به گزارش اکوایران، صحبتهای دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، درباره جنگ با ایران، از زمان پیش از آغاز نخستین حملات، گیجکننده و متناقض بوده است. اما در روز دوشنبه ترامپ طی تنها چند ساعت، چندین جمله متناقض درباره موضوع یکسانی را بیان داشت.
جنگ رو به اتمام است؟
به نوشته سیانان، خبر بزرگ در بعدازظهر دوشنبه به وقت آمریکا شبیه به این بود که جنگ ممکن است به پایان خود بسیار نزدیک باشد؛ دستکم این نتیجهای بود که میشد از اظهارات ترامپ گرفت. در مصاحبهای با سیبیاس نیوز، رئیسجمهوری آمریکا اظهار داشت: «فکر میکنم که جنگ تکمیل شده است، بسیار زیاد.»
اما تقریبا در همان زمان، حساب کاربری وزارت دفاع آمریکا در پلتفرم ایکس نوشت: «ما تازه شروع به جنگ کردهایم»؛ همچنین چند روز پیشتر پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، تأکید داشت که این تنها شروع است. همچنین اظهارات ترامپ در روز دوشنبه، بسیار متفاوتتر از صحبتهای او چند ساعت بعدتر در همان روز بود. رئیسجمهوری آمریکا در سخنرانی برای جمهوریخواهان مجلس نمایندگان آمریکا در فلوریدا ادعا کرد: «ما تاکنون از جهات بسیاری پیروز شدهایم، اما به اندازه کافی پیروزی کسب نکردهایم. ما با عزمی قویتر از همیشه به پیش میرویم تا پیروزی نهایی را به دست آوریم؛ پیروزیای که خطر را برای همیشه از میان میبرد.»
چند دقیقه پس از آن سخنرانی، ترامپ در یک کنفرانس خبری، مجددا پیروزی ادعایی خود را با عنوان «تکمیلنشده» توصیف و مدعی شد: «ما تا زمان شکست قاطع طرف مقابل، از پا نخواهیم نشست». ترامپ افزود: «ما میتوانیم همین حالا آن را یک موفقیت قابل توجه بنامیم یا اینکه بیشتر پیش برویم و قصد داریم بیشتر پیش برویم.»
وضعیت میدان
رئیسجمهوری آمریکا همچنین اظهارات متناقضی درباره وضعیت قدرت نظامی ایران بیان داشت. در همان مصاحبه با سیبیاس نیوز، او مدعی شد که ایران دیگر هیچ چیزی برای جنگ ندارد. او ادعا کرد: «ایران دارای نیروی دریایی نیست، هیچ ارتباطاتی ندارد. آنها دارای نیروی هوایی نیستند. آنها هر چیزی که داشتند را شلیک کردند. اگر نگاه کنید، هیچ چیزی برایشان باقی نمانده است. از لحاظ نظامی، هیچ چیز باقی نمانده است.»
ترامپ همچنین در کنفرانس خبری خود مدعی شد: «آنها رادار ندارند، هیچ ارتباطاتی ندارند، همگی از بین رفته است»؛ اما در همان کنفرانس، او همان ظرفیتهای نظامی ایران را به جای اینکه دوباره به عنوان «از بین رفته» توصیف کند، تا حد زیادی «تقلیلیافته» توصیف کرد. در حالیکه ترامپ پیشتر گفته بود ایران هیچ نیروی دریایی ندارد، او در عوض گفت: «عمده قدرت دریایی ایران غرق شده است»؛ ترامپ همچنین به سرعت تعداد کشتیهای ایرانی را که او مدعی شده توسط ارتش آمریکا غرق شدهاند، افزایش داد؛ او در سخنرانی خود تعداد این کشتیها را 46 فروند اعلام کرد، سپس آن را به 50 مورد افزایش داد و بعدتر در کنفرانس خبری، تعداد کشتیهای غرقشده را 51 فروند اعلام کرد.
رئیسجمهوری آمریکا در حالیکه گفته بود ایران هر چیزی که داشته، شلیک کرده است، در زمانی دیگر مدعی شد که ظرفیت موشکی ایران به حدود 10 درصد یا شاید کمتر کاهش یافته و در لحظهای دیگر ادعا کرد عمده موشکهای ایران یا استفاده شده یا از بین رفته است. ترامپ افزود: «ظرفیت پهپادی ایران احتمالا به 25 درصد کاهش یافته است و آنها به زودی هیچ پهپادی نخواهند داشت.»
تاکتیکهای ترامپ با مشکل روبهرو شده است؟
دونالد ترامپ تجربه زیادی در زمینه بیرون کشیدن خود از موقعیتهای سخت دارد. اما به نظر میرسد در جنگ با ایران، تکنیک او یعنی ایجاد سردرگمی برای تعویق حدس و گمانها، در حال شکست خوردن است. در دهمین روز جنگ، رئیسجمهوری آمریکا همچنان نتوانسته دلیل ثابتی در توضیح چرایی رفتن به جنگ ارائه دهد. اکنون، او به این موضوع اشاره دارد که صلح ممکن است به زودی در دسترس باشد، حتی در حالیکه مشاوران ارشدش به طور همزمان هشدار میدهند که جنگ ممکن است شدیدتر و طولانیتر شود.
این گسست در پیامرسانیهای جنگ از صحبتهای سردرگمکننده و تمایل ترامپ برای صحبت درباره اقداماتش فراتر میرود. این موضوع نشاندهنده فشارهای فزاینده سیاسی و نظامی بر رئیسجمهوری است که میراث خود را روی جنگی قمار کرد که موجب بحران جهانی انرژی و آشفتگی ژئوپلیتیکی شده است.
با بازارهای سهام که با افت شدید روبهرو شدهاند و قیمتهای نفت که رو به افزایش هستند، احتمال اینکه یک جنگ طولانیمدت بتواند آسیب بسیار شدیدی بر اقتصادی جهانی وارد کند، افزایش یافته است. حملات تلافیجویانه پهپادی و موشکی به کشورهای حاشیه خلیج فارس، نگرانیهایی درباره ایجاد بحرانی عظیمتر را به وجود آورده است. تیکتاک ساعت سیاسی در داخل ایالات متحده اکنون سرعت گرفته و ترامپ و متحدانش نگرانند پیامدهای این جنگ ممکن است باعث وخیمتر شدن وضعیت هزینههای زندگی و تهدید چشمانداز انتخاباتی جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای شود.
تلاش دوباره ترامپ برای توضیح این جنگ
ترامپ در روز دوشنبه یک بار دیگر سعی کرد علت اینکه چرا سربازان آمریکایی در جنگ خاورمیانه حضور دارند را توضیح دهد. رئیسجمهوری آمریکا در یک کنفرانس مطبوعاتی در فلوریدا بدون شواهد ادعا کرد که اگر جنگ ایران را آغاز نکرده بود، جمهوری اسلامی کل خاورمیانه را میگرفت؛ اما ترامپ گواهی برای این ادعای خود ارائه نکرد که ایران نزدیک به دستیابی به چنین قدرتی است.
همچنین به نظر میرسد ترامپ درک میکند که صبر آمریکاییها محدود است. او اصرار داشت: «ما بسیار جلوتر از جدول زمانی خود هستیم و این جنگ را به عنوان پیروزی اقتصادی در نظر گرفت.»
پرسشی که ترامپ باید پاسخ دهد
ابهام در صحبتهای ترامپ درباره جنگ، تضاد شدیدی با کمپین هوایی بیوقفه آمریکا و اسرائیل علیه ایران دارد. اینها برنامههایی بودهاند که برای دههها تنظیم شدهاند. در مقابل، رهبری ترامپ ساعت به ساعت تغییر میکند. شاید یک توضیح قابل باور درباره این آشفتگی در پیامرسانیهای جنگ وجود داشته باشد. ممکن است ترامپ به دنبال سردرگم کردن پیش از تشدید تنشهای احتمالی در آینده باشد؛ برای مثال، سیانان در روز دوشنبه گزارش داد که کاخ سفید در حال بررسی مأموریت پیچیده و پرریسک به دست آوردن اورانیوم با غنای بالای ایران است.
یا اشارات او درباره نزدیک شدن به توقف جنگ ممکن است استراتژیای برای محدود کردن تبعات سیاسی و اقتصادی باشد؛ اظهاراتی که باعث شد طی تنها چند دقیقه، قیمتهای نفت کاهش یابد و بازارهای سهام زیانهای خود را جبران کنند. اما همانطور که جنگ در دومین هفته خود به سر میبرد، سوال اصلی لزوما این نیست که آیا ترامپ میخواهد جنگ را پایان دهد، بلکه این است که آیا میتواند این کار را انجام دهد یا خیر. ترامپ ممکن است ادعا کند حملات باعث تضعیف برنامههای موشکی، هستهای و پهپادی و زیرساختهای نظامی ایران شده است، اما تاکنون گزراشهای مستقل درباره آسیبهای جنگ منتشر نشده است.