به گزارش اکوایران، بیشترین مصرف آب در ایران در بخش کشاورزی است، با این حال بخش کشاورزی از فقدان الگوی کشت رنج میبرد. عباس علی آبادی، وزیر نیرو در جریان بررسی لایحه بودجه سال 1405 در مجلس بر ضرورت اصلاح الگوی کشت در کشور اشاره و تاکید کرد که در برخی محصولات باید الگوی کشت فعلی کنار گذاشته شود. وزیر جهاد کشاورزی پیش از این از تهیه الگوی کشت براساس الگوی برنامه هفتم توسعه سخن گفته بود. غلامرضا نوری قزلجه در آبان ماه سال جاری با اشاره به اینکه تهیه برنامه کشت در حال اجرا است توضیح داد که «الگوی کشت تهیه و اجرای برنامه الگوی کشت در حال انجام هست.» این در حالی است که گزارشهای پژوهشی تغییرات اقلیمی ایران را در دهههای اخیر بارها مورد بررسی قرار دادهاند. بررسی علم سنجی تولیدات علمی در ایران در بازه زمانی سال 1991 تا 2019 میلادی نشان داد بیش از 2 هزار و دویست مقاله علمی در حوزه تغییر اقلیم در ایران انجام شده است.
آنچه امروز درباره اصلاح الگوی کشت مطرح میشود، بر بستری از تغییرات اقلیمی شکل گرفته که به گفته سحر تاجبخش، رئیس سازمان هواشناسی، در الگوی بارش کشور قابل مشاهده است و به نهادهای متولی آب و کشاورزی گزارش داده میشود. همزمان با تداوم تغییرات اقلیمی و دگرگونی الگوی بارش در بیش از یک دهه گذشته، موضوع الگوی کشت همچنان در میان سیاستگذاریهای بخش کشاورزی محل بحث و اظهارنظر است.
ارائه الگوی تغییر اقلیم به وزارت جهاد کشاورزی
سحر تاجبخش، رئیس سازمان هواشناسی در گفت و گو با اکوایران در پاسخ به این سوال که آیا سازمان هواشناسی بر مبنای تغییرات اقلیمی الگوی بارشها را تهیه و در اختیار وزارت نیرو و وزارت جهاد کشاورزی گذاشته تا برمبنای آن امکان تحلیل و آنالیز الگوی کشت و مدیریت منابع خاک و آب فراهم شده باشد؟ میگوید: سازمان هواشناسی به صورت سالانه و به دفعات و در طول سال، الگوهای بلندمدت کشور را اطلاع رسانی میکند. به گفته او در دنیا بررسی الگوهای بلند مدت براساس اختلاف از نرمال پیشبینهای بارش انجام میشود و مقدار بارش در مدلهای کوتاه مدت اجرا میشود.
او تاکید دارد: این اطلاع رسانیها در هر دو حوزه کشاورزی و آب و نیرو انجام میشود. در شورای عالی آب نیز که بالاترین مرجع تصمیمگیری است اطلاع رسانی میشود و براین اساس میتوان الگوی کشت را تعریف کرد. اما او معتقد است باید به نکته «عدم قطعیت» نیز توجه داشت، موضوعی که در سراسر جهان مورد توجه است: زمانی که بازههای زمانی برای پیشبینی وضعیت هوا زیاد میشود، عدم قطعیت رخداد نیز افزایش پیدا میکند و پیشبینی پذیری کم میشود. بنابراین در حوزههای تصمیمگیری باید سناریوهای مختلفی داشته باشیم که اگر براساس آن پیشبینیها بارش و یا عدم بارش به وقوع پیوست باید چه اقداماتی را در دستور کار قرار داد. برعکس این موضوع، اگر این پیشبینیها به هر علتی رخ نداد و یا کمتر و بیشتر بود باید چه اقداماتی انجام داد؛ چرا که بخش کشاورزی و آب جزو ظرفیتهای زیرساختی کشور هستند و در مساله امنیت غذایی بسیار اهمیت دارند.
به گفته تاجبخش در سراسر دنیا تا حدود 70 درصد در بلند مدت بر روی پیشبینیهای هواشناسی حساب میشود.
