به گزارش اکوایران، روز چهلونهم آتشبس بیشتر متاثر از ورود فعال قطر به معادلات مذاکرات میان ایران و آمریکا است. این ورود را میتوان یکی از نقاط عطف جدید در روند پرتنش اما رو به حرکت دیپلماسی میان دو طرف دانست؛ نقطهای که به نظر میرسد نخستین گرههای عملی در مسیر توافق، بهویژه در موضوع حساس داراییهای مسدودشده تهران را تا حدی باز کرده است.
محور اقتصادی این گفتوگوها که سالها بهعنوان یکی از پیچیدهترین موانع روابط ایران و غرب شناخته میشد، اکنون با میانجیگری دوحه و در چارچوب تلاشهای منطقهای، از حالت انسداد مطلق خارج شده و وارد مرحلهای از «تفاهمهای اجرایی اولیه» شده است.
در همین چارچوب، سفر هیأت عالیرتبه ایرانی به قطر در شب گذشته، متشکل از محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس، عباس عراقچی وزیر امور خارجه و عبدالناصر همتی، رئیس کل بانک مرکزی، نشان میدهد که مذاکرات از سطح صرفاً سیاسی و امنیتی عبور کرده و وارد حوزههای مالی و بانکی شده است.
بر اساس گزارش روزنامه دنیای اقتصاد، بخشی از داراییهای مسدودشده ایران، از جمله حدود شش میلیارد دلار موجود در حسابهایی در دوحه، به یکی از محورهای کلیدی این رایزنیها تبدیل شده و بهعنوان پیششرط یا دستکم مؤلفهای مهم در شکلگیری یک توافق اولیه مورد بحث قرار گرفته است.
در سطح کلانتر، همزمانی این تحولات دیپلماتیک با تداوم تنشهای میدانی در منطقه، از حملات پراکنده در جنوب لبنان گرفته تا درگیریهای محدود در اطراف تنگه هرمز، تصویری چندلایه از وضعیت فعلی ترسیم میکند؛ وضعیتی که در آن دیپلماسی و درگیری، همزمان و در همتنیدگی کامل در جریاناند.
در حالی که از یک سو پیامهای سیاسی درباره امکان توافق در بازههای زمانی کوتاهمدت مخابره میشود، از سوی دیگر تحرکات نظامی، هشدارهای امنیتی و عملیاتهای محدود، سایه بیاعتمادی را همچنان بر فضای مذاکرات حفظ کرده است.
در چنین شرایطی، طرح مباحثی مانند بازگشایی تنگه هرمز، نحوه مدیریت داراییهای بلوکهشده، و سازوکار نظارت بر تعهدات احتمالی، نشان میدهد که طرفین وارد مرحلهای شدهاند که در آن جزئیات فنی و مالی، به اندازه اصول سیاسی و امنیتی اهمیت یافتهاند.
همزمان، نقش میانجیها، بهویژه پاکستان و قطر، در تبدیل این اختلافات پیچیده به بستههای قابل مذاکره، بیش از هر زمان دیگری برجسته شده است؛ نقشی که میتواند تعیین کند آیا این روند شکننده به یک توافق عملی منتهی خواهد شد یا در میانه راه، تحت فشار تحولات میدانی و سیاسی متوقف میشود.
گفتوگوی تلفنی پزشکیان با رئیسجمهوری عراق
13:20 | خبرگزاری رسمی عراق (واع) گزارش داد که «نزار آمیدی» رئیسجمهور این کشور تماس تلفنی از «مسعود پزشکیان» همتای ایرانی خود به مناسبت عید قربان دریافت کرد.
بر اساس این گزارش، دو طرف بر اهمیت توقف جنگ و پایان دادن به تنشها در منطقه از طریق گفتوگو و دیپلماسی تأکید کردند.
پزشکیان و آمیدی همچنین بر ضرورت ترجیح زبان تفاهم بهمنظور تقویت امنیت و ثبات در منطقه توافق داشتند. پزشکیان در این تماس همچنین رسما از رئیسجمهوری عراق برای سفر به جمهوری اسلامی ایران دعوت کرد.
سفر معاون دبیر شعام به روسیه
13:10 | علی باقری، معاون دبیر شورای عالی امنیت ملی با استقبال «کاظم جلالی» سفیر کشورمان و نماینده وزارت خارجه روسیه، وارد مسکو شد.
باقری برای شرکت در چهاردهمین کنفرانس بینالمللی مقامات عالی امنیتی به مسکو عزیمت کرده و علاوه بر سخنرانی در این کنفرانس، با تعدادی از مقامات سیاسی و امنیتی روسیه نیز دیدار خواهد بود. علاوه بر این، ملاقاتهای دو جانبه با مقامات و نمایندگان شرکتکننده از دیگر کشورها نیز در برنامه سفر قرار دارد.
به گزارش ایسنا، کنفرانس بینالمللی امنیتی مسکو، مهمترین برنامه سالانه روسیه در حوزه امنیت منطقهای و جهانی است که با حضور مقامات و نمایندگانی از کشورهای مختلف و سازمانهای بینالمللی برگزار میشود.
تسنیم: سفر قالیباف به قطر برای تفاهم درباره نحوه دسترسی به ۱۲ میلیارد دلار اموال بلوکه شده بوده
12:50 | خبرگزاری تسنیم به نقل از یک منبع آگاه نزدیک به تیم مذاکره کننده نوشت: طبق متن ۱۴ ماده ای یادداشت تفاهم، منابع بلوکه شده ایران باید در طول مذاکرات آزاد شود که این مبلغ ۲۴ میلیارد دلار برآورد شده است.
ایران تاکید دارد که نصف این مبلغ باید با شروع اعلام یادداشت تفاهم در دسترس قرار گیرد و بقیه در طول ۶۰ روز منتقل شود.
سفر قالیباف به قطر هم برای تفاهم درباره اجراییسازی این مطالبه ایران و نحوه دسترسی به ۱۲ میلیارد دلار در گام اول و رفع موانع بوده است.
با توجه به تجربه تفاهم بر سر آزادسازی پولهای ایران در کره جنوبی و قطر، تاکید بر این بود که مراحل اجرایی با دقت پیگیری شود تا این تجربه مجدد تکرار نشود. به همین دلیل با استفاده از تجربه نوبت قبل این سفر انجام شد تا اختلالی در دسترسی به این مبالغ پیش نیاید و از این جنبه سفر نتایج خوبی داشت.
تسنیم نوشت، مذاکرات قطر در مجموع خوب بود و موجب پیشرفت در مذاکرات کلی شد. در این حال نباید فراموش کرد که آمریکا به عنوان یک طرف بدعهد شناخته می شود و از این جهت ایران با احتیاط فراوان به مسائل می نگرد.
همچنین یک منبع مطلع دیگر در واکنش به اظهارات سخنگوی وزارت خارجه قطر مبنی بر اینکه این کشور پولی برای ضمانت تفاهمنامه ایران و آمریکا نمیدهد گفت که این اظهارات قطریها در کل اشتباه نیست چرا که منابع مورد گفت و گو در دوحه متعلق به ایران است و ربطی به ضمانت تفاهم ندارد و ایران به دلیل تجربههای قبلی با دقتنظر و سختگیری کامل به دنبال بازگشت این منابع است.
اکوایران: در حالیکه مذاکرات ایران و آمریکا وارد مرحلهای چندلایه شده و محورهای اقتصادی بهویژه موضوع داراییهای بلوکهشده بیش از گذشته در دستور کار قرار گرفته، تحلیلگران از تغییر تدریجی وزن گفتوگوها از سیاست به اقتصاد سخن میگویند. همزمان، نقشآفرینی میانجیهایی مانند قطر و تداوم تنشهای میدانی در منطقه، از تنگه هرمز تا خاورمیانه، تصویری دوگانه از «دیپلماسی در سایه تنش» را پیش روی دو طرف قرار داده است.
انفجار در سایت نظامی «برانیت» ارتش اسرائیل
09:45 | به گزارش تسنیم، رسانههای اسرائیلی از اصابت و انفجار یک هواگرد انتحاری متعلق به حزبالله به سایت نظامی برانیب ارتش رژیم صهیونیستی در الجلیل غربی واقع در شمال فلسطین اشغالی خبر دادند.
کانال 12 اسرائیل طی گزارشی اعلام کرد که انفجار یک هواگرد انتحاری در سایت نظامی برانیب ارتش اسرائیل در الجلیل غربی روی داد.
تا این لحظه جزئیات بیشتری از تلفات و خسارات وارده از این انفجار منتشر نشده است.
حزبالله شب گذشته، دوشنبهشب، از انجام 22 عملیات طی 24 ساعت خبر داد که با ضربات سخت به دشمن همراه بود.
حزبالله تأکید کرد که مقاومت اسلامی به دفاع از سرزمین و مردم خود متعهد است و در پاسخ به جنایات مداوم صهیونیستها علیه ملت لبنان، به عملیاتهای کوبنده خود ادامه خواهد داد.
حمله هوایی اسرائیل به شهر کفرسیر در جنوب لبنان
09:00 | منابع محلی از حمله هوایی اسرائیل به شهر کفرسیر در شهرستان نبطیه، واقع در جنوب لبنان، خبر دادند.
بر اساس گزارش الجزیره، جنگندههای اسرائیلی مناطقی در کفرسیر را هدف قرار دادهاند. تاکنون جزئیاتی درباره خسارات احتمالی یا تلفات این حمله منتشر نشده است.
این حمله در حالی انجام شد که روز دوشنبه نیز موجی از حملات هوایی اسرائیل در مناطق مختلف جنوب لبنان گزارش شده بود.
طبق گزارشها، شهرستانهای صور و نبطیه در جنوب لبنان و همچنین منطقه مشغره در دره بقاع غربی، هدف حملات اسرائیل قرار گرفتهاند.
در هفتههای اخیر، تنشها و درگیریها در مناطق مرزی لبنان و اسرائیل افزایش یافته و حملات متقابل میان دو طرف ادامه دارد.
روبیو: توافق با ایران ممکن است چند روز زمان ببرد
08:45 | مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، روز سهشنبه اعلام کرد دستیابی به توافق میان تهران و واشنگتن ممکن است «چند روز» زمان ببرد؛ اظهاراتی که یک روز پس از حملات جدید نیروهای آمریکایی در جنوب ایران مطرح شد و امیدها به پایان سریع درگیریها را کاهش داد.
روبیو با اشاره به حملات اخیر آمریکا علیه اهدافی در ایران، از جمله قایقهایی که به گفته واشنگتن قصد مینگذاری داشتند و همچنین سایتهای پرتاب موشک، تاکید کرد که تنگه هرمز باید «به هر نحوی» باز بماند.
بنابه گزارش رویترز، او در گفتوگو با خبرنگاران در هواپیمای خود در شهر جایپور هند گفت: «تنگهها باید باز باشند؛ آنها به هر شکلی باز خواهند ماند، بنابراین باید باز باشند.»
با وجود برقراری آتشبس از اوایل آوریل، فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) روز دوشنبه اعلام کرد حملات تازهای را برای «محافظت از نیروهای آمریکایی در برابر تهدیدات ایران» انجام داده است.
در همین حال، خبرگزاریهای ایران گزارش دادند که سامانههای پدافند هوایی ایران روز دوشنبه یک پهپاد رادارگریز «متخاصم» را با استفاده از یک سامانه دفاعی جدید سرنگون کردهاند، اما جزئیاتی درباره محل وقوع این حادثه منتشر نشد.
همزمان، یک مقام آگاه از روند مذاکرات اعلام کرد حملات آمریکا در شرایطی انجام شده که مذاکرهکننده ارشد ایران و وزیر امور خارجه این کشور در دوحه با نخستوزیر قطر دیدار و درباره توافق احتمالی با آمریکا برای پایان دادن به جنگ سهماهه گفتوگو میکردند.
هشدار لیندسی گراهام به عربستان درمورد نپیوستن به طرح سازش با اسراییل
05:45 | به گزارش ایرنا از میدل ایست مانیتور، لیندسی گراهام، سناتور جمهوریخواه گفت که اگر عربستان سعودی و سایر کشورها در صورت توافق میان تهران و واشنگتن به توافق ابراهیمی نپیوندند، با «پیامدهای شدیدی» روبرو خواهند شد.
او در پیامی در رسانه اجتماعی ایکس در روز دوشنبه نوشت: اگر در نتیجه این مذاکرات برای پایان دادن به جنگ ایران، متحدان عرب و مسلمان ما در منطقه موافقت کنند که به توافق ابراهیمی بپیوندند، این توافق به یکی از مهمترین توافقها در تاریخ خاورمیانه تبدیل خواهد شد.
این سناتور جمهوریخواه افزود: پیوستن عربستان سعودی، قطر و پاکستان به این توافقنامهها «برای منطقه و جهان بسیار دگرگونکننده خواهد بود» و آن را «اقدامی بسیار عالی» از سوی دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا توصیف کرد.
گراهام خطاب به عربستان سعودی و سایر کشورها نوشت: اکنون زمان آن است که برای آینده یک خاورمیانه جدید جسور باشیم.
او با هشدار به متحدان آمریکا در منطقه گفت: اگر از قرار گرفتن در این مسیر همانطور که رئیسجمهوری ترامپ پیشنهاد داده است، خودداری کنید، این امر پیامدهای شدیدی برای روابط آینده ما خواهد داشت و این پیشنهاد صلح را غیرقابل قبول خواهد کرد. علاوه بر این، تاریخ آن را به عنوان یک اشتباه محاسباتی بزرگ خواهد دید.
گراهام از دونالد ترامپ خواست تا به دستیابی به آنچه که وی توافق خوب با ایران توصیف کرد، متعهد بماند و اصرار کند که عربستان سعودی و سایر کشورها به عنوان بخشی از مذاکرات به توافق ابراهیمی بپیوندند.
گزارش تازه از درگیری آمریکا و ایران در تنگه هرمز
04:00 | بنابه گزارش نیویورک تایمز، نیروهای نظامی آمریکا روز دوشنبه در جنوب ایران، آنچه را فرماندهی مرکزی ایالات متحده «حملات دفاع از خود» توصیف کرده، برای «محافظت از نیروهای آمریکایی در برابر تهدیدات ایران» انجام دادند.
تیم هاوکینز، سخنگوی فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام)، در بیانیهای اعلام کرد اهداف این حملات شامل سایتهای پرتاب موشک و قایقهای ایرانی بوده که به گفته او تلاش داشتند اقدام به مینگذاری کنند.
هاوکینز بدون اشاره به نام کشتیهای هدف قرار گرفته، محل وقوع درگیریها یا جزئیات دقیق عملیات، تأکید کرد: «فرماندهی مرکزی ایالات متحده همچنان از نیروهای خود دفاع میکند و در طول آتشبس جاری خویشتنداری نشان داده است.»
یک مقام ارشد نظامی آمریکا نیز مدعی شد سامانههای موشکی زمینبههوای ایران، برخی از حدود ۲۴ کشتی جنگی نیروی دریایی آمریکا، از جمله دو ناو هواپیمابر و ناوهای اسکورت آنها، را در خلیج عمان و دریای عرب تهدید کردهاند. به گفته این مقام، ایران همچنین تلاش کرده بود نوعی محاصره علیه کشتیهایی که قصد ورود یا خروج از بنادر ایران را داشتند، اعمال کند.
این مقام آمریکایی افزود حملات ایالات متحده در نزدیکی بندرعباس، یکی از مهمترین بنادر و پایگاههای دریایی ایران، انجام شده است.
درگیریهای محدود میان نیروهای آمریکا و ایران از زمان برقراری آتشبس، حدود شش هفته پیش، ادامه داشته است. با این حال، حملات روز دوشنبه همزمان با ورود مذاکرهکنندگان ایرانی به قطر برای گفتوگو درباره پایان جنگ انجام شد؛ موضوعی که میتواند توافق شکننده احتمالی برای بازگشایی تنگه هرمز را با تهدید مواجه کند.
دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، پیشتر مدعی شده بود توافق احتمالی میتواند مسیر عبور کشتیها از تنگه هرمز را باز نگه دارد و مانع از بروز یکی از بزرگترین اختلالهای انرژی در دوران معاصر شود.
با وجود ادعاهای مکرر ترامپ، پیت هگست وزیر دفاع آمریکا و دیگر مقامهای نظامی این کشور مبنی بر تضعیف گسترده توان رزمی ایران در جریان عملیات ۳۸ روزه آمریکا و اسرائیل، گزارشها درباره ادامه فعالیت سامانههای موشکی ایران و تهدید ناوهای آمریکایی، برای مقامهای واشنگتن دور از انتظار نبوده است.
بر اساس ارزیابیهای محرمانه سازمانهای اطلاعاتی آمریکا که از اوایل ماه جاری به سیاستگذاران ارائه شده، ایران توانسته است به بخش قابل توجهی از سایتهای موشکی، پرتابگرها و تأسیسات زیرزمینی خود دسترسی دوباره پیدا کند.
این ارزیابیها همچنین نشان میدهد جمهوری اسلامی ایران، با وجود آسیبهای واردشده به نیروی دریایی متعارف خود، همچنان صدها قایق تندرو در اختیار دارد که میتوانند در عملیات مینگذاری در تنگه هرمز مورد استفاده قرار گیرند.
به گفته برخی مقامهای آمریکایی، یکی از نگرانیهای اصلی واشنگتن، بازیابی دسترسی عملیاتی ایران به ۳۰ سایت از مجموع ۳۳ سایت موشکی مستقر در امتداد تنگه هرمز است؛ سایتهایی که میتوانند کشتیهای جنگی و نفتکشهای عبوری را تهدید کنند.
همچنین فاکسنیوز هم در گزارشی مدعی شد، یک مقام آمریکایی در گفتوگو با این شبکه تأکید کرد: «این حملات ماهیت دفاعی داشتند.» دو منبع دیگر نیز اعلام کردند این عملیات به معنای پایان آتشبس میان ایران و آمریکا نیست.
انتشار این خبر پس از آن صورت گرفت که روز دوشنبه گزارشهایی از شنیده شدن صدای انفجار در مناطق مختلف اطراف تنگه هرمز منتشر شد. همچنین منابع محلی از وقوع انفجاری در بندرعباس، در جنوب ایران، خبر دادند.
گزارشهایی از وقوع انفجار در نزدیکی شهرهای سیریک و جاسک، در مجاورت آبراه راهبردی تنگه هرمز، نیز منتشر شده است.
این مقام آمریکایی در پایان اعلام کرد حملات ایالات متحده «در حال حاضر متوقف شده است.»
اخبار مذاکرات بازار نفت را نزولی کرد
03:20 | قیمت نفت در معاملات اولیه بازار آسیا در روز سهشنبه، پس از انتشار گزارشهایی درباره احتمال کاهش تنشها میان ایران و آمریکا و بازگشایی تنگه هرمز، کاهش چشمگیری را تجربه کرد.
بنابه گزارش فاکسنیوز، قیمت نفت خام آمریکا پس از انتشار گزارشی در روزنامه «نیکی» ژاپن، بیش از ۶ درصد افت کرده است. بر اساس این گزارش، واشنگتن و تهران در حال بررسی طرحی هستند که بر اساس آن، حدود ۳۰ روز پس از دستیابی به توافق برای پایان جنگ، مسیر کشتیرانی در تنگه هرمز بازگشایی شود.
در معاملات بازار، نفت خام وستتگزاس اینترمدیت (WTI) آمریکا تا ساعت ۲۲:۰۵ به وقت گرینویچ با کاهش ۵.۹۰ دلاری، معادل ۶.۱ درصد، به ۹۰.۷۳ دلار در هر بشکه رسید.
رویترز همچنین اعلام کرد این شاخص نفتی در جلسه معاملاتی پیشین نیز ۶.۵ درصد کاهش قیمت را ثبت کرده بود.
بازار نفت در روزهای اخیر به شدت تحت تأثیر تحولات سیاسی و امنیتی خاورمیانه، بهویژه وضعیت تنگه هرمز، قرار داشته است؛ آبراهی راهبردی که بخش قابل توجهی از صادرات نفت جهان از آن عبور میکند.
سخنگوی نیروهای مسلح: در صورت حمله، پاسخ ایران کوبندهتر خواهد بود
02:30 | سردار سرتیپ ابوالفضل شکارچی، سخنگوی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران در گفتوگویی با شبکه الجزیره اعلام کرد که ایران برای هرگونه جنگ احتمالی آمادگی کامل دارد و در صورت حمله دوباره آمریکا و اسرائیل، اهداف خود را از پیش مشخص کرده است.
براساس گزارش شبکه الجزیره، شکارچی تأکید کرد که پاسخ ایران به هر تجاوز جدید، با گذشته متفاوت خواهد بود و دشمنان با غافلگیریها و تاکتیکهای تازهای روبهرو خواهند شد. اگر جنگ دیگری رخ دهد، حملات ایران بسیار شدیدتر، سنگینتر، خشنتر و قدرتمندتر از دو جنگ قبلی خواهد بود.
او همچنین گفت: در صورت آغاز دوباره جنگ، دامنه آن از مرزهای منطقه فراتر خواهد رفت و اگر ایران از صادرات نفت محروم شود، اجازه نخواهد داد نفتی از منطقه صادر شود.
سخنگوی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران در واکنش به تهدیدهای دونالد ترامپ درباره هدف قرار دادن تأسیسات و زیرساختهای حیاتی ایران نیز هشدار داد که اگر زیرساختهای اصلی و حساس جمهوری اسلامی از سوی واشنگتن و تلآویو هدف قرار گیرد، ایران زیرساختهای منطقه را نابود خواهد کرد.
الجزیره: میانجیگری قطر به توافق آمریکا و ایران بر سر داراییهای مسدودشده تهران منجر شد
00:08 | بنابه گزارش انتخاب، الجزیره به نقل از یک منبع آگاه نوشت: یک منبع آگاه از مذاکرات میان هیئت عالیرتبه ایرانی و مقامات دوحه گفت که میانجیگری قطر به تفاهمی با آمریکا بر سر داراییهای مالی مسدودشده ایران انجامیده است.
این منبع افزود: به لطف توافق بر سر این موضوع که برای ایرانیان از اهمیت بالایی برخوردار بود، احتمال قوی وجود دارد که توافق میان آمریکا و ایران فردا اعلام شود.
