تفاوت حاکمیت لیبرال با غیر لیبرال
کدام دولت و حکومت را می توان لیبرال قلمداد کرد؟ کدام ویژگی باعث می شود دولتی مستحق لقب آزادیخواهی و لیبرال بودن شود؟ تمایز حکومت لیبرال با دیگر صور حکومت چیست؟
دموکراسی
از تنش بالا تا تنش صفر؛ علی سرزعیم از تغییر نگرش جامعه ایران درباره آمریکا می‌گوید
علی سرزعیم، اقتصاددان بیان کرد که درحال حاضر بخشی از جامعه ایران خواستار تنش بالا با آمریکا هستند. بخش دیگر با استفاده از ابزار دیپلماسی به دنبال مدیریت تنش و مابقی جامعه به دنبال دستیابی به تنش صفر و هم‌سو شدن با آمریکا هستند.
حاکمیت قانون یا حاکمیت بر قانون؟
حاکمیت قانون، یک «نوعِ ایده‌آل» (Ideal Type) از همزیستی است که در آن انسان‌ها نه به عنوانِ ابزارهایِ دولت، بلکه به عنوانِ شهروندانِ آزاد، ذیلِ قواعدی زندگی می‌کنند که اهدافشان را تعیین نمی‌کند، بلکه تنها از آزادیِ آن‌ها در تعقیبِ اهدافشان مراقبت می…
هبوطِ آگاهانه؛ تبارشناسیِ انحراف در فلسفه سیاسی مدرن
تاریخ فلسفه سیاسی، داستانِ یک گسست بزرگ است؛ شکافی عمیق میان «آنچه باید باشد» و «آنچه هست». برای قرن‌ها، فلاسفه کلاسیک -از آکادمیِ افلاطون تا صومعه‌های قرون‌وسطی- بر سر یک اصلِ بنیادین توافق نظری وجود داشت که غایتِ حیات سیاسی، «فضیلت» است. آن‌ها…
سقراط؛ منتقد متعهد دموکراسی
سقراط از نخستین مدافعان آزادی بیان، وجدان فردی، نافرمانی مدنی و اخلاق‌گرایی سیاسی بود. سقراط در پی اصلاح دموکراسی بود، اما در زمین خود دموکراسی. دموکراسی را نمی‌شود از بیرون و در جایگاه استبداد نقد کرد.
مهندسی اجتماعی به مثابه سنگری برای اندیشه‌های سوسیالیستی -بخش نخست
شکست‌های نظری و تجربی سبب شد بسیاری از مدافعان سوسیالیسم از ادعای اولیه خود، یعنی برتری اقتصادی بر سرمایه‌داری، عقب‌نشینی کنند. در عوض، استدلال تازه‌ای مطرح شد: شاید سرمایه‌داری از نظر کارایی اقتصادی برتر باشد، اما سوسیالیسم از حیث اخلاقی ارجح است.…
مهندسیِ دوزخ برای ساختنِ بهشت
به جرئت می‌توان گفت، تاریخِ اندیشه‌ی سیاسی غرب، تاریخِ یک سقوطِ باشکوه است؛ سقوط از «آسمانِ فضیلت» به «زمینِ سفتِ منفعت» می‌توان سیر این سقوط دانست. و شاید هیچ متنی در قرن بیستم به اندازه مقاله‌ی درخشان مارتین دایموند با عنوان «دموکراسی و فدرالیست»…
دمکراسی به‌سان ابزار صلح؛ دفاعی آزادی‌خواهانه از نظام سیاسی دمکراتیک
اگر به تاریخ فلسفه نگاه کنیم، به‌ویژه تا پیش از قرن نوزدهم، تقریباً فیلسوفی را نمی‌یابیم که دمکراسی را از جمله بدترین انواع حکومت‌ها ندانسته باشد؛ بااین‌حال فیلسوفان معاصر معمولاً گرایش به فراموشی این واقعیت دارند که تاریخ فلسفه هم به‌هرحال «روایت…
دولت و بازار: رویارویی دو سپهر، دو امر، دو منطق و دو نهاد
هنگامی که دولت و بازار را روبروی هم می‌نشانیم، کدام هستی‌ها را باهم می‌سنجیم؟ نخستین پاسخ این است که دو نهاد را باهم می‌سنجیم. اما شاید بتوان گفت که در این جایگاه دو امر، دو منطقِ دگرگونی، دو علم، دو ابزار سامان‌دهی، دو پدیدار سامان‌پذیر و دو نهاد…
محمد عبده؛ تلاش در ویرانه سنت؟
نقش محمد عبده در تاریخ معاصر، نقشی پارادوکسیکال و در عین حال بنیادین است. او را می‌توان معمارِ نخستین خانه‌ی نیمه‌کاره‌ی تجدد در جهان اسلام دانست. عبده با درکِ این واقعیت که اسلامِ سنتی با فرمتِ و ساختار قدیمی‌اش توانِ ایستادگی در برابر پیشرفت‌های…
