این توییت در خلأ منتشر نشد. طی روزهای اخیر، تحرکات دیپلماتیک فشردهای در سطوح منطقهای و بینالمللی جریان داشته است؛ از سفر وزیر خارجه قطر به تهران و نقشآفرینی همزمان ترکیه و مسکو گرفته تا تماسهای مستمر کشورهای همسایه با تهران و واشنگتن.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، نیز در نشست خبری مشترک با همتای ترکیهای خود تصریح کرد که اگرچه در حال حاضر برنامهای برای دیدار مستقیم با مقامهای آمریکایی وجود ندارد، اما «برخی کشورها در حال کار روی یک چارچوب برای مذاکرات احتمالی هستند».
در همین راستا، اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران با تأکید بر اینکه تهران هیچگونه ضربالاجل یا اولتیماتومی را نمیپذیرد، اعلام کرد که بررسی دقیق جزئیات و زوایای روندهای دیپلماتیک در جریان است. او زمان را یک عامل کلیدی دانست و یادآور شد که تجربههای تلخ گذشته، ایران را نسبت به سوءاستفاده طرف مقابل از فرآیند مذاکره هوشیار کرده است.
با این حال، بقائی تصریح کرد که محدوده و چارچوب موضوعاتی که میتوان درباره آن گفتوگو و امتیاز رد و بدل کرد، برای تهران و واشنگتن روشن است.
همزمان، برخی منابع رسانهای از احتمال آغاز مذاکرات ایران و آمریکا در سطح عباس عراقچی و استیو ویتکاف، فرستاده ویژه کاخ سفید، در روزهای آینده خبر دادهاند؛ هرچند زمان و مکان این دیدار هنوز نهایی نشده است.
گزارشهای منتشرشده از سوی رسانههایی مانند آکسیوس نیز نشان میدهد که ترکیه، قطر و مصر در حال تلاش هماهنگ برای سازماندهی چنین دیداری هستند. در این چارچوب، به نظر میرسد واشنگتن نیز، دستکم در سطح پیام، آمادگی خود را برای گفتوگو اعلام کرده است.
گمانهزنیها حاکی از آن است که موضوع حدود ۴۰۰ کیلوگرم اورانیوم غنیشده ایران میتواند یکی از محورهای اصلی مذاکرات باشد.
در کنار آن، بحث احتمال سرمایهگذاری شرکتهای آمریکایی در صنعت نفت ایران نیز بهعنوان یک مشوق اقتصادی بالقوه مطرح شده است؛ گزینههایی که به نظر میرسد دست ترامپ را برای آغاز مسیر مذاکره تا حدی از گزینه نظامی دور کرده و انعطاف بیشتری به رویکرد او داده است.
با این حال، تصویر کلی همچنان دوگانه است. در حالی که نشانههایی از غلبه تدریجی لحن دیپلماتیک بر ادبیات نظامی دیده میشود، سایه جنگ هنوز بهطور کامل از سر ایران و منطقه کنار نرفته است.
از همین رو، بسیاری از ناظران تأکید میکنند که بازگشت به میز مذاکره اینبار باید با احتیاط، محاسبه دقیق و درسگرفتن از گذشته همراه باشد. مذاکراتی که شاید پیچیده باشد، اما اگر به توافقی پایدار منجر شود، میتواند دستکم برای مدتی، خطر جنگ را از منطقه دور کند و مسیر تازهای پیشروی دیپلماسی بگشاید.
