به گزارش اکوایران، در روز سیزدهم جنگ جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده آمریکا و ادامهدار بودن حملات دو طرف به مواضع یکدیگر، زمزمههایی از دیپلماسی و کاهش تنش نیز در منطقه به گوش میرسد.
از طرفی با وجود اظهارنظرهای متناقض از سوی طرف آمریکایی، صحبتهای مقامات ایرانی نیز در تقابل با آنها قرار میگیرد. از یک سو دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا به اظهارات متناقض درباره احتمال گفتوگو و تداوم جنگ ادامه میدهد و در سوی دیگر مقامات جمهوری اسلامی ایران اعم از وزیر خارجه، رئیس مجلس و دبیر شورای عالی امنیت ملی تاکید کردهاند که جنگ تا «تنبیه متجاوز» یعنی آمریکا و اسرائیل ادامه دارد و پایان جنگ را هم ایران رقم میزند.
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه نیز در جدیدترین اظهارنظر خود امروز -21 اسفند- در گفتوگو با پایگاه اطلاع رسانی دولت با بیان اینکه نمیتوان پذیرفت هر از گاهی یکبار صحبت از گفتوگو و بعد آتشبس کنند و بعد مواجه با جنگ شویم، گفت: چیزی که الان برایمان مهم است این است که به دشمن نشان دهیم شما نمیتوانید هر وقت خواستید شروع به جنگ کنید و هر وقت خواستید بگویید آتش بس. نیروهای مسلح ما بسیار مصمم هستند که قاطع درس فراموش ناشدنی به دشمن دهند.
از گفتوگو با پوتین تا تکرار اظهارنظرهای متناقض
گفتوگوی تلفنی ترامپ با ولادیمیر پوتین، رئیسجمهوری روسیه نیز جدیدترین و آشکارترین اقدام دیپلماتیک مرتبط با جنگ ایران با آمریکا و اسرائیل است. کاخ کرملین اعلام کرده که این گفتوگو به ایران ارتباط داشته، اما از بیان جزییات آن خودداری کرده است.
براساس آنچه دیمیتری پسکوف، سخنگوی ریاست جمهوری روسیه گفته پوتین پیشنهاداتی برای «کمک به کاهش تنشها در خاورمیانه» ارائه داده، اما نمیتوان این اظهارات را به طور قطع بیانگر آن دانست که مسکو نقش یک میانجی را در این معادله ایفا خواهد کرد.
پیش از این گفتوگو، بدر بن حمد البوسعیدی، وزیر خارجه عمان برای چندمین بار طرفین را به آتشبس و از سرگیری مذاکرت دعوت کرده است. اما ترامپ در گفتوگو با سیبیاس گفت که به نظر او جنگ با ایران تقریبا تمام شده است و تهدید کرد که اگر رژیم ایران در ارتباط با تنگه هرمز «کار بدی انجام دهد» پایان ایران فرا برسد و گفت: «دیگر چنین نامی را نخواهید شنید». او همچنین گفت که به تصرف این تنگه میاندیشد.
درست در نقطه مقابل ادعای ترامپ درباره تنگه هرمز، مقامات جمهوری اسلامی ایران تاکید دارند که تنگه هرمز تا زمان ادامه جنگ عملا بسته خواهد بود. امروز محسن رضایی، دبیر شورایعالی هماهنگی اقتصادی سران قوا در یک گفتگوی تلویزیونی اعلام کرد: گردن آمریکا در تنگه هرمز در دست ما است.
البته تقابل مقامات دو کشور، صرفا محدود به تنگه هرمز نیست. ترامپ در پاسخ به سوالی دوباره نارضایتی خود درباره آیتالله سید مجتبی خامنهای، رهبر جدید انقلاب اسلامی را تکرار کرد و گفت که «هیچ پیامی برای او ندارم، مطلقا هیچ».
با این حال یک روز بعد از این سخنان، ترامپ در مصاحبه با «فاکسنیوز» مدعی شد که ممکن است با ایران گفتوگو» کند. اظهارنظرهای ضدونقیض ترامپ در تحلیل رفتار سیاسی او کاملا آشناست. ترامپ تلاش میکند تا همواره طرفهای مقابل خود را در ابهام و تعلیق درباره تصمیماتش نگه دارد. چنانچه این بار نیز در پاسخ به این پرسش که آیا فکر میکند جنگ ممکن است بهزودی پایان یابد، گفت: «تمام شدن جنگ فقط در ذهن من است، نه هیچکس دیگر.» این در حالی است که وزارت جنگ آمریکا درست همزمان با گفتوگوی ترامپ در شبکه ایکس مدعی شد: «ما تازه مبارزه را آغاز کردهایم. رحمی در کار نیست.»
واکنش سران قوا در داخل
در داخل ایران نیز، مقامات جمهوری اسلامی ایران با تصدیق بر اینکه ایران همواره طرفدار صلح بوده، تاکید کردند که در شرایط کنونی پاسخ به حملات دشمن در اولویت اند.
مسعود پزشکیان، رئیسجمهوری در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: در تماس با روسای دولتهای روسیه و پاکستان ضمن اعلام التزام جمهوری اسلامی به صلح و آرامش در منطقه، تاکید کردم تنها راه پایان جنگی که با آتشافروزی اسرائیل و آمریکا آغاز شده پذیرش حقوق مسلم ایران، پرداخت غرامت و الزام قاطع بینالمللی به عدم تجاوز مجدد آنان است.
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی، در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «معتقدیم باید به متجاوز پاسخی قاطع داد تا درسی بگیرد که دیگر هرگز به فکر تجاوز به ایران عزیز نیفتد.» او همچنین تأکید کرد: «رژیم صهیونیستی بقای خود را در تداوم چرخهای از جنگ، مذاکره، آتشبس و سپس بازگشت دوباره به جنگ میبیند تا از این طریق سلطه خود را تثبیت کند؛ چرخهای که ما آن را خواهیم شکست.»
غلامحسین محسنیاژهای، رئیس دستگاه قضا امروز در بازدیدها و سرکشی از شعب دیوان عدالت اداری اعلام کرد: دشمن صهیونیستی و آمریکایی به اهدافش در تجاوز اخیر نائل نشده است، بنابراین معطوف به حمله به مردم و کارکنان خدوم بخشهای مختلف خدماترسان کشور شده تا به زعم باطل خود مانع پیشبرد امور کشور شود و تابآوری مردم را مخدوش کند؛ قدر مسلم، این حربه دشمن غدّار و سفاک نیز راه به جایی نخواهد برد.
در همین حال، علی لاریجانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، نیز در واکنش به پستی از دونالد ترامپ در شبکه ایکس، موضعی تند اتخاذ کرد. او خطاب به ترامپ نوشت: «ملت عاشورایی ایران از تهدیدهای پوشالی شما هراسی ندارد. بزرگتر از شما هم نتوانستند ملت ایران را حذف کنند؛ مراقب باشید که خود حذف نشوید.»
مواضعی مشابه، هرچند با ادبیاتی متفاوت، از سوی فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، نیز مطرح شده است. او تأکید کرده است که ایران آغازگر جنگ نبوده، اما پایاندهنده آن خواهد بود. با وجود این مواضع صریح، برخی گزارشها نشان میدهد که تحرکات دیپلماتیک در پشت صحنه همچنان ادامه دارد.
نورالدین الدغیر، خبرنگار الجزیره در تهران، مدعی شده است که بر اساس گفتههای منابع آگاه، استیو ویتکاف در تلاش است با عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، تماس برقرار کند. با این حال، به گفته این منابع، در حال حاضر نشانهای از تمایل تهران برای چنین ارتباطی دیده نمیشود. بر اساس این گزارش، طرف آمریکایی قصد دارد دیدگاه ایران را درباره احتمال آتشبس بررسی کند.
این خبرنگار همچنین به نقل از منبعی دیگر اعلام کرده است که در شرایط فعلی، در راهبرد ایران موضوع توقف جنگ مطرح نیست و این تصمیم در سطح شورای عالی امنیت ملی اتخاذ شده است.
در همین چارچوب، عباس عراقچی نیز اعلام کرده است که مذاکره با آمریکا دیگر در دستور کار تهران قرار ندارد و تمامی کانالهای دیپلماتیک مرتبط با این موضوع بسته شده است. کمال خرازی، رئیس شورای راهبری روابط خارجی، نیز در گفتوگو با شبکه «سیانان» در تهران اظهار داشته که امکان مذاکره وجود ندارد، مگر آنکه فشارهای اقتصادی به حدی برسد که دیگر کشورها وارد عمل شده و تضمین دهند تجاوز آمریکا و اسرائیل علیه ایران متوقف خواهد شد.
