در میانه تعارضها، همیشه این پرسش مطرح است: باید بر «حق» پافشاری کرد یا «منفعت» را در اولویت گذاشت؟
بهباور موسی غنینژاد، این دو مفهوم اگرچه همپوشانی دارند، اما در عمل مسیرهای متفاوتی را پیش روی سیاستگذاران قرار میدهند.
«حق» زمانی معنا پیدا میکند که در یک نظام حقوقی با ضمانت اجرا تعریف شده باشد؛ در غیر این صورت، بیشتر به یک مطالبه انتزاعی شباهت دارد.
در مقابل، «منفعت» به واقعیتهای موجود، توازن قوا و شرایط بیرونی وابسته است—بهویژه در عرصه بینالملل که فاقد یک نظم حقوقی الزامآور است.
از این منظر، تجربه تاریخی نشان میدهد کشورهایی موفقترند که در تصمیمگیریهای خود، واقعگرایی را جایگزین شعار میکنند.
تمرکز بر منافع ملی، نه در تقابل با حقوق، بلکه در خدمت تحقق عملی آنهاست. در نهایت، آنچه اهمیت دارد نتیجه است: امنیت، رفاه و پیشرفت؛ نه صرفاً تأکید بر مفاهیم بدون پشتوانه اجرایی.