حمزه صفوی، استاد دانشگاه تهران، در گفت‌وگو با «گفت‌وگوی استراتژیک» به تحلیل ابعاد جنگ اخیر بین ایران و آمریکا/اسرائیل و پیامدهای آن برای دیپلماسی و سیاست داخلی کشور پرداخت.

صفوی با اشاره به جنگ ۱۲ روزه اخیر گفت: «ما شاهد نیمه دوم یک مسابقه بودیم که پیش‌تر پیش‌بینی شده بود. ایران آغازگر درگیری نبود، اما طرف مقابل به دلیل نرسیدن به مطالبات خود دست به حمله زد.» وی افزود نگاه آمریکا و اسرائیل از نگرانی صرف درباره ساخت بمب هسته‌ای به محدود کردن کامل چرخه هسته‌ای و توانمندی‌های موشکی و فضایی ایران تغییر کرده است.

وی ادامه داد: «سطح انتظارات طرف مقابل از ایران بسیار بالاست. آن‌ها تصور می‌کنند ایران ضعیف شده و مجبور به تسلیم است. این تصور، حمله و فشارهای دیپلماتیک و نظامی آن‌ها را توضیح می‌دهد.»

صفوی درباره اهداف آمریکا و اسرائیل توضیح داد: «بخشی از تصمیم‌گیری‌ها بر اساس منطق نظامی نیست و به نگاه ایدئولوژیک و مذهبی مرتبط است. گروه‌هایی مثل اونجلیست‌ها، وقوع جنگ و هرج و مرج در منطقه را به تحقق آخرالزمان و بازگشت مسیح مرتبط می‌دانند. این دیدگاه‌ها بر سیاست آمریکا و تصمیمات ترامپ در قبال ایران اثرگذار بوده است.»

او به اقدامات ایران در جنگ اخیر اشاره کرد و گفت: «ایران با وجود فشارهای سنگین، توانست ضربات مؤثر متقابل وارد کند. بر اساس تحلیل من، ایران حدود ۴ تا ۵ میلیارد دلار تجهیزات راداری آمریکا را هدف قرار داده و حدود ۲۸۰ پایگاه و نقطه نظامی در منطقه را تحت تأثیر قرار داده است. این نشان می‌دهد که ایران توان دفاع از خود را دارد و هرگونه تجاوز به کشور با واکنش جدی روبه‌رو خواهد شد.»

در خصوص دیپلماسی و روند آتی جنگ، صفوی تصریح کرد: «هیچ جنگی تا ابد ادامه پیدا نمی‌کند، اما پایان جنگ بدون مستندسازی دقیق خسارات، تحریم‌ها و غرامت‌ها به ضرر ایران تمام خواهد شد. ما باید استقامت کنیم و از ظرفیت‌های نظامی و دیپلماتیک خود به شکل هماهنگ استفاده کنیم.»

وی همچنین درباره ابعاد داخلی و اثرات جنگ بر جامعه ایران اظهار داشت: «جامعه ما دچار گسست داخلی شده است و بخشی از مردم به شکل کم‌نظیری خواستار مداخله خارجی شدند. تجربه تاریخ نشان می‌دهد حمله خارجی به ایران، تبعات انسانی و اقتصادی سنگینی خواهد داشت و فردای اشغال، روزهای خوشی برای مردم رقم نخواهد خورد.»

صفوی در پایان تأکید کرد: «تحول در روابط میان ملت، نخبگان و حاکمیت ضروری است. ما همزمان باید در برابر تجاوز خارجی ایستادگی کنیم و هم مطالبه‌گری و تحول در عرصه اجتماعی و حکمرانی را دنبال کنیم. استقامت و وحدت، کلید عبور از این بحران است.»