صنعت پلاستیک در پی اختلال در زنجیره تأمین پتروشیمی و افزایش تقاضای کاذب در بازار مواد اولیه، با جهش بیسابقه قیمتها و کمبودهای مقطعی مواجه شده است؛ بهطوری که افزایش چندبرابری نرخ مواد اولیه، رشد هزینه تولید و فشار بر صنایع پاییندستی مانند بستهبندی، لاستیک و صنایع غذایی را بهدنبال داشته است.
در شرایط بحران، اختلال در لجستیک فقط به تخریب زیرساختهای فیزیکی مثل جاده، بندر یا انبار محدود نمیشود. آنچه معمولاً اثر عمیقتری دارد، از کار افتادن گلوگاههای شبکه و اختلال همزمان در جریان داده و ارتباطات است؛ موضوعی که میتواند کل هماهنگی زنجیره تأمین را به هم بزند.
اگر امارات از معادلات تجاری ایران کنار برود، اولین سؤال این است که کدام کشور میتواند این خلأ را پر کند؟ نام عمان بیشتر از همه مطرح میشود؛ کشوری با روابط سیاسی متعادل، دسترسی مناسب دریایی و برخی تسهیلات جدید برای جذب سرمایهگذار. اما واقعیت این است که عمان هنوز فاصله قابلتوجهی با تبدیل شدن به یک «هاب کامل» دارد؛ چه از نظر زیرساختهای بندری و لجستیکی، چه از منظر شبکه مالی و عمق بازار.
نرخ تورم کالاهای اساسی در فروردین ۱۴۰۵ از مرز ۵۰ درصد عبور کرده و بازار تخممرغ به نمادی از یک تناقض عمیق تبدیل شده است؛ جایی که افزایش سرسامآور هزینههای تولید، نهادههای دامی تا دارو و تأمین نقدینگی، فشار سنگینی بر تولیدکنندگان وارد کرده، اما در نهایت این مصرفکننده است که با قیمتهای بالاتر مواجه میشود.
اتاق ایران گزارش شاخص مدیران خرید (شامخ) بهمن ۱۴۰۴ را منتشر کرد. براساس این گزارش شامخ کل اقتصاد همچنان پایینتر از رقم ۵۰ قرار داشته و این امر حاکی از وضعیت نامطلوب و ذهنیت منفی فعالان اقتصاد در رابطه با وضعیت حال و آینده اقتصاد کشور است. موضوعی که در اجزای مختلف شامخ مانند شاخص مقدار تولید، میزان سفارشات جدید، فروش، استخدام نیروی کار و موجودی اولیه نشان داده شده است.
لغو ناگهانی ویزای اقامت ایرانیها، تعطیلی برخی کسبوکارها و شکلگیری فضای ضدایرانی در امارات، تنها بخشی از پیامدهای جنگ اخیر در منطقه است. در این گفتوگو، علی شریعتی عضو اتاق بازرگانی ایران از تأثیر مستقیم این اتفاقات بر تجارت، سرمایهگذاری و حضور اقتصادی ایرانیها در دبی میگوید؛ جایی که سالها بهعنوان هاب اصلی تجارت ایران شناخته میشد و حالا این منطقه با افت بازار ملک، کاهش اعتماد سرمایهگذاران و نااطمینانی جدی مواجه شده است.
دبی سالها بهعنوان «دروازه تنفسی» اقتصاد ایران عمل میکرد؛ نقطهای که سرمایه، تجارت و شبکههای واسطهای در آن به هم میرسیدند و بخشی از محدودیتهای تحریم را جبران میکردند.
جنگ و تنشهای ژئوپلیتیکی اخیر، ساختار تجارت خارجی ایران را با اختلالهای جدی در مسیرهای سنتی مواجه کرده و ضرورت بازنگری در شیوههای مبادله و تأمین کالا را افزایش داده است. در این شرایط، تغییر مسیرهای حملونقل، اصلاح فرآیندهای گمرکی و استفاده از سازوکارهای مالی جایگزین بهعنوان ابزارهای اصلی برای تداوم جریان تجارت مطرح شدهاند.
اختلال در بنادر جنوبی و توقف مسیرهای سنتی حملونقل، زنجیره تجارت کشور را با چالش جدی مواجه کرده است.
پس از پایان جنگ ۴۰روزه، بازار دارویی ایران با بحرانی چندلایه روبهرو شده است؛ از افزایش شدید قیمتها تا کمبود داروهای حیاتی، از داروهای شیمیدرمانی و هموفیلی گرفته تا داروهای قلبی و اعصاب.
