صحبت با دوستان، آشنایان و افراد دیگر همواره شامل طیف مختلف و متنوعی از سوالات است. طبعا یکی از موضوعات ثابت یا غالب در هر بحثی، اقتصاد و قیمتهای روزمره است. این امر علیالخصوص در ایران که با تورم مزمن و بالایی مواجه است بیشتر صدق میکند.
در این زمینه میتوان به یک مثال خاص اشاره کرد؛ وقتی با کسی که در مکان دیگر زندگی میکند یا از سفر به محلی خاص بازگشته صحبت میکنیم معمولا یکی از سوالات سطح قیمتها در آن مکان بخصوص است. مثلا ساکن اصفهان از یک تهرانی در مورد قیمتهای تهران سوال میکند یا بالعکس. در این زمینه اغلب تصور میشود که قیمت در برخی استانها بالاتر از سایرین است یعنی احساسی که افراد تجربه میکنند از این جنس تلقی میشود. این تحلیل و ارزیابی احتمال دارد در نگاه اول منطقی بهنظر برسد اما وقتی عمیقتر شویم زوایای دیگری از موضوع آشکارتر میشود.
بر همین اساس در گزارش پیشرو که توسط اتاق بازرگانی تهران تهیه و تنظیم شده به مقایسه تورم استان تهران با استانهای دیگر پرداخته شده تا بفهمیم آیا واقعا قیمت در یک استان تفاوت معناداری با دیگر استانها دارد یا خیر؟
مقایسه تورم تهران با سایر استانها
نرخ تورم سالانه استان تهران در تیرماه سال 1405 به 55.2 درصد رسیده که برای ششمین ماه متوالی، پایینترین تورم را در میان استانهای کشور به خود اختصاص داده است. همچنین این استان برای دهمین ماه متوالی کمترین نرخ تورم نقطه به نقطه را در بین 31 استان کشور تجربه کرده است.
در سمت دیگر روند تورم سالانه کل کشور نشان میدهد که از فروردین سال 1400 تا تیرماه سال جاری تورم در مناطق روستایی در بیشتر ماهها بالاتر از تورم شهری و کل کشور بوده است؛ به این معنا که قدرت خرید خانوارهای ساکن در روستا بیش از خانوارهای شهری کاهش پیدا کرده است. به بیان دقیقتر در تیرماه امسال تورم سالانه مناطق روستایی 77.9 درصد بوده، درحالی که در کل کشور و مناطق شهری به ترتیب 66 درصد و 64 درصد برآورد شده است.
همچین این روند بهطور مشابه در مورد کل استانها و استان تهران نیز صادق است؛ در بازه زمانی مورد اشاره تورم در کل کشور بیش از تورم تجربه شده در تهران بوده است. نکته قابلتوجه و عجیب ماجرا آنجاست که تورم خانوارهای شهری تهرانی در این مدت از تورم خانوارهای شهری کل کشور بالاتر بوده است. این امر به همین ترتیب در رابطه با خانوارهای روستایی تهرانی و خانوارهای روستایی کل کشور اتفاق افتاده است.
چرا تورم تهران از دیگر استانها کمتر است؟
پایینتر بودن تورم در استان تهران ناشی از تفاوت ساختاری سبد مصرفی خانوارهای تهرانی در مقایسه خانوارهای دیگر استانها است. دلیل دیگر نیز تمرکز زیرساختها و کاهش هزینههای جانبی در این استان است.
این موضوع را از منظر اعداد و ارقام نیز میتوان مشاهده کرد. سهم گروه خوراکیها، آشامیدنیها و دخانیات در سبد هزینه خانوارهای تهرانی کمترین میزان در کل کشور بوده و حدود 21.9 درصد است. در مقابل عمده مخارج تهرانیها به سمت کالاها و خدمات غیرخوراکی روانه شده است. بنابراین میتوان نتیجه گرفت با توجه به اینکه در سالهای اخیر نرخ تورم مواد غذایی از اقلام غیرخوراکی و خدمات بالاتر بوده، تغییرات قیمتی خوراکیها تاثیر کمتری بر تورم استان تهران داشته است.
