به گزارش اکوایران- در حالی که تمرکز افکار عمومی بر ابعاد نظامی و ژئوپلیتیک تقابل اخیر میان آمریکا و جمهوری اسلامی ایران قرار دارد، یکی از تحولات کمتر دیدهشده این درگیری به حوزه فناوری پهپادی مربوط میشود. بر اساس گزارشهای منتشر شده، ارتش آمریکا در نخستین مراحل تجاوز نظامی اخیر خود به خاک جمهوری اسلامی ایران، از یک پهپاد تهاجمی جدید به نام Lucas استفاده کرده؛ سامانهای کمهزینه که به گفته تحلیلگران نظامی، از فناوری پهپادهای ایرانی الهام گرفته است.
پهپاد مذکور که به عنوان «سامانه تهاجمی بدون سرنشین کمهزینه» معرفی شده، بر اساس الگوی پهپادهای انتحاری شاهد توسعه یافته است. این دسته از پهپادها، در شرایط محدودیتهای ناشی از تحریمها به یکی از مهمترین ابزارهای هوایی بومی ایران تبدیل شدند و کارشناسان نظامی معتقدند هدف از طراحی آنها نه برتری فناورانه بر سامانههای غربی، بلکه ایجاد فشار بر سامانههای دفاعی از طریق حملات گسترده و کمهزینه بوده است.
به گفته کارشناسان نظامی، ارتش آمریکا با بررسی نمونههای بهدستآمده از پهپادهای شاهد ۱۳۶ تلاش کرد فناوری آنها را تحلیل و بازطراحی کند. این فرایند ابتدا برای آموزش سامانههای دفاع ضدپهپادی مورد استفاده قرار گرفت، اما در ادامه به توسعه یک سامانه عملیاتی جدید انجامید که اکنون با نام Lucas شناخته میشود.
بر اساس گزارشها، پنتاگون ظرف پنج ماه پس از آغاز این برنامه توانست نیروهای خود در غرب آسیا را به این پهپاد مجهز کند. قابلیت پرتاب از دریا نیز در جریان آزمایشهایی با استفاده از یک ناو جنگی در خلیج فارس بررسی شد و در نهایت فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا در تاریخ ۲۸ فوریه اعلام کرد که پهپادهای Lucas برای نخستین بار در تجاوز نظامی به ایران به کار گرفته شدهاند.
کارشناسان معتقدند که پهپادهای Lucas از نظر اقتصادی نمایانگر تغییر مهمی در راهبرد نظامی آمریکا هستند. هر واحد از این سامانه حدود ۳۵ هزار دلار هزینه دارد؛ رقمی که در مقایسه با سامانههای پیچیده هوایی یا موشکهای کروز بسیار پایین و مقرون به صرفه محسوب میشود.
پهپادهای شاهد ۱۳۶ که از مشهورترین مدلهای ایرانی به شمار میروند، پهپادهایی با برد بلند برای حمله یکطرفه هستند. این سامانهها حدود ۳.۵ متر طول دارند، از موتور پیستونی استفاده میکنند و میتوانند کلاهکی انفجاری در حدود ۴۰ تا ۵۰ کیلوگرم حمل کنند. این پهپادها با استفاده از ناوبری ماهوارهای و مسیرهای از پیش برنامهریزیشده میتوانند صدها کیلومتر پرواز نموده و سپس به هدف حمله کنند.
در همین راستا، برخی نسخههای پیشرفتهتر سامانه Lucas به دوربینهای متحرک و ماژولهای ارتباط ماهوارهای مجهز شدهاند که به اپراتورها اجازه میدهد در طول پرواز دادههای هدف را بهروزرسانی کنند یا چندین پهپاد را به صورت هماهنگ هدایت نمایند. متخصصان معتقدند که چنین قابلیتی میتواند زمینه را برای استفاده از تاکتیکهای حمله گروهی فراهم کند.
کارشناسان معتقدند استفاده گسترده از چنین پهپادهای ارزانقیمتی میتواند سامانههای راداری و دفاعی را با حجم بزرگی از اهداف همزمان مواجه کند و مسیر را برای عبور تسلیحات پیشرفتهتر هموار سازد. این تحول نشان میدهد که اقتصاد جنگ هوایی در حال تغییر است و سامانههای ساده اما پرشمار ممکن است در بسیاری از میدانهای نبرد آینده نقشی تعیینکننده داشته باشند.
آمریکا شروع حمله نظامی خود را مدیون فناوری ایرانی است
