اکوایران: اگرچه در حال حاضر آتش جنگ رمضان با وضع آتشبس موقت فروکش کرده، اما مهمترین میدان اثرگذاری آن نه بر خاک، که بر آب باقی مانده است. تنگه هرمز، شریان حیاتی انتقال انرژی جهان، اکنون در وضعیتی بیسابقه میان محاصره دریایی آمریکا و کنترل ایران قرار دارد؛ وضعیتی که در آن تردد کشتیها به حداقل رسیده، بازارهای جهانی دچار شوک شدهاند و عبور از این آبراه استراتژیک بیش از هر زمان دیگری به یک ریسک ژئوپلیتیکی تبدیل شده است.
اکوایران: در روز هجدهم آتشبس میان تهران و واشنگتن، فضای منطقه همچنان در وضعیت تعلیق و ابهام قرار دارد؛ نه جنگ بهطور کامل پایان یافته و نه نشانههای روشنی از تثبیت یک صلح پایدار دیده میشود. در چنین شرایطی، سفر دیپلماتیک وزیر امور خارجه به پاکستان، عمان و روسیه و همزمانی آن با تحرکات سیاسی و نظامی آمریکا، بار دیگر معادلات پساجنگ را وارد مرحلهای پیچیده و چندلایه کرده است. در همین چارچوب، علی مطهری، نایبرئیس پیشین مجلس در گفتوگو با اکوایران به تفسیر وضعیت کنونی و چشمانداز مذاکرات ایران و آمریکا پرداخته است؛ تفسیری که بر نقش دیپلماسی، موازنه قدرت و شروط طرفین در مسیر هرگونه توافق احتمالی تمرکز دارد.
اکوایران: در میان پسلرزههای آتشبسی شکننده، تمام نگاهها به سوی تنگه هرمز است؛ آبراهی باریک که هر بار سایه جنگ بر آن میافتد، بازارهای جهانی میلرزند و معادلات قدرت بازنویسی میشود. تحولات روزهای اخیر نشان میدهد که هرمز دیگر فقط مسیر عبور انرژی نیست، بلکه به نقطهای تبدیل شده که در آن، سیاست، اقتصاد و امنیت بهطور همزمان تعیین تکلیف میشوند. این گزارش تلاش میکند، نشان دهد چگونه تنگه هرمز، در میانه جنگ و دیپلماسی، از یک گذرگاه انرژی به ابزار مدیریت بحران تغییر نقش داده و چرا آینده این آبراه، بیش از هر زمان دیگری به نحوه استفاده از این اهرم گره خورده است.
محمود صادقی، فعال سیاسی در گفتگو با برنامه «گفتگوی استراتژیک» گفت: ایران بهجای ورود به جنگ کلاسیک که در برابر قدرتهای بزرگ نظامی ممکن نبود راهبرد «جنگ نامتقارن» را در پیش گرفت و از موقعیت ژئوپلیتیکی خود، بهویژه در تنگه هرمز، بهره برد.
اکوایران: با تمدید نامعلوم آتشبس از سوی دونالد ترامپ و غیبت طرفین در دور دوم مذاکرات اسلامآباد، معادله ایران و آمریکا وارد فاز تازهای از ابهام شده است؛ جایی میان جنگی که آغاز نمیشود و صلحی که شکل نمیگیرد. روایت تحلیلگران از این مقطع، نه پایان بحران، بلکه تثبیت یک «تعلیق راهبردی» است؛ وضعیتی شکننده که سرنوشت آن بیش از هر زمان دیگری به اراده سیاسی دو طرف گره خورده است.
اکوایران: در حالی که آتشبس میان ایران و آمریکا با تصمیم ترامپ وارد فاز تمدید نامعلوم شده، تحولات میدانی و سیاسی نشان میدهد این «آرامش» بیش از آنکه نشانه کاهش تنش باشد، به صحنهای از رقابت و فشار متقابل تبدیل شده است؛ از تنش در تنگه هرمز و ادامه محاصره دریایی گرفته تا وقفه در مذاکرات و تشدید درگیریهای منطقهای. اکنون، در روز شانزدهم آتشبس، معادله تهران–واشنگتن در وضعیتی قرار گرفته که نه جنگ پایان یافته و نه دیپلماسی به نتیجه رسیده است.
ساسان کریمی، عضو هیات علمی دانشگاه تهران، در برنامه «گفتوگوی استراتژیک» به تشریح ابعاد حقوقی، سیاسی و امنیتی تنشهای اخیر میان ایران و برخی کشورهای عربی پرداخت؛ تنشهایی که در بستر تقابل گستردهتر با ایالات متحده آمریکا و اسرائیل قابل تحلیل است.
اکوایران: در حالیکه آتشبس میان ایران و آمریکا تمدید شده، تحلیلها نشان میدهد این فرصت میتواند هم به توافق منجر شود و هم به تشدید تنش. نوذر شفیعی، استاد روابط بینالملل در گفتوگو با اکوایران تأکید میکند که دیپلماسی در این مقطع یا ابزاری برای تحقق اهداف از مسیر فشار است یا تنها راه اجتنابناپذیر برای پرهیز از جنگی پرهزینه؛ جنگی که به گفته او نه برای آمریکا جذاب است و نه برای منطقه قابل تحمل.
علی جنتی، فعال سیاسی در برنامه «گفتوگوی استراتژیک» به تشریح ابعاد و زمینههای آغاز جنگ ۱۲ روزه میان ایران و ائتلاف آمریکا و اسرائیل پرداخت و روند تحولات منتهی به آتشبس را مورد تحلیل قرار داد.
اکوایران: در حالیکه آتشبس میان ایران و آمریکا در فضایی مبهم تمدید شده، ارزیابیها نشان میدهد معادله اصلی نه «پذیرش آتشبس»، بلکه تصمیم دو طرف برای ورود یا پرهیز از درگیری نظامی است. کوروش احمدی، دیپلمات پیشین در گفتوگو با اکوایران با اشاره به ماهیت «جنگگونه» محاصره دریایی آمریکا و اقدامات متقابل ایران در تنگه هرمز، تأکید میکند که طرفین فعلاً در حال آزمودن اثر فشارها هستند؛ وضعیتی شکننده که میتواند یا به مذاکره منجر شود یا به تشدید تنش.
