تحولات اخیر در ساختار قدرت چین نشان می‌دهد «پاکسازی» دیگر صرفاً یک مفهوم تاریخی در سیاست پکن نیست، بلکه به ابزاری فعال برای بازتعریف اقتدار در دستان شی جین‌پینگ تبدیل شده است. اعلام بازجویی از ژنرال ژانگ یوکسیا، نایب‌رئیس کمیسیون مرکزی نظامی و یکی از قدرتمندترین چهره‌های ارتش چین، نه‌تنها شوکی سیاسی ایجاد کرد، بلکه پیامی روشن به بدنه حزب کمونیست فرستاد: در نظم جدید، وفاداری مطلق بر هر پیوند تاریخی و شخصی مقدم است.

ژنرال ژانگ، که از دوستان دوران کودکی شی و از فرزندان نسل انقلابیون مائو به شمار می‌رفت، سال‌ها به‌عنوان چهره‌ای نفوذناپذیر در ارتش شناخته می‌شد. اما سقوط او، همراه با برکناری ژنرال لیو ژنلی، نشان داد رئیس‌جمهور چین در مسیر تحقق اهداف راهبردی خود، حتی نزدیک‌ترین متحدان را نیز مصون نمی‌داند. این اقدام عملاً به معنای فروپاشی لایه اول فرماندهی ارتش خلق چین بود؛ رخدادی که تحلیلگران آن را بی‌سابقه در تاریخ مدرن چین توصیف می‌کنند.

از سال ۲۰۲۳ تاکنون، شی جین‌پینگ حدود دو‌سوم فرماندهان ارشد نظامی را کنار گذاشته است. اگرچه روایت رسمی، این اقدامات را در چارچوب مبارزه با فساد توضیح می‌دهد، اما در لایه‌های عمیق‌تر، هدف اصلی تثبیت اقتدار فردی و حذف هرگونه کانون قدرت مستقل ارزیابی می‌شود. منتقدان هشدار می‌دهند حذف مستمر ژنرال‌های باتجربه، توان عملیاتی ارتش را تضعیف کرده و ابهاماتی در آمادگی رزمی ایجاد کرده است؛ موضوعی که حتی در گزارش‌های پنتاگون نیز بازتاب یافته.

با این حال، به نظر می‌رسد شی ارتشی کاملاً مطیع راحتی با هزینه کاهش موقت کارایی بر هر گزینه دیگری ترجیح می‌دهد؛ ارتشی که در مسیر هدف نهایی، یعنی مسئله تایوان، بدون چون‌وچرا فرمان‌پذیر باشد. پاکسازی‌های اخیر جایگاه شی جین‌پینگ را مستحکم‌تر از همیشه کرده، اما هم‌زمان بهای قدرت مطلق را نیز یادآور می‌شود: تنهایی در رأس هرم قدرت.