محدودیتهای دریایی در خلیج فارس و تنگه هرمز، بار دیگر آسیبپذیری تجارت ایران در برابر اختلال در مسیرهای حملونقل را نشان داده است. بخش مهمی از واردات و صادرات کشور، بهویژه کالاهای حجیم مانند محصولات معدنی، پتروشیمی و مواد خام، سالها از مسیر بنادر جنوبی انجام شده و حالا با چالشهای جدیدی مواجه شده است.
در مقابل، مسیرهای جایگزین ریلی، جادهای و بنادر شمالی بهعنوان راهکاری برای حفظ جریان تجارت مطرح شدهاند؛ مسیرهایی که اگرچه توانستهاند بخشی از نیازهای کشور را پوشش دهند، اما هنوز فاصله زیادی با ظرفیت حملونقل دریایی دارند.
در شرایطی که آمار رسمی تجارت خارجی منتشر نمیشود، ارزیابی دقیق میزان اثرگذاری این مسیرها دشوار شده است. پرسش اصلی این است که آیا مسیرهای جایگزین توانستهاند کاهش تجارت دریایی را جبران کنند یا تنها بخشی از فشار موجود را کاهش دادهاند؟
به نظر میرسد تجارت ایران در شرایط فعلی، بیش از آنکه در مسیر رقابتپذیری قرار داشته باشد، در حال آزمودن ظرفیتهای تابآوری خود در برابر شوکهای زنجیره تأمین است.
00:00
00:00
