همزمان، نخستوزیر لهستان درباره احتمال حملات پهپادی یا موشکی روسیه به کشورهای حامی اوکراین هشدار داده و گفته شده ممکن است چنین حملاتی بهگونهای طراحی شوند که «حادثه» جلوه داده شوند. در همین حال، رزمایش بلاروس در نزدیکی شکاف سووالکی بار دیگر توجهها را به یکی از حساسترین نقاط جغرافیایی جناح شرقی ناتو جلب کرده است.
اما این تحولات لزوماً به معنای نزدیک بودن یک جنگ مستقیم میان روسیه و ناتو نیست. آنچه در حال حاضر بیشتر مورد توجه مقامهای اروپایی قرار گرفته، مفهوم «جنگ ترکیبی» است؛ مجموعهای از اقداماتی مانند خرابکاری، حملات سایبری، عملیات اطلاعاتی و اقدامات محدود و مبهمی که میتوانند فشار بر کشورهای اروپایی را افزایش دهند، بدون آنکه الزاماً به یک درگیری نظامی تمامعیار منجر شوند. ناتو نیز اخیراً بر تقویت تابآوری زیرساختهای حیاتی در برابر چنین اختلالاتی تأکید کرده است.
در سوی دیگر، روسیه هرگونه برنامه برای درگیری با ناتو را رد کرده است. بنابراین پرسش اصلی همچنان پابرجاست: آیا این فشارها در سطح جنگ ترکیبی باقی میماند یا ممکن است یک حادثه یا محاسبه اشتباه، مسیر تقابل روسیه و ناتو را تغییر دهد؟ و اگر چنین اتفاقی رخ دهد، واکنش آمریکا و اروپا چه خواهد بود؟
