به گزارش اکوایران، گزارش روز جمعه اداره آمار کار آمریکا نشان داد تورم مصرفکننده در ماه آگوست ۰.۴ درصد افزایش یافته و نرخ تورم سالانه در ۳.۴ درصد باقی مانده است. تورم هسته نیز که قیمتهای غذا و انرژی را حذف میکند، ۰.۳ درصد نسبت به ماه قبل افزایش یافت.
این دادهها احتمال افزایش نرخ بهره فدرال رزرو در نشست هفته آینده را به شکل محسوسی بالا برد؛ به طوری که احتمال افزایش ۲۵ واحد پایهای نرخ بهره در بازارها به محدوده ۸۵ تا ۹۰ درصد رسید.
با این حال، واکنش نهایی بازارها برخلاف چیزی بود که شاید در نگاه اول از افزایش انتظارات برای نرخ بهره انتظار میرفت. شاخص S&P 500 در پایان معاملات روز جمعه ۰.۸۶ درصد افزایش یافت و نزدک نیز ۰.۹۱ درصد رشد کرد. سهام اروپا و ژاپن نیز در مسیر صعودی قرار گرفتند. شاخصهای اصلی والاستریت با این رشد، بخشی از زیانهای هفته را جبران کردند و به روند نزولی چند روز گذشته پایان دادند.
یک یا دو افزایش نرخ بهره؛ چرا بازارها نگران نیستند؟
بخش مهمی از این واکنش را میتوان در تغییر نگاه سرمایهگذاران به مسیر سیاست پولی جستوجو کرد. داده تورمی روز جمعه اگرچه احتمال افزایش نرخ بهره را بیشتر کرد، اما در عین حال به بازارها اطمینان داد که فدرال رزرو همچنان ابزار لازم برای مقابله با تورم را در اختیار دارد.
به بیان دیگر، بازارها ظاهراً افزایش یک یا دو مرحلهای نرخ بهره را بهعنوان اقدامی برای کنترل تورم و حفظ اعتبار بانک مرکزی در نظر میگیرند، نه لزوماً شروع یک دوره طولانی از سیاست پولی بسیار سختگیرانه.
این تفاوت مهم است. اگر سرمایهگذاران تصور کنند فدرال رزرو میتواند با افزایش محدود نرخ بهره فشارهای تورمی را مهار کند، بدون آنکه اقتصاد آمریکا را وارد رکود کند، افزایش نرخ بهره الزاما به سقوط داراییهای ریسکی منجر نخواهد شد. در واقع، آنچه برای بازارها اهمیت بیشتری دارد، این است که افزایش نرخ بهره تا چه اندازه ادامه پیدا خواهد کرد و آیا این افزایشها در نهایت به کاهش تورم بدون آسیب جدی به رشد اقتصادی منجر میشوند یا خیر.
نفت از فشار تورمی کم کرد
عامل مهم دیگر در بهبود فضای بازار، کاهش قیمت نفت بود. نفت برنت در معاملات روز جمعه ابتدا در واکنش به تشدید تنشهای خاورمیانه و نگرانی از اختلال در عرضه، تا نزدیکی ۱۱۰ دلار در هر بشکه صعود کرد، اما در ادامه عقبنشینی کرد و در محدوده ۱۰۴ دلار قرار گرفت. برنت در پایان روز حدود ۱۰۴.۵ دلار معامله شد.
اخبار مربوط به احتمال گفتوگو میان ایران و برخی کشورهای حاشیه خلیج فارس درباره وضعیت تنگه هرمز به کاهش پریمیوم ژئوپلیتیک نفت کمک کرد. بازار در حال حاضر هر نشانهای از امکان کاهش تنش و بازگشت جریان عادی انرژی از منطقه را بهعنوان عاملی برای کاهش فشار تورمی دنبال میکند.
عبور طلا و نقره از شوک اولیه
بازار فلزات گرانبها نیز روز پرنوسانی را پشت سر گذاشت. قیمت جهانی طلا پس از انتشار گزارش تورم آمریکا ابتدا تا حدود ۴۲۹۰ دلار در هر اونس کاهش یافت؛ واکنشی که با افزایش احتمال نرخ بهره و فشار اولیه بر بازار طلا سازگار بود.
اما این افت دوام نداشت و طلا در ادامه معاملات به محدوده ۴۳۴۷ دلار بازگشت و در نهایت بیش از ۰.۶ درصد افزایش یافت. قیمت نقره نیز حدود ۱.۵ درصد رشد کرد و به ۶۴.۴۵ دلار در هر اونس رسید.
این رفتار قیمت طلا از آن جهت قابل توجه است که افزایش احتمال نرخ بهره معمولاً فشار نزولی بر طلا وارد میکند. با این حال، افزایش نرخ بهره فدرال رزرو میتواند فشارهای تورمی را کاهش داده و از لزوم افزایشهای بیشتر نرخ بهره در آینده جلوگیری کند و این اقدامی مثبت برای داراییها تلقی میشود.
بازار اوراق؛ پیام متفاوت سررسیدها
بازار اوراق خزانهداری آمریکا هم همین پیام را مخابره کرد. افزایش احتمال افزایش نرخ بهره باعث شد بازدهی اوراق کوتاهمدت و میانمدت افزایش پیدا کند؛ بهطوری که بازدهی اوراق دوساله به ۴.۶۳۰ درصد رسید.
در مقابل، افزایش بازدهی در سررسیدهای بلندمدت بسیار محدودتر بود و حتی بازدهی اوراق ۳۰ ساله کاهش یافت. بازدهی اوراق ۱۰ ساله نیز در پایان روز تنها حدود ۸ واحد پایه افزایش داشت.
این واگرایی اهمیت زیادی دارد. رشد شدید بازدهی اوراق دوساله نشان میدهد بازار احتمال بیشتری برای افزایش نرخ بهره در کوتاهمدت قائل شده است، در حالی که عملکرد اوراق بلندمدت میتواند نشان دهد سرمایهگذاران انتظار ندارند این افزایشها به یک دوره طولانی از نرخهای بسیار بالا تبدیل شود.
بازارها به دنبال «افزایش محدود» هستند
در نهایت، واکنش بازارها به گزارش تورم آمریکا را میتوان در یک جمله خلاصه کرد: سرمایهگذاران از افزایش نرخ بهره نمیترسند، بلکه از افزایش بیش از حد و طولانیمدت نرخ بهره نگران هستند.
اگر فدرال رزرو در ماههای آینده یک یا دو بار نرخ بهره را افزایش دهد و در عین حال بتواند فشارهای تورمی را مهار کند، این سناریو میتواند از نگاه بازار حتی مثبت باشد. چنین اقدامی ضمن حفظ اعتبار بانک مرکزی در مبارزه با تورم، میتواند از تثبیت انتظارات تورمی جلوگیری کند؛ بدون آنکه الزاما به رشد اقتصادی آمریکا ضربه شدیدی وارد کند.
به همین دلیل، بازارها روز جمعه با وجود افزایش قابل توجه احتمال افزایش نرخ بهره، در نهایت مسیر صعودی را انتخاب کردند. کاهش قیمت نفت، افت بازدهی اوراق بلندمدت و این برداشت که سیاست پولی میتواند بدون ایجاد شوک جدی به اقتصاد، برای مهار تورم اندکی سختگیرانهتر شود، سه عامل مهم پشت این واکنش بودند.
