به گزراش اکوایران، کمبود سرباز برای حضور در جبهههای اوکران مسکو را وادار کرده است که برای جذب سربازانی که قرار است علیه اوکراین بجنگند، به یورش، فشار و فریب روی آورد.
ارتش روسیه در حال از دست دادن برتری عددی بر ارتش اوکراین
به گزارش نشریه فایننشیالتایمز، استخدامکنندگان ارتش روسیه برای جذب نیرو به تاکتیکهایی هرچه قهریتر متوسل میشوند: از ربودن مردان از خیابان گرفته تا فریب دانشجویان برای امضای قرارداد خدمت، زیرا برتری نیروی انسانی مسکو در اوکراین تحت فشار قرار گرفته است.
اکوایران: در چند سال گذشته موارد متعددی از نزدیک شدن اقدامات روسیه به قلمرو ناتو رخ داده است.
این فشار ناشی از امتناع ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور فدراسیون روسیه، از تغییر راهبرد جنگیای است که بر آمادگی روسیه برای قربانی کردن سربازانی بیشتر از اوکراین بنا شده است؛ آن هم در شرایطی که برآوردهای غربی تلفات روسیه را بیش از ۳۰ هزار نفر در ماه اعلام میکنند.
گریگوری سوردلین، مدیر سازمان غیرانتفاعی Get Lost که به سربازان روس برای فرار از خدمت کمک میکند، گفت: «سالبهسال و ماهبهماه، پیدا کردن نیرو برای ارتش روسیه دشوارتر میشود. پوتین آشکارا در حال به تعویق انداختن موج جدید بسیج است، بنابراین وزارت دفاع باید فشار بیشتری بر انواع مختلف افراد وارد کند تا قرارداد خدمت امضا کنند.»
بااینحال، پوتین همچنان اصرار دارد که پیشروی روسیه توقفناپذیر است و فروپاشی اوکراین فقط مسئله زمان است. به گفته دیمیتری مدودف، رئیسجمهور سابق و جانشین پوتین، بسیج دیگری «مزخرف» است.
خواستههای پوتین فراتر از توان واقعی ارتش روسیه است
تحلیلگران نظامی میگویند جاهطلبیهای گسترده پوتین برای تصرف سرزمینهای بیشتر، نیروهای روسیه را در جبهههای مختلف پراکنده کرده و در نتیجه، دستاوردهایی تدریجی و اندک با هزینهای سنگین به دست آمده است. واحدهای تازه مستقیماً به جبهه فرستاده میشوند تا حملات کند روسیه را حفظ کنند، نه اینکه ذخایر نیروی انسانی ایجاد کنند.
ولادیمیر پوتین در کرملین، پس از مراسم اهدای جوایز، با سربازان روسی که در کارزار نظامی این کشور علیه اوکراین شرکت داشتند، گفتگو میکند/عکس از اسپوتنیک
مایکل کافمن، پژوهشگر ارشد بنیاد کارنگی برای صلح بینالمللی، گفت: «هرچه ارتش روسیه از نظر اندازه بزرگتر شد، توانایی آنها برای بهکارگیری آن در میدان نبرد در هر مقطع زمانی کمتر شد. با افزایش اندازه نیروی مستقر در اوکراین، مقیاس عملیات تهاجمی روسیه کاهش یافت.»
روسیه همچنین در سازگار شدن با تاکتیکهای دفاعی اوکراین کند عمل کرد و همین امر نرخ بالای تلفات آن را حتی بیشتر افزایش داد. دولتهای غربی برآورد میکنند که نزدیک به ۵۰۰ هزار سرباز روس در جریان جنگ کشته شدهاند؛ اوکراین مدعی است تنها در سال جاری ۱۳۱ هزار نفر از آنها را کشته است.
کافمن گفت: «آنها دچار خودرضایی و آسودگی شدند و نتوانستند خود را وفق دهند. اگر نتوانند نرخ جذب نیرو را افزایش دهند یا بسیج انجام دهند، واحدهای روسیه دوباره شروع به تحلیل رفتن خواهند کرد و این آنها را آسیبپذیر خواهد کرد. نهتنها تلاش تهاجمی آنها متوقف خواهد شد، بلکه به مرور زمان با عقبنشینیهای قابلتوجهی در میدان نبرد مواجه خواهند شد.»
اگرچه مدودف مدعی است ارتش در نیمه نخست سال ۲۰۲۶، ۲۰۰ هزار نیروی دیگر جذب کرده است، نرخ بالای تلفات باعث شده روسیه بیشتر این نیروها را برای جایگزینی نیروهای واحدهای خط مقدم اعزام کند، نه برای ایجاد ذخایر.
یافتن نیرو به هر قیمت و از کجا
این وضعیت باعث شده روسیه در خارج از محور اصلی حمله خود در منطقه دونباس در شرق اوکراین، با کمبود نیرو مواجه باشد. وزارت دفاع روسیه در ماه ژوئیه مدعی شد نیروهایش در نیمه نخست سال ۲٬۲۲۶ کیلومتر مربع را تصرف کردهاند؛ اما مؤسسه مطالعات جنگ، پس از در نظر گرفتن ضدحملات اوکراین، میزان خالص دستاورد روسیه را تنها ۸۱.۱ کیلومتر مربع برآورد میکند.
سربازان وظیفه روس در یک مرکز جذب نیرو در سن پترزبورگ، در انتظار معاینه پزشکی هستند/عکس از خبرگزاری رویترز
جذب نیروی کافی برای حفظ حتی همین سرعت کند کنونی حملات نیز بهطور فزایندهای دشوار شده است. به گفته تحلیلگران، اگرچه سربازان جدید در ازای امضای قرارداد میتوانند تا ۴.۵ میلیون روبل (۵۶ هزار دلار) پاداش دریافت کنند، مقامها تحت فشار فزایندهای برای یافتن نیرو قرار دارند.
سوردلین از Get Lost گفت: «آنها تلفات را با افرادی جبران میکنند که قراردادهای جدید امضا میکنند و مدتهاست افراد کافی حاضر به امضای قرارداد نبودهاند؛ حتی در برابر مبالغ هنگفتی که در قراردادها پیشنهاد میشود.»
افراد مطلع از موضوع گفتند کرملین و وزارت دفاع به مقامهای محلی دستور دادهاند سهمیههای جذب نیرو را در چارچوب هدف امسال، یعنی ۴۰۹ هزار نفر، محقق کنند.
روسها همچنین میتوانند در ازای متقاعد کردن دیگران به ثبتنام، پاداش معرفی دریافت کنند؛ موضوعی که به شکلگیری صنعتی کوچک از «شکارچیان نیروی انسانی» از راه دور منجر شده است که با افراد بالقوه برای استخدام تماس سرد میگیرند.
این فشار در ماههای اخیر افزایش یافته است. فعالان این تلاشها را اقدامی برای کمک به پوتین میدانند تا از یک کارزار بسیج عمومی دیگر که از نظر سیاسی نامحبوب است، اجتناب کند؛ نخستین بسیج از پاییز ۲۰۲۲ که در پی آن صدها هزار مرد از کشور گریختند.
آرتیوم کلیگا، کارشناس حقوق نظامی در سازمان آلمانی Connection e.V. که از مخالفان وجدانمدار خدمت نظامی و فراریان از خدمت حمایت میکند، گفت: «آنها تلاش میکنند از هر گروه از مردان تا حد ممکن نیرو بیرون بکشند. برای هر گروه، تلههایی وجود دارد تا آنها را فریب دهند یا برای امضای قرارداد تحت فشار قرار دهند.»
گزارشی از یک ناحیه در استان بلگورود روسیه نشان میدهد بسیاری از نیروها تنها پس از اعمال فشار ثبتنام میکنند؛ مقامها در خانهها و محلهای کار به سراغ «نامزدهای مناسب» میروند و با آنها «گفتوگو» میکنند؛ از جمله بدهکاران، سربازان وظیفهای که بهتازگی خدمتشان تمام شده و مردانی که با حکم تعلیقی محکوم شدهاند.
در منطقه خاباروفسک در خاور دور روسیه، پلیس گفت سال گذشته ۲۵۰۰ مورد از این «گفتوگوها» را انجام داده و ۳۲ نفر را متقاعد کرده است که ثبتنام کنند؛ همه آنها بهجز چهار نفر، مظنونان پروندههای جنایی بودند.
شبح بسیج عمومی بالای سر جوانان روس
یانِس کلوگه، کارشناس روسیه در مؤسسه آلمانی امور بینالملل و امنیتی که این گزارشها را گردآوری کرده است، گفت: «مقامهای محلی تحت فشار عظیمی هستند تا هر سال به اندازه کافی سرباز جذب کنند. آنها میدانند چه کسی بدهکار است، چه کسی تحت تحقیقات پلیس قرار دارد و چه کسی اخیراً گواهینامه رانندگی خود را از دست داده است؛ و دقیقاً روی همین مردان تمرکز میکنند.»
یک مرکز اطلاعات جذب نیرو در مسکو/عکس از گتی ایمجز
بسیاری دیگر نیز برای راستیآزمایی سوابق خدمت نظامی خود احضار شدهاند؛ از جمله زنانی که مهارتهای پزشکی یا تخصصهای دیگری دارند که نیروهای مسلح از آنها استفاده میکنند. از سال ۲۰۲۶، روسیه به دفاتر محلی جذب نیرو اختیار داده است که چنین احضاریههایی را در تمام طول سال صادر کنند؛ ابزاری که به گفته فعالان اغلب برای تحت فشار قرار دادن افراد جهت پیوستن به ارتش مورد استفاده قرار میگیرد.
ایندیرا، یک مشاور املاک از نالچیک، به فایننشالتایمز گفت که او و چند تن از همکلاسیهای زن سابقش در ماه مه احضاریه دریافت کردند، زیرا مدرک داروسازی دارند. او گفت: «صرف دریافت آن بهخودیخود قطعاً بسیار نگرانکننده است، اما هنوز دلیلی برای نگرانی وجود ندارد.»
از این احضاریهها همچنین برای تحت فشار قرار دادن فعالان سیاسی استفاده شده است. رومان مالوزِمُف، وکیل ۲۲ سالهای از نووسیبیرسک که نماینده کشاورزانی است که به دلیل معدومسازی دامهایشان از دولت شکایت کردهاند، گفت در همان روزی که قرار بود جلسه رسیدگی به این پرونده برگزار شود، احضاریه دریافت کرده است.
مالوزِمُف به فایننشالتایمز گفت: «من به آن میگویم یک شوخی ناگهانی برای ترساندن آدم.»
افزایش جذب اجباری نیرو همزمان با افزایش چشمگیر فرار از خدمت نیز رخ داده است. بر اساس گزارش سازمان حقوق بشری Peace Plea، دستکم ۲۸ هزار نفر به دلیل ترک مواضع خود محکوم شدهاند. به گفته گروه تحلیلی اوکراینی Frontelligence Insight، اسناد داخلی افشاشده نشان میدهند رقم واقعی سالانه احتمالاً دستکم دو برابر این مقدار است.
در گفتوگوهای خصوصی و چتهای تلگرامی، روسها بهطور فزایندهای نگرانی خود را از احتمال آغاز بسیج تازه پس از انتخابات دومای دولتی در ماه سپتامبر ابراز میکنند. برخی از آنها از هماکنون در حال بررسی پروازهای خارجی هستند تا از افزایش ناگهانی قیمتها در آخرین لحظات، همانند آنچه در بسیج قبلی رخ داد، اجتناب کنند؛ برخی دیگر نیز بهعنوان اقدامی احتیاطی، در حال بررسی ترک کشور برای چند هفته پیش از انتخابات هستند.
یاروسلاو، مدیری از مسکو، گفت: «هیچ ایدهای ندارم که بسیج اعلام خواهند کرد یا نه. اما همه فقط این احساس را دارند که بعد از انتخابات قرار است اتفاقی بیفتد.»
اما فردی نزدیک به وزارت دفاع گفت بسیج دوباره برای روسیه دستکم به همان اندازه که میتواند منفعت داشته باشد، خطر خواهد داشت. او گفت: «پیامد سیاسی تلفات سنگین در میان نیروهای بسیجشده، همراه با احتمال بالای فرار گسترده از خدمت، میتواند از نظر داخلی بسیار منفی باشد.»
