بانک مرکزی از رشد ۳۴.۶ درصدی تسهیلاتدهی در سال ۱۴۰۴ خبر میدهد؛ رقمی که در نگاه اول مثبت به نظر میرسد. اما وقتی تورم را وارد معادله میکنیم، تصویر کاملاً متفاوت میشود.
برآوردها نشان میدهد حجم واقعی تسهیلات (با تعدیل تورم) نهتنها رشد نکرده، بلکه حدود ۲۲ درصد کاهش یافته است.
به عبارت دیگر، آنچه به عنوان افزایش اسمی دیده میشود، در عمل ارزش واقعی کمتری نسبت به سال قبل دارد. ۷۴.۹ درصد از این تسهیلات به کسبوکارها و ۲۵.۱ درصد به خانوارها اختصاص یافته، اما در شرایطی که قدرت خرید پول به سرعت افت میکند، این توزیع هم نمیتواند محرک مؤثری برای اقتصاد باشد.
نتیجه آنکه آمارهای خام بدون توجه به تورم، تصویری گمراهکننده ارائه میدهند. واقعیت این است که در سال ۱۴۰۴، نه بهبودی در تأمین مالی واقعی رخ داده و نه ظرفیت بانکها برای حمایت از تولید و معیشت افزایش یافته است.
رشد اسمی تسهیلات صرفاً بازتاب کاهش ارزش پول ملی است، نه یک تحول واقعی.
