بررسی تازه‌ترین داده‌های منتشرشده از سوی مرکز آمار ایران درباره متوسط قیمت اقلام خوراکی در مناطق شهری طی دی‌ماه ۱۴۰۴، بار دیگر موضوع شفافیت آماری و فشار معیشتی بر خانوارها را در کانون توجه قرار داده است. هرچند این نهاد رشد قیمت اقلام خوراکی را اعلام کرده، اما عدم انتشار حداقل، حداکثر و متوسط قیمت‌ها در مقایسه با رویه‌های پیشین، موجب ناقص‌ماندن اطلاعات و افزایش ابهام در فضایی شده که اقتصاد کشور با نااطمینانی گسترده مواجه است.

برآوردها نشان می‌دهد سبد حداقل معیشت اکوایران در دی‌ماه به ۵ میلیون و ۲۵۴ هزار تومان رسیده که برای یک خانوار متوسط ۳.۱ نفره، هزینه‌ای معادل ۱۶ میلیون و ۲۸۹ هزار تومان در ماه به همراه دارد. در این میان، هزینه اقلام پروتئینی شامل گوشت قرمز، مرغ و تخم‌مرغ حدود ۴ میلیون و ۷۴۰ هزار تومان و حداقل هزینه لبنیات نیز نزدیک به ۴ میلیون و ۳۲۰ هزار تومان برآورد شده است. سایر اقلام سبد نیز بیش از ۸ میلیون تومان هزینه داشته و مجموع مخارج ماهانه خانوار را به حدود ۱۶ میلیون و ۳۰۰ هزار تومان رسانده است.

نکته قابل توجه، رشد ۱۴.۷ درصدی این سبد نسبت به آذرماه و افزایش ۹۷.۲ درصدی آن در مقایسه با دی سال گذشته است؛ ارقامی که به‌مراتب بالاتر از نرخ‌های تورم اعلامی مرکز آمار قرار دارند. در چنین شرایطی، فشار معیشتی بر دهک‌های پایین و حتی طبقات متوسط به‌شدت افزایش یافته و اندازه سفره خانوارها رو به کوچک‌تر شدن است. از سوی دیگر، افزایش قیمت سبد کالابرگ دولتی از یک میلیون به یک میلیون و ۲۰۰ هزار تومان نیز نتوانسته از شدت این فشار بکاهد. مجموع این شواهد نشان می‌دهد تا زمانی که ریشه‌های اصلی تورم، از جمله کسری بودجه و رشد نقدینگی، به‌طور اساسی مهار نشوند، سیاست‌های مقطعی و اصلاحات ارزی نتیجه‌ای جز تشدید مشکلات معیشتی نخواهند داشت.