به گزارش اکوایران، وزارت امور خارجه چین روز دوشنبه اعلام کرد که شی جینپینگ، رهبر جمهوری خلق چین، به دعوت دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده آمریکا، از ۲۳ تا ۲۵ سپتامبر (اول تا سوم مهر) به آمریکا سفر خواهد کرد. ترامپ روز چهارشنبه در پایگاه مشترک اندروز از شی استقبال خواهد کرد و روز بعد نشست سران دو کشور برگزار خواهد شد که شامل ضیافت شام رسمی برای رهبر چین نیز خواهد بود.
به گزارش خبرگزاری رویترز، گوئو جیاکون، سخنگوی وزارت امور خارجه چین، گفت سفرهای متقابل دو رئیسجمهور در فاصلهای ششماهه، «از اهمیت تاریخی و نقطهعطف برخوردار است. چین آماده است با آمریکا همکاری کند تا ... گفتوگو و همکاری را تقویت کند، اختلافات را بهدرستی مدیریت کند، بهطور مستمر رفاه مردم دو کشور را افزایش دهد و صلح، ثبات و شکوفایی جهانی را ارتقا دهد.»
توافق هوش مصنوعی احتمالی میان پکن و واشنگتن
به گزارش آسوشیتدپرس، اسکات بسنت، وزیر خزانهداری ایالات متحده، روز یکشنبه گفت ایالات متحده پیشنهاد ایجاد یک «سازوکار اطلاعرسانی» تازه درباره حوادث مرتبط با هوش مصنوعی را مطرح کرده است که میتواند بر امنیت ملی تأثیر بگذارد؛ موضوعی که بخشی از مذاکرات آخر هفته در آستانه گفتوگوهای این هفته در کاخ سفید میان دونالد ترامپ و شی جینپینگ بوده است.
اکوایران: تحلیلگران انرژی معتقدند کاهش شدید واردات نفت چین، از زمان آغاز جنگ بیشترین تأثیر را در مهار قیمتها داشته است.
بسنت پس از گفتوگو با هه لیفنگ، معاون نخستوزیر چین، در نیویورک به خبرنگاران گفت: «ما خواهان یک چشمانداز مشترک درباره اهداف مشترک و تهدیدهای مشترک هستیم. ما معتقدیم که درست مانند هر فعالیت فرامرزی دیگری، حرکت از وضعیت مبهم به سمت شفافیت بیشتر میان دو قدرت شماره یک و دو هوش مصنوعی جهان بسیار مهم است.»
ترامپ در برابر درخواستها برای کند کردن روند توسعه هوش مصنوعی مقاومت کرده و گفته است که چنین اقدامی به شرکتهای چینی کمک میکند خود را به شرکتهای آمریکایی برسانند.
بسنت و جمیسون گریر، نماینده تجاری آمریکا، شامگاه یکشنبه در لابی مرتفع ساختمان مرکزی جیپیمورگان چیس در کنار یکدیگر ایستادند و گفتند زمینه برای گفتوگوهای میان شی و ترامپ که قرار است روز پنجشنبه برگزار شود، فراهم شده است. آنها گفتند دو طرف توافق کردهاند یک «هیئت تجارت» جدید را که دو رهبر هنگام دیدارشان در پکن در ماه مه درباره آن گفتوگو کرده بودند، عملیاتی کنند. گریر گفت: «امروز، آن ایدهها به واقعیت تبدیل شدهاند.»
گریر گفت دو کشور همچنان در حال مذاکره درباره این موضوع هستند که چه کالاهای «غیرحساس»ی میتوانند مشمول تعرفههای پایینتر شوند، اما این فهرست بالقوه میتواند کالاهای مصرفی و کشاورزی، محصولات انرژی و تجهیزات پزشکی را شامل شود.
جورج چن، شریک و رئیس بخش دیجیتال در شرکت مشاوره «گروه آسیا»، در اظهاراتی کتبی گفت: «این واقعیت که دو طرف توافق کردند به گفتوگو ادامه دهند، اهمیت دارد. نتیجه اولیه، یعنی ایجاد یک سازوکار اطلاعرسانی درباره ریسکهای هوش مصنوعی، الگویی ایجاد میکند که ممکن است کشورهای دیگر نیز از آن پیروی کنند.»
انتظار تمدید آتشبس تجاری
خبرگزاری رویترز در گزارشی دیگر پیرامون این سفر مینویسد: در چهار ماهی که از آخرین دیدار رهبران دو ابرقدرت جهان میگذرد، شی جینپینگ شاهد جهش تجارت چین با جهان بوده است؛ درحالیکه دونالد ترامپ با کاهش محبوبیت خود در داخل آمریکا دستوپنجه نرم کرده است.
دونالد ترامپ، پس از بازدید از باغ ژونگنانهای در پکن در تاریخ ۱۵ مه، به شی جین پینگ، اشاره میکند/عکس از خبرگزاری فرانسه
به گفته تحلیلگران، این تغییر در وضعیت دو طرف انتظارات از نشست آنها در واشنگتن در این هفته را تعدیل کرده است؛ شی برای دادن امتیاز عجلهای ندارد و ترامپ نیز به دلیل جنگ پرهزینه با ایران که هم به محبوبیت او و هم به جیب آمریکاییها آسیب زده، محدود شده است. درحالیکه موضوعات دشواری مانند تایوان ممکن است مطرح شوند، محور اصلی دیدار ۲۴ سپتامبر این است که آیا دو رهبر تمدید آتشبس تجاریای را که سال گذشته مانع از یک شوک بزرگ به اقتصاد جهانی شد، اعلام خواهند کرد یا نه.
جان سِین، کارشناس سیاست خارجی در مؤسسه بروکینگز که پیشتر مدیر امور چین در شورای امنیت ملی آمریکا بوده است، گفت: «شی واقعاً به دنبال چیز ملموسی نیست. او میخواهد توافق نانوشته با ترامپ را تمدید کند تا چین زمان داشته باشد خودش را تقویت کند.»
زندگی در دنیای شی
مقامهای کاخ سفید تلاش کردهاند احتمال دستیابی به توافقهای بزرگ را کماهمیت جلوه دهند. اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا و هه لیفِنگ، معاون نخستوزیر چین، روز یکشنبه در نیویورک مذاکرات مقدماتی را هدایت کردند که هدف آن فراهم کردن زمینه برای توافقهای احتمالی درباره قواعد ایمنی هوش مصنوعی و تجارت کالاهای غیرحساس بود.
در این عکس که با گوشی هوشمند گرفته شده است، اسکات بسنت و جیمیسون گریر، نماینده تجاری آمریکا، روز یکشنبه ۲۰ سپتامبر ۲۰۲۶ در نیویورک با خبرنگاران گفتگو میکنند/عگس از آسوشیتدپرس
این وضعیت با وعده ترامپ پس از بازگشت به کاخ سفید در سال ۲۰۲۵ فاصله زیادی دارد؛ او گفته بود از تعرفهها برای مقابله با عدم توازن تجاری با چین استفاده خواهد کرد؛ عدم توازنی که به گفته او در حال «کشتن» آمریکا بود؛ اما پس از توافق آتشبس با شی در اکتبر همان سال، توجه ترامپ میان مجموعهای از دیگر نبردهای سیاست خارجی تقسیم شد؛ از جنگهای ایران و اوکراین گرفته تا اختلاف با اروپا بر سر آزادی بیان.
چین نیز با چالشهای خود، از جمله کاهش تقاضای داخلی و بحران طولانیمدت بازار املاک، مواجه بوده است. بااینحال، موتور صادراتیای که ترامپ قصد مهار آن را داشت همچنان با قدرت به کار خود ادامه داده است؛ وضعیتی که اقتصاددانان بیش از پیش از آن با عنوان «شوک چین ۲.۰» یاد میکنند.
مازاد تجاری چین با جهان در مسیر آن است که برای دومین سال پیاپی از یک تریلیون دلار عبور کند. اگرچه تلاشهای آمریکا برای محدود کردن بستههای ارزانقیمتی که خردهفروشیهای آنلاین مانند Shein و Temu به آنها متکی هستند مؤثر بوده است، بیش از نیمی از حدود ۶۵۰۰ گروه کالایی که چین در سال جاری به آمریکا فروخته، در مقایسه با سال ۲۰۲۵ افزایش یافتهاند. قرار است هیئتی از رهبران تجاری چین که احتمالاً برخی شرکتهای تحت بررسی نهادهای نظارتی آمریکا را نیز شامل میشود و به دنبال دسترسی بیشتر به بازار آمریکا هستند، شی را در سفر به واشنگتن همراهی کند.
اسکات کندی، کارشناس روابط اقتصادی آمریکا و چین در اندیشکده CSIS، گفت: «دولت ترامپ فکر میکرد میتواند با استفاده از فشار گسترده و یکجانبه، چین را مجبور به دادن امتیاز کند، اما چنین اتفاقی نیفتاد. حالا این دنیای شی جینپینگ است و همه ما در آن زندگی میکنیم.»
تایوان؛ کارتی در دستان ترامپ؟
اگر همانطور که تحلیلگران میگویند شی در جایگاه راننده قرار گرفته باشد، این وضعیت متحدان آمریکا در آسیا را بیش از پیش نگران خواهد کرد؛ متحدانی که انتظار دارند رهبر چین ترامپ را برای کاهش حمایت واشنگتن از تایوان تحت فشار قرار دهد؛ جزیرهای که بهصورت دموکراتیک اداره میشود اما پکن آن را بخشی از قلمرو خود میداند.
رئیسجمهور تایوان، لای چینگته، در سمت راست و ریموند گرین، مدیر مؤسسه آمریکایی در تایوان، در مراسمی در تایپه در ۲۷ مه که به مناسبت نزدیک شدن روز استقلال آمریکا برگزار شد، برای گرفتن عکس در کنار یکدیگر ایستادهاند/عکس از خبرگزاری رویترز
ترامپ به خبرنگاران گفت شی در دیدار ماه مه در پکن، بارها درباره تایوان از او سؤال کرده بود؛ از جمله درباره فروش تسلیحات و میزان عزم واشنگتن برای دفاع از این جزیره. رئیسجمهور آمریکا بسته تسلیحاتی ۱۴ میلیارد دلاری در حال بررسی برای تایوان را یک «برگ چانهزنی» در برابر پکن توصیف کرده است.
برخی مقامها در تایپه و توکیو نگراناند که ترامپ ممکن است وسوسه شود این برگ را در ازای دستاوردهای سیاسی، پیش از انتخابات میاندورهای ماه نوامبر که میتواند برای حزب جمهوریخواه او دشوار باشد، خرج کند. این دستاوردها میتواند شامل خرید هواپیماهای بوئینگ از سوی چین یا خرید محصولات کشاورزی آمریکا باشد؛ یا تعهداتی برای محدود کردن جریان مواد شیمیایی پیشساز فنتانیل که به بحران مواد مخدر و مواد افیونی در آمریکا دامن زدهاند.
وو شینبو، استاد دانشگاه فودان شانگهای که به وزارت خارجه چین مشاوره میدهد، گفت: «روابط چین و آمریکا معاملاتیتر شده است.» او افزود که درحالیکه واشنگتن ممکن است بخواهد مذاکرات تجاری را در اولویت قرار دهد، برای پکن رویکرد آمریکا در قبال تایوان میتواند موضوع اصلی باشد. به گفته وو: «اگر شما نگرانی ما درباره مسئله تایوان را در نظر بگیرید، ما نیز آماده خواهیم بود نگرانیهای شما درباره مسائل دیگر را در نظر بگیریم؛ چه در زمینه اجرای قانون و چه در زمینه خرید محصولات کشاورزی آمریکا.»
فشار بر ایران
واشنگتن همچنین شی را تنها رهبر جهان میداند که میتواند بهطور منحصربهفردی بر ایران فشار وارد کند تا به جنگی پایان دهد که محبوبیت ترامپ را به پایینترین سطح دوران سیاسی او رسانده است؛ بااینحال، شی تمایل چندانی به انجام چنین کاری نشان نداده است. رویترز در اوایل این ماه گزارش داد که پکن در قالب طرحی برای دور زدن تحریمها، میلیاردها دلار کالا به ایران میفروشد.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، در تاریخ ۱۶ سپتامبر ۲۰۲۶ در پکن، چین، با وانگ یی، وزیر امور خارجه چین، دیدار میکند/عکس از گتی ایمجز
تهدیدهای آمریکا در ماه گذشته درباره اعمال تحریمهای ثانویه علیه کشورهایی که با ایران تجارت میکنند، اقدامی که بسنت آن را «D-day اقتصادی» نامید، نیز تاکنون علیه بزرگترین شریک تجاری ایران به اجرا گذاشته نشده است. به گفته تحلیلگران، این موضوع شاهد دیگری است که نشان میدهد ترامپ مایل است روابط با شی را باثبات نگه دارد، زیرا انرژی و توجه خود را در حوزههای دیگری متمرکز کرده است؛ ترتیبی که برای رهبر چین نیز مناسب است.
روبی عثمان، پژوهشگر ارشد ژئوپلیتیک در مؤسسه تغییرات جهانی تونی بلر، گفت: «شی و ترامپ هر دو احساس میکنند که حفظ ثبات در روابط بسیار مفید است تا بتوانند روی مسائل فوریتر تمرکز کنند. برای ترامپ، آن مسئله ایران است. برای شی، آن مسئله ایجاد تابآوری داخلی چین برای هر چیزی است که پس از ترامپ رخ خواهد داد.»
موضوعات احتمالی مورد مذاکره ترامپ و شی
به گزارش فایننشیالتایمز، بسنت در مقر جیپیمورگان در نیویورک، جایی که هیئتهای آمریکایی و چینی پیش از نشست سران یک روز مذاکره کردند، گفت: «ما بهتازگی یک تعامل بسیار موفق با چینیها در زمینه تجارت و هوش مصنوعی داشتیم و کار را از جایی که در پکن متوقف کرده بودیم، ادامه دادیم.»
طرح از دویچهوله
انتظار میرفت دو طرف درباره طیف گستردهای از مسائل، از جمله هوش مصنوعی، تایوان، ایران و احتمال تمدید آتشبس یکساله در جنگ تجاری که ترامپ و شی در اکتبر سال گذشته در بوسان کره جنوبی امضا کردند، گفتوگو کنند.
این نشست چهار ماه پس از آن برگزار میشود که شی در پکن میزبان ترامپ در یک سفر رسمی دولتی بود. این دیدار نخستین ملاقات رهبران دو کشور در خاک آمریکا از زمان دیدار آنها در مار-ئه-لاگو در سال ۲۰۱۷ خواهد بود؛ دیداری که مدت کوتاهی پس از آغاز نخستین دوره ریاستجمهوری ترامپ انجام شد.
یکی از مسائل اصلی که انتظار میرفت روز یکشنبه در نیویورک مورد بحث قرار گیرد، این بود که آیا دو طرف میتوانند درباره تمدید آتشبس بوسان به توافق برسند یا نه؛ آتشبسی که جنگ تجاری خطرناک میان دو ابرقدرت را متوقف کرده بود. در بوسان، آمریکا موافقت کرد اعمال محدودیتهای صادراتی را که هزاران شرکت چینی را تحت تأثیر قرار میداد به تعویق بیندازد، درحالیکه چین اعلام کرد اعمال محدودیتهای گسترده صادراتی بر عناصر نادر خاکی را به تأخیر خواهد انداخت.
به گفته افرادی که از مذاکرات مطلع هستند، چین خواهان تمدید این آتشبس تا پایان دوره دوم ریاستجمهوری ترامپ بوده است؛ اما آمریکا با این پیشنهاد مخالفت کرده و تلاش میکرد تمدید آن را به شش ماه محدود کند؛ بخشی از این موضعگیری به این دلیل بود که واشنگتن معتقد بود پکن به تعهداتی که درباره عناصر نادر خاکی داده، عمل نمیکند.
افزون بر نگرانیها درباره تأخیر در دسترسی شرکتهای آمریکایی به عناصر نادر خاکی، واشنگتن نگرانیهای خود را درباره محدودیتهای چین بر صادرات این فلزات به ژاپن نیز با پکن مطرح کرده است؛ فلزاتی که برای زنجیرههای تأمین آمریکا نیز اهمیت حیاتی دارند.
بسنت و گریر از زمانی که واشنگتن و پکن در اوایل سال ۲۰۲۵ وارد جنگ تجاری شدند، چندین دور با هه لیفنگ دیدار کردهاند؛ اما مذاکرات نیویورک نخستین دیدار آنها در خارج از اروپا و آسیا بود.
