدا کنند و کمبود نقدینگی را مدیریت کنند.
تجربه بحران ۲۰۰۸ و دوران کرونا نشان داده که کمبود دلار میتواند بهسرعت به بیثباتی مالی تبدیل شود؛ به همین دلیل، کشورها تلاش میکنند از قبل خود را آماده کنند. با وجود ذخایر ارزی بالای امارات، وابستگی این کشور به جریان دلار، بهویژه از محل نفت، باعث شده ریسکهایی مثل اختلال در صادرات یا خروج سرمایه جدی گرفته شود.
در این چارچوب، درخواست سوآپ بیش از آنکه نشانه بحران باشد، یک اقدام پیشگیرانه است؛ تلاشی برای حفظ ثبات در شرایطی که عدم قطعیتهای منطقهای و جهانی رو به افزایش است.
