به گزارش اکوایران؛ این جهش سرمایهگذاری در حالی به سقف تاریخی خود نزدیک میشود که هر چهار شرکت پیشبینی کردهاند بخش عمده هزینههای سرمایهای آنها در سال ۲۰۲۶ صرف ساخت مراکز داده و خرید تجهیزات جدید خواهد شد. هدف اصلی این برنامهها، تقویت موقعیت و تسلط بر بازار ابزارها و زیرساختهای هوش مصنوعی است؛ مسیری که بهطور طبیعی روند ساخت و گسترش مراکز داده را در نقاط مختلف جهان سرعت میدهد.
با این حال، برآورد چنین هزینههای سنگینی نگرانیهایی را هم فعال کرده است؛ از فشار بر منابع انرژی و اثرگذاری بر سطح قیمتها گرفته تا احتمال تحریف برخی شاخصهای اقتصادی در نتیجه موج سرمایهگذاریهای بزرگ. علاوه بر این، پرسش مهمی هم مطرح میشود: آیا این شرکتها واقعاً میتوانند این طرحهای بلندپروازانه را طبق برنامه اجرا کنند و همزمان از پس تأمین مالی و کنترل هزینههای آن برآیند؟
این موج سرسامآور تزریق نقدینگی به مراکز داده، در کنار فهرست بلندبالای تجهیزات لازم برای راهاندازی آنها از تراشههای هوش مصنوعی گرفته تا کابلهای شبکه و ژنراتورهای پشتیبان از یک تغییر جدی در مسیر صنعت هوش مصنوعی خبر میدهد. بر اساس برآورد بلومبرگ، هزینه سرمایهگذاری هر یک از این شرکتها در سال جاری به سطحی میرسد که در دهه گذشته برای آنها بیسابقه بوده است.
رشد مداوم این ارقام که در مجموع از افزایش ۶۰ درصدی نسبت به سال قبل حکایت دارد، مهر تأییدی است بر شتاب گرفتن ساخت مراکز داده در سراسر جهان. سرعت توسعه این تأسیسات عظیم، که قفسههای مملو از سرورهای پرقدرت را در خود جای میدهند و با پردازندههای گرانقیمت کار میکنند، بالاست؛ اما همین روند، همزمان تردیدها درباره تأمین پایدار انرژی را تشدید کرده و نگرانی از افزایش قیمتها را برای توسعهدهندگان و جوامعی که درگیر این پروژهها هستند، بیشتر کرده است.
در همین زمینه، گیل لوریا، تحلیلگر مؤسسه DA Davidson، تأکید میکند که این چهار شرکت رقابت برای ارائه نسل تازهای از توان محاسباتی هوش مصنوعی در محصولات خود را آغاز کردهاند و این میدان را بازاری میبینند که در آن باید «همه چیز را برد» و «بیشترین سهم را به دست آورد». به گفته او، مسئله اصلی این است که هیچکدام از این بازیگران بزرگ حاضر نیستند در این رقابت عقب بمانند یا بازنده شوند.
جالب اینکه هفته گذشته Meta اعلام کرد برآورد هزینههای سرمایهای کل سال را به ۱۳۵ میلیارد دلار افزایش میدهد؛ افزایشی که میتواند بهمعنای جهشی حدود ۸۷ درصدی باشد. Microsoft نیز همان روز از رشد ۶۶ درصدی هزینههای سرمایهای در سهماهه دوم خبر داد؛ رقمی فراتر از پیشبینیها. تحلیلگران برآورد میکنند این شرکت در سال مالی منتهی به ژوئن، نزدیک به ۱۰۵ میلیارد دلار هزینه سرمایهای ثبت کند.
اما ماجرا به همینجا ختم نمیشود، Alphabet( شرکتی که در سال ۱۹۹۸ در یک گاراژ در جنوب سانفرانسیسکو کار خود را آغاز کرده بود) روز چهارشنبه با اعلام برآوردی از هزینههای سرمایهای که نهتنها از تخمین تحلیلگران، بلکه حتی از سطح هزینههای بخش بزرگی از صنایع آمریکا هم بالاتر بود، سرمایهگذاران را شوکه کرد. بر اساس گزارشها، این شرکت نیز قصد دارد تا ۱۸۵ میلیارد دلار در حوزه هوش مصنوعی هزینه کند. یک روز بعد، Amazon با برنامهریزی برای ۲۰۰ میلیارد دلار هزینه سرمایهای در سال ۲۰۲۶، حتی از رقم اعلامی آلفابت هم عبور کرد و بهنوعی سهام خود را در معرض ریسکی بزرگتر قرار داد.
در نقطه مقابل، بر پایه برآوردهای گردآوریشده توسط بلومبرگ، پیشبینی میشود مجموعهای از ۲۱ شرکت بزرگ آمریکایی، از بزرگترین خودروسازان و تولیدکنندگان تجهیزات ساختمانی گرفته تا راهآهنها، پیمانکاران دفاعی، اپراتورهای بیسیم، شرکتهای تحویل بسته، و همچنین Exxon Mobil، Intel، Walmart و یکی از زیرمجموعههای General Electri، در سال ۲۰۲۶ رویهمرفته حدود ۱۸۰ میلیارد دلار هزینه سرمایهای داشته باشند. مقایسه این دو تصویر، فاصله مقیاس سرمایهگذاری غولهای فناوری با بخش وسیعی از صنعت آمریکا را بهوضوح نشان میدهد.
با وجود این روایت بزرگ و پرهیاهو، تردیدها درباره موفقیت این ۲۵ شرکت در عبور از چنین فرآیند پیچیدهای رو به افزایش است. بسیاری از کارشناسان میپرسند آیا همه این بازیگران واقعاً قادر خواهند بود برنامههای بلندپروازانه خود را اجرا کنند؟ و اگر پاسخ مثبت است، این حجم از هزینهها را دقیقاً چگونه مدیریت و تأمین خواهند کرد؟
واقعیت این است که Meta و Google که بخش عمده سودشان از تبلیغات دیجیتال میآید، Amazon بهعنوان بزرگترین خردهفروش آنلاین و بازیگر مهم رایانش ابری، و Microsoft بهعنوان بزرگترین فروشنده نرمافزارهای تجاری، هر کدام در حوزه خود بازیگر غالباند و پشتوانه نقدی قابلتوجهی دارند. اما تصمیم آنها برای تزریق بخش بزرگی از این پول نقد به آیندهای مبتنی بر هوش مصنوعی، بهمعنای آن است که هم ذخایر نقدی شرکتها و هم صبر سرمایهگذاران وارد آزمونی جدی میشود؛ بهخصوص که تجربه نشان داده چنین سرمایهگذاریهای عظیمی همیشه مطابق برنامه و با نتیجه مطلوب به پایان نمیرسند.
