تنگه هرمز در حال از دست دادن بخش بزرگی از ترافیک دریایی خود است؛ تردد کشتی‌ها در این مسیر به کمتر از ۲۰ فروند در روز رسیده و در هفته منتهی به ۲۱ آگوست، حدود ۹۰ درصد پایین‌تر از سطح پیش از جنگ بوده است. ادامه این روند، علاوه بر تشدید اختلال در تجارت انرژی، می‌تواند مسیرهای جایگزین و هزینه حمل‌ونقل در آسیا را تحت تأثیر قرار دهد.

به گزارش اکوایران، تردد کشتی‌های حامل کالا از تنگه هرمز به کمتر از ۲۰ فروند در روز رسیده است؛ داده‌های کپلر نشان می‌دهد در روز یکشنبه تنها ۴ کشتی از این آبراه عبور کرده‌اند و روز شنبه نیز ۱۳ فروند تردد داشته‌اند. اختلال در تردد، در شرایطی رخ داده که محدودیت‌های ایران و آمریکا، عبور از این گلوگاه حیاتی انرژی را با مشکل مواجه کرده است.

بر اساس داده‌های اولیه، تعداد عبورها ممکن است تغییر کند؛ چرا که برخی کشتی‌ها هنگام عبور، سیستم ردیابی خود را خاموش کرده‌اند. روز جمعه نیز تنها ۱۶ تردد ثبت شد. در همین روز، دو نفتکش غول‌پیکر VLCC در حالی که خالی بودند وارد خلیج فارس شدند؛ یکی با مقصد عراق و دیگری بحرین. یک نفتکش VLCC نیز روز پنجشنبه با محموله ۲ میلیون بشکه نفت امارات از تنگه خارج شد.

هرمز ۹۰ درصد خلوت‌تر از قبل از جنگ

کاهش تردد تنها به چند روز اخیر محدود نمی‌شود. گزارش عملیات تجارت دریایی بریتانیا (UKMTO) نشان می‌دهد در هفته منتهی به ۲۱ آگوست، مجموعاً ۸۹ کشتی از تنگه هرمز خارج و ۱۰۳ کشتی وارد آن شده‌اند.

بر اساس این گزارش، حجم تردد کشتی‌ها که با استفاده از داده‌های سیستم شناسایی خودکار (AIS) رصد شده، حدود ۹۰ درصد پایین‌تر از سطح پیش از جنگ قرار گرفته و از اوج ثبت‌شده در فاصله ۲۴ تا ۲۶ ژوئن نیز روندی نزولی داشته است.حملات اخیر و تغییر مسیر کشتی‌ها باعث شده بخشی از شناورها برنامه عبور خود از هرمز را لغو کنند یا مسیرهای شمالی‌تر تنگه را انتخاب کنند.

نفتکش‌ها همچنان بیشترین سهم را دارند

با وجود افت شدید تردد، نفتکش‌ها همچنان بخش اصلی رفت‌وآمد در این مسیر را تشکیل می‌دهند و حدود ۴۵ درصد کل ترددها را به خود اختصاص داده‌اند. از میان این کشتی‌ها، ۵۶ درصد نفتکش‌هایی هستند که نفت خام، فرآورده‌های نفتی یا مواد شیمیایی حمل می‌کنند و کشتی‌های حمل گاز مایع نفتی (LPG) نیز حدود ۲۴ درصد سهم دارند.

در سه روز اخیر همچنین ۸ کشتی بسیار بزرگ حمل گاز از هرمز عبور کرده‌اند؛ ۶ فروند خالی وارد خلیج فارس شده‌اند و دو فروند دیگر حامل LPG بارگیری‌شده از ایران بوده‌اند که از خلیج فارس خارج شده‌اند.

۲۳ حمله به کشتی‌ها از ابتدای ژوئیه

ریسک امنیتی نیز همچنان یکی از عوامل اصلی کاهش تردد است. UKMTO از ۶ ژوئیه تاکنون ۲۳ مورد حمله با پرتابه را در تنگه هرمز و اطراف آن ثبت کرده است. این حملات به بخش‌هایی مانند پل فرماندهی، موتورخانه و سازه کشتی‌ها آسیب وارد کرده است. در چنین شرایطی، صاحبان کشتی‌ها با افزایش ریسک عبور، ترجیح می‌دهند مسیرهای جایگزین را انتخاب کنند یا عبور خود از هرمز را به تعویق بیندازند.

همزمان با کاهش تردد در هرمز، ترافیک دریایی در تنگه باب‌المندب نیز نوسان داشته است. داده‌های کپلر نشان می‌دهد روز یکشنبه ۲۴ کشتی حامل کالا از این تنگه عبور کرده‌اند؛ این رقم در روز شنبه ۳۲ فروند و روز جمعه ۲۲ فروند بوده است.روز شنبه نیز دو نفتکش غول‌پیکر VLCC وارد دریای سرخ شدند؛ یکی حامل نفت خام بصره عراق و دیگری خالی بود.

تجارت انرژی در حال تغییر مسیر

کاهش ۹۰ درصدی تردد در هرمز فقط یک آمار کشتیرانی نیست؛ این کاهش به معنای اختلال در یکی از مهم‌ترین گلوگاه‌های تجارت انرژی جهان است. ادامه این وضعیت می‌تواند شرکت‌های کشتیرانی و صاحبان کالا را بیش از گذشته به سمت مسیرهای جایگزین سوق دهد؛ مسیری که با افزایش زمان، هزینه حمل و ریسک بیمه، می‌تواند نقشه تجارت انرژی آسیا را نیز تغییر دهد.