به گزارش اکوایران، مذاکرات جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده آمریکا با میانجیگری پاکستان در اسلامآباد، پس از چندین ساعت گفتوگوی فشرده در سطوح مختلف سیاسی و کارشناسی، بدون دستیابی به توافق نهایی پایان یافت؛ گفتوگوهایی که به گفته منابع نزدیک به هیأت ایرانی، بیش از هر چیز تحت تأثیر اختلافات اساسی و مطالبات حداکثری واشنگتن قرار داشت.
در همین خصوص علی سقاییان، سفیر پیشین ایران در ارمنستان در گفتوگو با اکوایران در تشریح آخرین وضعیت مذاکرات و تحولات مرتبط با آن، با اشاره به شرایط میدانی و سیاسی حاکم بر گفتوگوها تأکید کرد که ایران توانسته با بهرهگیری از مدیریت مؤثر، موقعیت برتری را در روند تحولات به دست آورد.
او در عین حال به فشارهای داخلی وارد بر دونالد ترامپ از سوی جریانهای سیاسی در ایالات متحده اشاره کرد و این عامل را نیز در تداوم مسیر مذاکرات مؤثر دانست.
به گفته سقاییان، توقف فعلی مذاکرات به معنای پایان گفتوگوها نیست و این روند به احتمال زیاد ادامه خواهد یافت. او تصریح کرد که آنچه ترامپ در میدان به دست نیاورده، تلاش کرده در میز مذاکره دنبال کند، اما با توجه به ترکیب «کامل و قوی» تیم مذاکرهکننده ایران، این مطالبات با مخالفت مواجه شده و تهران زیر بار آن نرفته است. او تأکید کرد که این شرایط بهگونهای نیست که بتوان پایان مذاکرات را قطعی تلقی کرد و به باور او، گفتوگوها در آینده از سر گرفته خواهد شد.
دیپلمات پیشین کشورمان همچنین با اشاره به شرایط منطقهای، بهویژه در حوزه انرژی در خلیج فارس، خاطرنشان کرد که فشارهای موجود بر متحدان آمریکا، اروپا و حتی خود ایالات متحده، موجب میشود واشنگتن ناگزیر به ادامه مسیر مذاکره باشد.
سقاییان در ادامه به پیششرطهای مطرحشده از سوی ایران پیش از آغاز مذاکرات اشاره کرد و گفت: آزادسازی داراییهای بلوکهشده ایران و برقراری آتشبس در جنوب لبنان، از جمله مواردی بود که مطرح شده بود.
به گفته او، در موضوع جنوب لبنان، با وجود تأکید برخی طرفها از جمله فرانسه و همچنین نقش میانجیگرانه پاکستان، نقض آتشبس از سوی رژیم صهیونیستی مسبوق به سابقه بوده و موضوع جدیدی محسوب نمیشود. سقاییان در عین حال افزود که حزبالله نیز در واکنش به این اقدامات، پاسخهایی داده و تحرکاتی در شمال سرزمینهای اشغالی داشته است.
او درباره موضوع آزادسازی داراییهای بلوکهشده نیز اظهار کرد که هنوز از منابع موثق ایرانی تأیید مشخصی درباره تحقق این موضوع دریافت نشده و اخبار منتشرشده در این خصوص ضد و نقیض است. با این حال، وی یادآور شد که ایران با وجود اعلام این پیششرطها، در مذاکرات اسلامآباد شرکت کرده و گفتوگوها را ادامه داده است. سقاییان تأکید کرد که در صورت برگزاری دور بعدی مذاکرات، تحقق این پیششرطها میتواند بهعنوان مبنای ادامه گفتوگوها مورد توجه قرار گیرد.
این تحلیلگر در بخش دیگری از اظهارات خود، به موضوع مدیریت تنگه هرمز بهعنوان یکی از محورهای مهم مورد تأکید ایران اشاره کرد و گفت: این مدیریت در دوران جنگ بهخوبی انجام شد و یکی از مؤلفههای مهم برتری ایران در شرایط آتشبس یا حرکت به سمت توافق صلح به شمار میرود.
به گفته او، ایران در این زمینه همکاریهایی را با عمان آغاز کرده و مذاکراتی نیز در این خصوص میان دو طرف انجام شده است. همچنین مجلس شورای اسلامی طرحهایی را در حوزه سیاست خارجی مرتبط با این موضوع در دست بررسی دارد.
سقاییان تأکید کرد که ایران در حال پیشبرد سازوکارهای مؤثر برای کنترل و مدیریت تنگه هرمز است و این روند با رایزنیهای نزدیک با کشور عمان دنبال میشود. او افزود که ابعاد حقوقی این موضوع نیز توسط تیمهای تخصصی و کارشناسان در حال بررسی است و این نوع مدیریت، پس از پایان مناقشات نیز در قالبی جدید ادامه خواهد یافت.
سفیر پیشین ایران در ارمنستان در ادامه با اشاره به بازتابهای بینالمللی این موضوع، اظهار کرد که مدیریت ایران بر تنگه هرمز اکنون برای سایر کشورها نیز آشکار شده است.
او در همین زمینه به انتقادات مطرحشده از سوی وزیر خارجه انگلیس اشاره کرد و گفت: شرایط کنونی با گذشته متفاوت است و اگر مقامات انگلیسی خواهان درک بهتر این وضعیت هستند، میتوانند از طریق گفتوگوهای مستقیم با ایران به این شناخت برسند.
سقاییان در پایان با تأکید بر تغییر موازنهها در منطقه تصریح کرد: دورهای که برخی کشورها تلاش میکردند با مانورهای سیاسی به دستاورد برسند، به پایان رسیده و ایران نشان داده است که فراتر از یک قدرت منطقهای عمل میکند؛ موضوعی که در تحولات اخیر نیز بهوضوح قابل مشاهده بوده است.
