به گزارش اکوایران، در روزهای ابتدایی جنگ با ایران، دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا و تیم او، اهداف اغلب متغیری را برای کمپین نظامی خود ابراز کردهاند. حملات هوایی آمریکا به همراه اسرائیل با هدف آسیب رساندن به نیروی دریایی، موشکها و پهپادهای ایران بودهاند. در همین زمان، حملاتی علیه مقامات سیاسی و نظامی ایران انجام شده است، اما ترامپ ادعا کرده که او گزینهای مانند شرایط فعلی دولت ونزوئلا را نیز روی میز دارد.
فاز ابتدایی کمپین نظامی آمریکا و اسرائیل
به نوشته بلومبرگ، در میدان نبرد، فاز ابتدایی کمپین آمریکا و اسرائیل سریع بوده و موشکها و بمبها به مقرهای فرماندهی و دفاع هوایی اصابت کردهاند. مقامات آمریکایی مدعی شدهاند که نیروی دریایی ایران را نابود کردهاند.
سیانان در گزارشی به توصیف حادثه هوایی در قطر پرداخته که در آن جنگندههای سوخو-24 ایران وارد نبرد با جنگنده اف-15 قطر شدند.
با این حال، نبود شفافیت درباره پایان جنگ، موجب ایجاد سوالاتی درباره هدف این میزان از تخریب شده است. یکی از مقامات آمریکایی به بلومبرگ اعلام کرده: «ریسک این است که اگر ندانید برای چه میجنگید، سپس در میان چیزهای دیگر نمیدانید که چه زمانی به هدف دست یافتهاید و نخواهید دانست که چه زمانی حملات را متوقف کنید.»
این یکی از دلایلی است که باعث شده جنگ رو به گسترش در منطقه با شوکه شدن بازارهای جهانی همراه شود: سرمایهگذاران نمیدانند که ریسک مربوط به انرژی و تجارت، چه زمانی از میان میرود. بسته شدن تنگه هرمز که یکپنجم از انرژی جهان از این آبراه عبور میکند، باعث شده است قیمت نفت خام به بالاترین سطح خود در چهار سال اخیر افزایش یابد و قیمت گاز در اروپا نیز به دلیل کاهش تولید قطر، با رشد چشمگیر روبهرو شده است. طلا و دلار با جهش مواجه شدهاند و اوراق خزانهداری در بحبوحه نگرانیها درباره افزایش تورم، کاهش یافتهاند.
تغییر اسراتژی نبرد؟
مقامات آمریکایی در روز چهارشنبه اعلام کردند ایالات متحده در حال تغییر به سوی حملات نزدیکتر و دقیقتر است از جمله هدف قرار دادن منابعی که ایران ممکن است برای بازسازی قابلیت نظامی خود از آنها بهره ببرد. در ابتدا، حملات به طور گسترده از مناطق ساحلی و از راه دور انجام میشد.
البته ایجاد تردید در ذهن طرف دیگر نبرد میتواند یک نقش استراتژیک مهم در عملیاتهای نظامی ایجاد کند. با این حال، در بحبوحه خالی شدن ذخایر محدود مهمات کلیدی و نااطمینانی درباره اهداف این عملیات، برخی مقامات در داخل پنتاگون سوالاتی را درباره استراتژی آمریکا مطرح میکنند. هگست و ترامپ اعلام کردهاند ذخایر سلاح به اندازه کافی وجود دارد.
کارولین لیویت، سخنگوی مطبوعاتی کاخ سفید در روز چهارشنبه مدعی شد که دولت آمریکا چهار هدف را در این جنگ دنبال میکند: حذف تهدید موشکهای ایران، از بین بردن ظرفیت نیروی دریایی، اختلال در تولید موشک و پهپاد و پایان دادن به مسیر ساخت سلاح هستهای. ریچارد کلارک، از مقامات پیشین کاخ سفید، باور دارد: «به نظر میرسد آمریکاییها بر نیروی هوایی، نیروی دریایی و تأسیاست شلیک پهپاد تمرکز دارند، در حالیکه به نظر میآید اسرائیل به هدف گرفتن مقامات، مراکز پلیس و مراکز فرماندهی اقدام میکند.»
کاهش هدفگیری سایتهای هستهای نسبت به جنگ 12 روزه
ایالات متحده اعلام کرده است که بیش از 2 هزار هدف را مورد اصابت قرار داده و بیش از 29 کشتی نیروی دریایی ایران از جمله یک کشتی در سواحل سریلانکا را هدف گرفته است. در جریان جنگ 12 روزه، تأسیاست هستهای به هدف اصلی آمریکا و اسرائیل تبدیل شدند و در حالیکه این بار طیف اهداف گستردهتر است، اما در مقایسه با جنگ ژوئن، قدرت آتش کمتری به سوی زیرساختهای اتمی ایران هدایت شده است، از جمله سایت اصلی در اصفهان.
دموکراتها به شکل فزایندهای نسبت به میزان مهماتی که اکنون در جنگ با ایران مورد استفاده قرار گرفته و معنای آن برای دفاع آمریکا در خاورمیانه و فراتر از آن، دچار نگرانی شدهاند.
تهران و مناطق اطراف آن که میزبان تقریبا 15 میلیون نفر است، شاهد بیشترین بمبارانها بوده و طبق ارزیابیهای اولیه توسط موسسه مطالعات جنگ، حدود یکپنجم از اهداف شناساییشده در پایتخت ایران قرار دارند. در میان سایتهای هدفگرفته، ساختمانهای دولتی و امنیتی و یک مجتمع قضایی به همراه بیمارستان گاندی و مراکز پلیس قرار دارند. بلومبرگ در گزارش خود مدعی شده است آمریکا و اسرائیل بخشهایی از زرادخانه موشکهای بالستیک و پهپادی و همچنین برخی لانچرهای سیار را مورد هدف قرار داده است.
چالشهای حملات هوایی به انبارهای موشکی
ناتو نیز در روز چهارشنبه اظهار داشت یک موشک بالستیک را که روانه ترکیه بود، رهگیری کرده است. بلومبرگ همچنین اعلام کرده است تصاویر ماهوارهای نشان میدهد تأسیسات موشکی اصفهان نیز مورد حمله قرار گرفته است. با این حال، کمپینهای هوایی از لحاظ تاریخی نشان دادهاند که هدف گرفتن کامل انبارهای موشکی متفرق، با چالشهایی همراه است. حسگرهای از راه دور میتوانند حفرههای شلیک، ساختمانهای آسیبدیده و وسایل نقلیه هدفگرفته را شناسایی کنند اما نمیتوانند به راحتی تشخیص دهند که چه تعداد موشک در یک سایت مشخص وجود دارد یا اینکه چه تعداد از موشکها در زیر زمین، عملیاتی هستند یا اینکه تأسیسات با چه سرعتی میتوانند مجددا بازسازی شوند.
دشواریهای مشابه شبکه موشکی ایران، درباره برنامه هستهای این کشور نیز صادق است. هفته گذشته، آژانس بینالمللی انرژی اتمی مدعی شد تصاویر ماهوارهای نشاندهنده فعالیت در اطراف تأسیسات غنیسازی کلیدی است و شواهدی وجود دارد که مهندسان ایرانی در حال تقویت زیرساختهای زیر زمین پیش از جنگ فعلی بودهاند. رافائل گروسی، رئیس آژانس بینالمللی انرژی اتمی هم اظهار داشته است حملات هوایی به تنهایی نمیتواند نگرانیهای درباره قابلیتهای هستهای تهران را برطرف کند و ایران همچنان تخصص فنی و ذخایر اورانیوم غنیشده را داراست.
با این همه، نبود شفافیت عمومی درباره عملیات، ممکن است یک مزیت سیاسی به رئیسجمهوری آمریکا اعطا کند و به او این انعطاف را بدهد تا در هر زمانی، پایان موفق مأموریت را اعلام کند. طبق اعلام یکی از مقامات آمریکایی، ترامپ اغلب به هیچ وجه دارای یک هدف شفاف نیست و این استراتژیای است که او در سالهای اخیر از آن بهره برده است.
