اکوایران: شوک جنگ ۴۰روزه به رشد اقتصادی ایران محدود نمانده و آثار آن در برآوردهای رشد اقتصادی کشورهای منطقه نیز دیده می‌شود. صندوق بین‌المللی پول برای برخی کشورهای حوزه خلیج فارس افت شدید رشد اقتصادی در سال ۲۰۲۶ را پیش‌بینی کرده، اما هم‌زمان انتظار دارد بخشی از این افت در سال آینده جبران شود. پرسش اصلی برای ایران این است که آیا اقتصاد کشور نیز از این ظرفیت بازگشت برخوردار خواهد بود یا موانع پیشین، دامنه ترمیم را محدود می‌کنند؟

ارقامی که مرکز آمار از رشد اقتصادی منتشر کرده دیگر نگران‌کننده نیست، بلکه ترسناک است. اقتصاد ایران در بهار امسال 10 درصد نسبت به بهار سال گذشته کوچکتر شده است. موضوعی که بیش از هرچیز معیشت خانوارهای ایرانی را تهدید می‌کند. جنگ 40 روزه که با حمله آمریکا و اسرائیل علیه ایران آغاز شد، دلیل اصلی کاهش رشد اقتصادی آن هم به این شدت است. از طرف دیگر تجربه کاهش رشد اقتصادی احتمالا تنها به محدود به کشور ما نخواهد ماند و طبق پیش‌بینی صندوق بین‌المللی پول سایر کشورهای درگیر در جنگ نیز شاهد کاهش رشد اقتصادی خواهند بود. از جمله این کشورها می‌توان به کشورهای حوزه خلیج فارس اشاره کرد.

050629

آسیب جنگ چه اثری بر رشد اقتصادی کشورهای حوزه خلیج فارس گذاشت؟

احتمالا رشد اقتصادی بسیاری از کشورهای حوزه خلیج فارس به دلیل وقوع جنگ 40روزه کاهش خواهد یافت. اتفاقی که توسط صندوق بین‌المللی پول پیش‌بینی شده است. در این بین به بیان دقیق‌تر رشد اقتصادی بحرین، کویت، قطر و عراق در سال 2026 نسبت به سال 2025 منفی پیش‌بینی شده و رشد اقتصادی کشورهای عربستان سعودی و امارات نیز کاهش یافته است.

به عنوان مثال برآورد‌ها نشان می‌دهد که رشد اقتصادی قطر در سال جاری میلادی پایین‌ترین مقدار را در بین کشورهای آسیب‌دیده از جنگ خواهد داشت و برابر با منفی 8.6 درصد خواهد بود. رشد اقتصادی عراق نیز در سال 2026 برابر با منفی 6.8 درصد برآورد شده است. در مقابل نیز رشد اقتصادی کشورهای عربستان و امارات که در سال 2025 به ترتیب 4.5 و 5.8 درصد بوده در سال جاری میلادی به 3.1 درصد کاهش خواهد یافت.

بررسی‌ها نشان می‌دهد که برآورد صندوق بین‌المللی پول از رشد اقتصادی کشور در سال 2026 معادل منفی 6.1 درصد خواهد بود که این رقم با رشد منفی 10 درصد اعلام شده توسط مرکز آمار در سه ماهه ابتدایی امسال تطابق دارد.

با این‌حال اعداد و ارقامی که توسط صندوق برآورد شده حاکی از آن است که در سال 2027 میلادی رشد اقتصادی کشورهای آسیب‌دیده از جنگ 40روزه بازیابی شده و روندی افزایشی خواهد داشت. امری که طبق اصول علم اقتصاد منعکس‌کننده اثر جبرانی آسیب‌های جنگی و ظرفیت خالی ایجاد شده ناشی از دوران جنگ است. در واقع آنچه از اقتصاد به علت شوک از دست رفته، با فروکش کردن شوک، مجدد بازخواهد گشت. اما چون اقتصاد ایران با مشکلات دیگری از جمله تحریم و انباشتی از بحران‌های قبلی روبروست و همچنین در جنگ نیز خسارات سنگینی را در بخشی از زیرساخت‌های خود متحمل شده احتمالا اثر جبرانی کمتری را نیز تجربه خواهد کرد. به عبارتی رشد اقتصادی ایران نسبت به سایر کشورهای حوزه خلیج‌فارس کمتر بازیابی خواهد شد.