رشد حدود 23 درصدی بودجه سال آینده نسبت به سال جاری، در کنار محدود بودن سهم اعتبارات اختصاصیافته به زنان، این پرسش را مطرح میکند که چرا زنان، همچنان از جایگاه متناسبی در تخصیص منابع عمومی برخوردار نیستند؟
براساس بررسی اخیر مرکز پژوهشهای مجلس درخصوص سهم زنان، خانواده، جمعیت، جوانان و نوجوانان در لایحه بودجه سال 1405، سهم اعتبار این حوزهها با یک رشد 23.6 درصدی نسبت به سال گذشته به 3.4 هزار میلیارد تومان رسیده است. این رقم معادل 0.57 درصد از منابع عمومی دولت است. در این میان 47 درصد از اعتبارات یاد شده به دستگاه متولی امور نوجوانان یعنی کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان اختصاص دارد، 46 درصد به امور جوانان و معاونت امور جوانان وزارت ورزش، 4 درصد به معاونت زنان و خانواده و 3 درصد نیز دبیرخانه ستاد ملی جمعیت اختصاص پیدا کرده است.
بیشترین رشد بودجه تحکیم خانواده و توانمندسازی زنان از آن صدا وسیما
در لایحه بودجه سال 1405، اعتبارات برنامه «تحکیم نهاد خانواده، جوانی جمعیت، توانمندسازی بانوان و امور جوانان» نسبت به قانون بودجه سال قبل 21.2 درصد کاهش داشته و به 2.26 هزار میلیارد تومان رسیده است. اعتبارات این برنامه هم میان 7 دستگاه دولتی و غیردولتی از جمله نهاد ریاست جمهوری، وزارت امور اقتصاد و دارایی، وزارت علوم، سازمان تبلیغات اسلامی، وزارت آموزش و پرورش، صداوسیما و وزارت ورزش و جوانان توزیع شده است. بیشترین سهم میان این دستگاهها نیز متعلق به وزارت ورزش با سهم 69 درصدی از اعتبارات است و وزارت اقتصاد نیز کمترین اعتبار را دارد. بعلاوه بیشترین رشد دستگاهی در این برنامه به سازمان صدا و سیما و سازمان تبلیغات اسلامی تعلق دارد و سهم وزارت اقتصاد 62 درصد کاهش داشته است. اعتبارات نهاد ریاست جمهوری (معاونت امور زنان و دبیرخانه ستاد ملی جمعیت) و وزارت علوم نیز ثابت مانده است.
اعتبارات معاونت امور زنان و خانواده رشد 2.1 درصدی داشته است و به 144 میلیارد تومان رسیده است. بودجه دبیرخانه ستاد ملی جمعیت نیز با کاهش 3 درصدی نسبت به سال قبل از 100 میلیارد تومان به 97 میلیارد تومان رسیده است.
یکی از ایرادات مرکز پژوهشها به اعتبارات این بخشها، درخصوص جوانی جمعیت و اعطای امیدکارت به مادران است که اعتبار 14 هزار میلیارد تومانی برای آن در نظر گرفته شده است اما متولی این اعتبار مشخص نیست. اعتبار اجرای قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت 8 هزار میلیارد تومان است که رشد 1.3 درصدی نسبت به بودجه پارسال دارد.
بازوی پژوهشی مجلس با اشاره به حذف تسهیلات فرزندآوری از لایحه بودجه سال 1405، به عدم افزایش امتیازهای کمک هزینه عائله مندی و حق اولاد در لایحه بودجه اشاره کرده است که برخلاف اصل 52 قانون اساسی است.
مسکن و زمین رایگان حذف شد
در بودجه دولت براساس موضوع ماده 18 قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت، معافیت مالیاتی اشخاص حقیقی در لایحه در نظر گرفته نشده است. احکام مربوط به مسکن و زمین رایگان در این قانون نیز از لایحه بودجه حذف شدهاند.
بازوی پژوهشی مجلس در زمینه نوجوانان با اشاره به تفاوت بنیادین منظور شده میان «نوجوانان» و «جوانان» در لایحه بودجه، هشدار داده است که معرفی نوجوانان همراه با کودکان در سیاستگذاری دولت ممکن است به کودک انگاری نوجوانان در اجرای برنامهها منجر شود.